2019: η εποχή του Blade Runner

«Το ασυνήθιστο είναι ότι η μητρόπολη παρά τα άσχημα κτίριά της, τη φασαρία της και όλα τα άλλα πράγματα για τα οποία μπορούμε να την κατηγορήσουμε, παραμένει ένα θαύμα ομορφιάς και ποίησης, ένα παραμύθι, το πιο πολύμορφο και ποικιλόχρωμο που αφηγήθηκε ποτέ ένας ποιητής», έγραφε ο Αύγουστος Εντελ στη Στουτγάρδη του 1908 στο Die Schonheit der grossen Stadt. O αρχιτέκτονας φιλόσοφος στο βιβλίο του «Η ομορφιά της μητρόπολης» προσκαλούσε τους αναγνώστες του να ανοίξουν διάπλατα τα μάτια τους στο θέαμα των μεγάλων πόλεων ώστε να αναγνωρίσουν τις δυνατότητες της μελλοντικής ανάπτυξής τους.

Στην περίπτωση της πόλης που παρουσίαζε η ταινία «Blade Runner» βλέπουμε το Λος Αντζελες στον κινηματογραφικό χρόνο 2019. Αυτό που φαντάστηκε ως αγέννητο μέλλον ο Ρίντλεϊ Σκοτ το 1982 είναι το αρχέτυπο μίας μητρόπολης του μέλλοντος. Μιας απειλητικής, αχανούς ασιατικής πόλης γεμάτη οθόνες και νέον διαφημιστικές πινακίδες. Μια μητρόπολη βρώμικη, σκοτεινή, κατακλυσμένη από φυλές και ακατάληπτες γλώσσες. Με κομπιούτερς και βιντεομόνιτορς να συνιστούν την κατεξοχήν διακόσμηση  των ετοιμόρροπων  και ερειπωμένων της κτιρίων. Σε αυτό το υπερθέαμα του κινηματογράφου απαντά η πραγματικότητα του 2019. Το πόσο κοντά ή μακριά απέχουμε από εκείνο το μέλλον το αναζητούμε στο «τώρα»:

Σκοτάδι, νέφος, ουρανοξύστες και πινακίδες. Οι προβλέψεις του Blade Runner για την πόλη του μέλλοντος απεικονίζονται ήδη στις ασιατικές μητροπόλεις της Σεούλ, του Τόκιο, του Πεκίνου.Στην ταινία η  επιρροή της Ιαπωνίας ήταν ισχυρή στην πόλη. Η αυτοκρατορία των λογοτύπων είναι εμφανής στην κινηματογραφική μητρόπολη όπου ποτέ δεν ανατέλλει ο ήλιος. Οι δημιουργοί της προέβλεπαν  ότι το 2019 η Ιαπωνία θα είχε υπερισχύσει στις Ηνωμένες Πολιτείες. Στη σημερινή πραγματικότητα, η Κίνα αναδύεται ως η νέα  παγκόσμια υπερδύναμη. Ωστόσο η σύγχρονη περιδιάβαση στις πλατείες του Πικαντίλι Σέρκους στο Λονδίνο και την Τάιμς Σκουέαρ της Νέας Υόρκης γίνεται με φόντο τις γιγαντοοθόνες  και τις απεικονίσεις των ψηφιακών διαφημίσεων.
Η Blade Runner-ική  πολιτιστική συγχώνευση παρουσιάζει  μια υβριδική γλώσσα που ονομάζεται Cityspeak. Συνδυάζει ιαπωνικά, ισπανικά, γερμανικά, ουγγρικά, κινέζικα και γαλλικά. Στο παρόν, τα αγγλικά εξακολουθούν να αποτελούν τον κώδικα της παγκόσμιας συνεννόησης.

