Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι ανακοίνωσε ότι περίπου 2.000 παιδιά έχουν επιστρέψει στην Ουκρανία μετά την έναρξη του πολέμου, επισημαίνοντας ωστόσο πως «χιλιάδες» παραμένουν ακόμη «αιχμάλωτα» στη Ρωσία και στις κατεχόμενες περιοχές.
«Σήμερα, έχουμε ένα σημαντικό αποτέλεσμα: δύο χιλιάδες παιδιά, που ήταν υπό τον έλεγχο της Ρωσίας, επέστρεψαν στο σπίτι» ανέφερε ο πρόεδρος της Ουκρανίας σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. «Ο δρόμος που απομένει είναι μακρύς και δύσκολος. Χιλιάδες ουκρανόπουλα παραμένουν ακόμη αιχμάλωτα στη Ρωσία και καθημερινά, είναι τα θύματα των εγκλημάτων της», πρόσθεσε.
Η Ουκρανία κατηγορεί τη Ρωσία ότι έχει μεταφέρει περίπου 20.000 παιδιά σε ρωσικό έδαφος μετά την εισβολή του 2022. Το 2023, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο εξέδωσε ένταλμα σύλληψης κατά του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν και της Επιτρόπου για τα Δικαιώματα του Παιδιού, για το έγκλημα πολέμου της «παράνομης εκτόπισης» ανηλίκων.
Το Κίεβο, επικαλούμενο μαρτυρίες, καταγγέλλει μια πολιτική «κατήχησης» των παιδιών, στα οποία αποδίδεται υποχρεωτικά ρωσική υπηκοότητα και επιχειρείται η διαγραφή της ουκρανικής τους ταυτότητας. Από την πλευρά της, η Μόσχα υποστηρίζει ότι μετέφερε τα παιδιά για λόγους ασφαλείας και δηλώνει πρόθυμη να τα επιστρέψει στους οικείους τους, εφόσον πληρούνται οι κατάλληλες προϋποθέσεις.
Μικρές ομάδες παιδιών έχουν επαναπατριστεί με τη μεσολάβηση διαφόρων παραγόντων, ανάμεσά τους χώρες του Κόλπου και, πιο πρόσφατα, η Μελάνια Τραμπ.
