Το αμφισβητούμενο δημοψήφισμα και η μη αναγνώριση της απόσχισης

Ο πρόεδρος της Καταλωνίας δεν έχει άλλη επιλογή από το να αναβάλει την απόσχιση, μια και είναι απίθανο μια ανεξάρτητη Καταλωνία να αναγνωριστεί στη βάση ενός αμφισβητούμενου δημοψηφίσματος, σχολιάζει ο βρετανός πρώην διπλωμάτης Κάρνε Ρος, που είναι σύμβουλος τόσο στο καταλανικό όσο και σε άλλα αποσχιστικά κινήματος. Ιδρυτής συμβουλευτικής εταιρείας που έχει εργαστεί στο Κόσοβο, στο Νότιο Σουδάν, στη Δυτική Σαχάρα και την Καταλωνία, στην προσπάθειά τους να κερδίσουν ανεξαρτησία, ο Ρος προβλέπει πως δεν θα υπάρξει λύση στην κρίση εάν δεν διεξαχθεί ένα νόμιμο δημοψήφισμα με την έγκριση της Μαδρίτης – κάτι που δύσκολα μπορεί να φανταστεί κάποιος. «Μια πλήρης κήρυξη της ανεξαρτησίας θα ήταν πολύ προβληματική αυτή τη στιγμή», σχολιάζει, «καθώς θα οδηγούσε σε ανοιχτή αντιπαράθεση με τη Μαδρίτη και σε κόντρα με όλες τις ευρωπαϊκές χώρες».

Από την άλλη, ο αργεντινός δημοσιογράφος Μαρτίν Καπαρός θεωρεί ότι η κίνηση της Μαδρίτης να επιτρέψει την αλλαγή έδρας μεγάλων επιχειρήσεων από την Καταλωνία καθώς και τραπεζών ήταν καθοριστική για τις εξελίξεις, καθώς «υπήρξε ψυχρολουσία για πολλούς οπαδούς της ανεξαρτησίας που δήλωναν έτοιμοι να δώσουν τα πάντα για την πατρίδα εκτός από τις αποταμιεύσεις και την ευρωπαϊκή τους ζωή». Σε άρθρο του στους «New York Times» ο Καπαρός γράφει ότι «η οικονομία πήρε έτσι και πάλι τη θέση της ανάμεσα στον κυματισμό των σημαιών και την επίκληση της πατρίδας. Πριν από μερικά χρόνια, το κόμμα του καταλανικού κατεστημένου αγκάλιασε την υπόθεση της ανεξαρτησίας για να συγκαλύψει τα αντιδημοφιλή οικονομικά μέτρα που έλαβε. Ομως τώρα οι αμφιβολίες ενισχύονται, καθώς ποτέ δεν συζητήθηκε σοβαρά τι μορφή θα έχει μια ανεξάρτητη Καταλωνία, τι οικονομική και κοινωνική οργάνωση». Η εφεύρεση μιας χώρας είναι μια διαδικασία σύνθετη και ακριβή, καταλήγει ο δημοσιογράφος. Δεν μπορεί να επιτευχθεί με τη στήριξη του 40% των πολιτών. Συνήθως η ανεξαρτησία, η δυνατότητα να δημιουργηθεί μια νέα χώρα, επιτυγχάνεται με πολέμους, με την κατάρρευση της αποικιακής δύναμης ή με αποφασιστικές και μεγάλες πλειοψηφίες. «Οι δύο πρώτοι όροι – ευτυχώς – είναι αδύνατοι και ο τρίτος δεν ισχύει σήμερα. Το να ξεκινήσεις μια χώρα με πληθυσμό διχασμένο αποτελεί την ιδανική συνταγή της καταστροφής».