Η ωραιοποίηση της μνήμης είναι το οξυγόνο της ζωής 

Λευκά βιολόσχημα ειδώλια (ή μήπως οκτώσχημες μυκηναϊκές ασπίδες;) στέκουν πλάι σε χρωματιστά κοντάρια από σημαίες, σε ένα σβηστό χριστουγεννιάτικο αστέρι, αλλά και σε μια σειρά δερματόδετων βιβλίων που δεν στέκουν, ως είθισται, στη σειρά πάνω σε ένα ράφι, αλλά το καθένα ξεχωριστά ασφυκτιά αδύναμο να ανοίξει, εγκλωβισμένο σε μια μέγγενη. 

Είναι στιγμιότυπα από το εικαστικό σύμπαν του Άγγελου Σκούρτη που έχει «καταλάβει» την γκαλερί «έκφραση- γιάννα γραμματοπούλου». Ένα σύμπαν που φέρει τα χαρακτηριστικά του λεξιλογίου του καταξιωμένου καλλιτέχνη με τις γεωμετρικές αναφορές και την αγάπη στην αφηρημένη τέχνη και τα objets trouvés, αλλά αποτελεί τη νέα του πρόταση, η οποία γεννήθηκε την τελευταία πενταετία και φέρει τον τίτλο «Η ποίηση της μνήμης».

«Πρόκειται για μια αναδρομή στη ζωή του ανθρώπου που έχει την τάση να θυμάται κυρίως τα καλά, ενώ τα άσχημα επιχειρεί να τα ωραιοποιεί διότι η ωραιοποίηση της μνήμης είναι το οξυγόνο της ζωής», λέει στα «ΝΕΑ» ο διεθνώς διακεκριμένος εικαστικός.

«Αυτή η έκθεση είναι μια ευκαιρία να θυμηθώ μέσα από το δικό μου βλέμμα την Ιστορία της Μοντέρνας Τέχνης, όσα έχω μελετήσει, όσα έχω δει κι  έχω ζήσει. Αποτελεί μια αναδρομή στις εμπειρίες μου. Και επιθυμία μου είναι και ο θεατής βλέποντας την έκθεση να ανασύρει τις δικές του εμπειρίες, τη δική του ποίηση και τις προσωπικές του αναμνήσεις και να την αναγνώσει όπως θέλει», συνεχίζει αιτιολογώντας την απουσία θεωρητικού κειμένου.

Τα βιβλία που βρίσκονται σφιχτά κλεισμένα και αναρτημένα διάσπαρτα στον έναν τοίχο της γκαλερί είναι τόμοι της Ιστορίας του Ευρωπαϊκού Πνεύματος του Παναγιώτη Κανελλόπουλου. Ένα έργο με το οποίο, όπως λέει ο Άγγελος Σκούρτης, μεγάλωσε η γενιά του. Και όχι μόνο διδάχτηκε από το περιεχόμενο του, αλλά έμαθε και να συγκρίνεται με τους Ευρωπαίους αποκτώντας σύμπλεγμα κατωτερότητας απέναντι τους, που ακόμη δεν το έχει ξεπεράσει.

Όσο περιηγούμαστε στην έκθεση ο δημιουργός της μάς εξηγεί ότι το χριστουγεννιάτικο αστέρι και τα κοντάρια της σημαίας παραπέμπουν στη χαρά της γιορτής, είτε είναι θρησκευτική, είτε εθνική.

Για τα λευκά βιολόσχημα ειδώλια του, που είναι φασκιωμένα σα μωρά με λευκές γάζες επισημαίνει ότι «γεννήθηκαν» από την αγάπη του για τη μουσική. Για τους στίχους του Οδυσσέα Ελύτη «Άξιον εστί  στο πέτρινο πεζούλι αντικρύ του πελάγους η Μυρτώ να στέκει σαν ωραίο οκτώ ή σαν κανάτι με την ψάθα του ήλιου στο ένα χέρι».  Για την εμβληματική σουρεαλιστική φωτογραφία του Μαν Ρέι «Το βιολί του Ενγκρ» στην οποία έχει μεταμορφώσει το σώμα της μούσας του, Κικί ντε Μονπαρνές, σε βιολί. Και για τα έργα της Χρύσας με κυκλαδικές αναφορές.

Στον απέναντι τοίχο κυριαρχούν τα έντονα χρώματα και τα γεωμετρικά σχήματα πάνω στον καμβά, διότι τον απασχολεί η σχέση με το κενό ως άλλη μορφή ενέργειας. Κι όσο για εκείνο το ανοιχτό βιβλίο με τις χρωματιστές κουκίδες που είναι ακουμπισμένο πάνω σε ένα βάθρο και περιστοιχισμένο από δυο κοντάρια διηγείται: «Είναι ένα βιβλίο που εντόπισα σε ένα παλαιοπωλείο του Παρισιού τη δεκαετία του 1980 και αφορά σε μνήμες πολέμου. Όταν το άνοιξα άρχισαν να πέφτουν από τις σελίδες του αποξηραμένα λουλούδια. Και έπλασα με το νου μου μια ιστορία: ότι ο ιδιοκτήτης του δεν άντεξε τη φρίκη του πολέμου και αποξήραινε λουλούδια που τα έβαζε εν συνεχεία στο βιβλίο. Στα σημεία που τα λουλούδια είχαν αφήσει ίχνη ζωγράφισα κυκλάκια για να απαλύνω αυτά τα σημάδια».

Ποιο είναι το προσωπικό του στοίχημα με αυτή την έκθεση; «Πιστεύω ότι το στοίχημα κάθε καλλιτέχνη είναι αν θα μπορέσει το έργο του να αφήσει ένα ίχνος στο βλέμμα ή την ψυχή του θεατή, το οποίο να έχει διάρκεια. Το σημαντικό για μένα είναι ο θεατής να έρθει, να δει και να μάθει να βλέπει. Να πιστέψει στην ψυχή του και να μη φοβηθεί αν κάνει λάθος σε ό,τι του άφησε το έργο».

ΙΝFO

H έκθεση του Άγγελου Σκούρτη «Η ποίηση της μνήμης» στην γκαλερί «έκφραση- γιάννα γραμματοπούλου» (Βαλαωρίτου 9α) έως τις 7 Φεβρουαρίου.