Ετοιμάζει πόλεμο {LF}στα δικαστήρια {LF}ο Ερντογάν

Τον έλεγχο των δύο μεγαλύτερων πόλεων της Τουρκίας, της Αγκυρας και της Κωνσταντινούπολης, έχασε το κυβερνών Κόμμα Ανάπτυξης και Δικαιοσύνης σύμφωνα με την πρώτη καταμέτρηση που ολοκληρώθηκε χθες. Πρόκειται για ένα τεράστιο πλήγμα προς τον πρόεδρο Ερντογάν, το οποίο φαίνεται ότι θα περιπλέξει τα σχέδιά του να αντιμετωπίσει την οικονομική ύφεση. Βέβαια, η συνέχεια θα δοθεί στα δικαστήρια όπου οι υποψήφιοι του ΑΚΡ καταφεύγουν για επανακαταμέτρηση και ενστάσεις, με τα τελικά αποτελέσματα να αναμένονται σε αρκετές ημέρες.

Ο Ερντογάν, που κυριαρχεί στην πολιτική ζωή της χώρας τα τελευταία 16 χρόνια, πραγματοποίησε εκατοντάδες προεκλογικές εμφανίσεις τους τελευταίους δύο μήνες πριν από τις εκλογές της Κυριακής, τις οποίες χαρακτήρισε «ζήτημα επιβίωσης» για την Τουρκία. Ομως ούτε οι συναισθηματικοί του λόγοι ούτε το μεγάλο δίκτυο ΜΜΕ που τον υποστηρίζει κατάφεραν να κερδίσουν τους ψηφοφόρους των μεγάλων πόλεων, καθώς η περσινή νομισματική κρίση δυσκόλεψε πολύ την καθημερινότητα των πολιτών.

Το ΑΚΡ και το ισλαμιστικό κόμμα που ήταν προκάτοχός του ελέγχουν την Κωνσταντινούπολη και την Αγκυρα τα τελευταία 25 χρόνια. Τα δυσμενή για την κυβέρνηση αποτελέσματα αναμένεται να οδηγήσουν σε αλλαγές στα υψηλότερα κλιμάκια της κυβέρνησης, σύμφωνα με πηγές μέσα στο κόμμα. Το μέγα ερώτημα είναι εάν ο Ερντογάν θα διατηρήσει στη θέση του τον υπουργό Οικονομικών Μπεράτ Αλμπαϊράκ, που είναι και γαμπρός του. «Σίγουρα θα υπάρξουν αλλαγές σε αρκετά χαρτοφυλάκια και στον στενό κύκλο του Ερντογάν στο κόμμα», δήλωσε αξιωματούχος της κυβέρνησης. «Οι αγορές απαιτούν τις αλλαγές αυτές».

Βέβαια η κυβέρνηση δεν παραδέχεται την ήττα της στους δύο μεγαλύτερους δήμους. Στελέχη του ΑΚΡ κάνουν λόγο για «σωρεία αποδείξεων» ότι υπήρξαν παρατυπίες στην ψηφοφορία στην Κωνσταντινούπολη, ενώ δηλώνουν πως ζητούν επανακαταμέτρηση και στην Αγκυρα, όπου η διαφορά ειναι σαφώς μεγαλύτερη. Η κυβερνώσα συμμαχία, δηλαδή το ΑΚΡ και οι εθνικιστές του Μπαχτσελί συγκέντρωσαν το 51,7% των ψήφων, που δείχνει πως δεν έχουν χάσει σημαντικό μέρος των ψηφοφόρων τους. Η συμμετοχή έφθασε στο 84,5%. Ομως η απώλεια της Κωνσταντινούπολης, της οποίας ήταν δήμαρχος ο Ερντογάν, είναι ιδιαίτερα σημαντική. Και οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην οικονομική κατάσταση.

Ο Ταγίπ Ερντογάν έχτισε την μεγάλη εκλογική του βάση βασισμένος στην ισχυρή οικονομική ανάπτυξη και την υποστήριξη των συντηρητικών μουσουλμάνων πολιτών. Πέρυσι ανέλαβε έκτακτες προεδρικές εξουσίες που ανησύχησαν ιδιαίτερα τις δυτικές χώρες, κυρίως στο θέμα του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ομως η νομισματική κρίση που ξέσπασε τον περασμένο Αύγουστο οδήγησε σε μείωση κατά 30% της αξίας της τουρκικής λίρας και έφερε την οικονομία στο χείλος της ύφεσης. Με τον πληθωρισμό κοντά στο 20% και την ανεργία να αυξάνεται διαρκώς, δεν ήταν λίγοι τελικά οι ψηφοφόροι που θέλησαν να τιμωρήσουν τον πρόεδρο, κυρίως στα μεγάλα αστικά κέντρα.

Το βράδυ της Κυριακής, όταν τα αποτελέσματα είχαν πλέον διαμορφωθεί, ο Ερντογάν παραδέχθηκε πως «χάσαμε κάποιες μεγάλες πόλεις» και υποσχέθηκε ότι τώρα θα επικεντρωθεί στην οικονομία, απορρίπτοντας εμμέσως όλα τα σενάρια για πρόωρες εκλογές στην περίπτωση που χανόταν για την κυβέρνηση η Αγκυρα και η Κωνσταντινούπολη. «Οι επόμενες εκλογές είναι προγραμματισμένες για το 2023, οπότε έχουμε τεσσεράμισι χρόνια μπροστά μας να προωθήσουμε οικονομικές μεταρρυθμίσεις χωρίς να συμβιβασθούμε με τους κανόνες της οικονομίας της ελεύθερης αγοράς» είπε.

Ομως οι επενδυτές βλέπουν με σκεπτικισμό τις μεταρρυθμίσεις που έχει υποσχεθεί ο Ερντογάν εδώ και καιρό και αναρωτιούνται εάν μπορούν πράγματι να μεταμορφώσουν μια οικονομία σε ύφεση που έχει υψηλό ξένο χρέος, ενώ ανησυχούν και για τις διπλωματικές σχέσεις με τις ΗΠΑ, οι οποίες μπορεί να φέρουν και άλλες κυρώσεις. Την προηγούμενη εβδομάδα οι Αρχές χρησιμοποίησαν μια σειρά μέτρων για να αποφύγουν το ξεπούλημα τουρκικών περιουσιακών στοιχείων. Οι επενδυτές φοβούνται ότι οι εκλογικές απώλειες του προέδρου θα τον οδηγήσουν στο «να γίνει πιο αμυντικός, να προσπαθήσει να ξανακερδίσει ψηφοφόρους μέσω λαϊκιστικών μέτρων που αυξάνουν τα ρίσκα για τις αγορές», σχολιάσει ο Ινάν Ντεμίρ, οικονομολόγος της εταιρείας Nomura στο Λονδίνο.