Ακραίος κίνδυνος πυρκαγιάς: Τι είναι το φαινόμενο Foehn και γιατί είναι τόσο επικίνδυνο πυρομετεωρολογικά

Οι δυτικοί άνεμοι που πνέουν σήμερα στη χώρα αναμένεται να αλληλεπιδράσουν με την ορεογραφία των περιοχών που πλήττουν, προκαλώντας το φαινόμενο Foehn και οδηγώντας στη δημιουργία καταβατών ανέμων τύπου Foehn, γνωστών και ως λίβας.

Όπως εξηγεί το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, το φαινόμενο Foehn εκδηλώνεται όταν ο συνοπτικός άνεμος κατευθύνει τη ροή του αέρα κάθετα ή σχεδόν κάθετα στις πλαγιές ενός ορεινού όγκου, αναγκάζοντάς τον να ανυψωθεί μηχανικά στις προσήνεμες πλευρές.

Κατά την ανοδική αυτή πορεία, ο αέρας ψύχεται και αποβάλλει υγρασία. Όταν φτάνει στην κορυφογραμμή, είναι ήδη αισθητά πιο ξηρός σε σχέση με τη στιγμή που ξεκίνησε την ανάβαση της προσήνεμης πλαγιάς.

Από εκεί, ο αέρας αρχίζει να «κατρακυλά» προς την υπήνεμη πλευρά του βουνού. Κατά την κάθοδό του θερμαίνεται και επιταχύνει, με αποτέλεσμα, όταν φτάσει στα χαμηλότερα υψόμετρα, να μετατρέπεται σε έναν ισχυρό, θερμό και ξηρό καταβάτη άνεμο – τον γνωστό λίβα – με θερμοκρασία πολύ υψηλότερη και υγρασία σημαντικά χαμηλότερη από το περιβάλλον.

Η διαδικασία αυτή οδηγεί σε ταχεία αποξήρανση των δασικών καυσίμων, τα οποία καθίστανται ιδιαίτερα εύφλεκτα μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα. Σε συνδυασμό με τις υψηλές ταχύτητες του ανέμου, ο κίνδυνος εκδήλωσης πυρκαγιάς αυξάνεται δραματικά, συχνά φτάνοντας σε ακραία επίπεδα.

Η επικινδυνότητα του φαινομένου Foehn σχετίζεται επίσης με τη χρονική στιγμή της εμφάνισής του. Το πυρικό περιβάλλον στην υπήνεμη πλευρά ενός βουνού μπορεί να μεταβληθεί από ήπιο σε εξαιρετικά επικίνδυνο μέσα σε λίγα μόλις λεπτά.