Στο «Blade Runner» του 1982 , οι αστυνόμοι  κάνουν εναέριες περιπολίες χρησιμοποιώντας τα ιπτάμενα αυτοκίνητα που αποκαλούν Spinners. Ενα τέτοιο μητροπολιτικό τοπίο γεμάτο με αιωρούμενα αυτοκίνητα απέχει από τη σύγχρονη ζωή των μεγαλουπόλεων. Ωστόσο έχουμε ήδη εξοικειωθεί με την εμφάνιση των drones στους αιθέρες. Είτε για εναέριες μη επανδρωμένες εφόδους σε ζώνες πολέμου, είτε  για εναέριες μεταφορές αντικειμένων και κινηματογραφικές λήψεις σε δύσβατες περιοχές
Στο μεταξύ η τεχνολογία αυτοκινήτων χωρίς οδηγό ήδη έχει ξεκινήσει. Τα αυτοκατευθυνόμενα οχήματα όλο και πιο πιθανό θα χαρακτηρίσουν την επόμενη γενιά των μεταφορών χάρη στην Google και άλλους κατασκευαστές. Στον πραγματικό κόσμο του 2019 ορισμένες επιχειρήσεις ήδη επενδύουν στα ιπτάμενα  οχήματα. Μία από τις πιο εντυπωσιακές προσπάθειες σε αυτήν την κατεύθυνση του ιπτάμενου αυτοκινήτου είναι το Airbus Pop.Up. Το σκεπτικό του σχεδιασμού του αφορά μια διθέσια κάψουλα από ανθρακόνημα που προσκολλάται σε ένα drone το οποίο τη μεταφέρει στον ουρανό.

Η τεχνολογία είναι υψηλή, σύνθετη και επηρεάζει την καθημερινότητά μας. Οι θηλυκές ρέπλικες δεν υπάρχουν ακόμη για να προκαλούν σύγχυση στον συναισθηματικό μας κόσμο. Ομως τα ρομπότ-οικιακοί βοηθοί, οι συσκευές με λειτουργία Wi-Fi που ενεργοποιούνται με τα φωνητικά συστήματα Alexa και Siri σίγουρα διευκολύνουν την οικιακή  ρουτίνα ενημερώνοντας για τον καιρό, βάζοντας μουσική, απαντώντας σε ερωτήσεις και κάνοντας ηλεκτρονικές αγορές.

Η μόδα της ταινίας ώθησε πολλούς σχεδιαστές της δεκαετίας να επανερμηνεύσουν τη δεκαετία του ’80 σε μία μελλοντολογική πανκ διάσταση. Ωστόσο οι εξελίξεις στην τεχνολογία των υλικών φέρνουν στην γκαρνταρόμπα μας άλλα συναρπαστικά συστατικά. Η μόδα του πραγματικού 2019 προσφέρει δέρμα από φύλλα ανανά, φορέματα μεταξωτά που παίρνουν το σχήμα απεικόνισης αλγορίθμων σε οθόνη υπολογιστή (Ιρις Βαν Χέρπεν) ή «βιο-πλαστικά» υλικά φτιαγμένα από σύνθεση οργανικών εκκρίσεων του σώματος και φυτικών στοιχείων όπως ιδρώτας και χυμός παντζαριού (Αλις Ποτς).

Ενα από τα βασικά θέματα της ταινίας βασισμένης στο βιβλίο του Φίλιπ Κ. Ντικ «Do Androids Dream of Electric Sheep?» («Το ηλεκτρικό πρόβατο» στα ελληνικά από τις εκδ. Κέδρος) είναι ότι η ανθρωπότητα έχει αφήσει πίσω της την κατεστραμμένη Γη. Ενώ το βιβλίο αποδίδει την καταστροφική κατάσταση του πληγέντος πλανήτη στον πόλεμο, το βιομηχανικό τοπίο της ταινίας και το αιώνιο νέφος δείχνουν ήδη το τίμημα στην ατμόσφαιρα, το οποίο σήμερα πασχίζει να ανατρέψει η διεθνής συζήτηση για την κλιματική αλλαγή.