Σε μια γραμμή και δεξιά και αριστερά

^«Ολοι θα ρωτήσουν αν είναι ένα πρόγραμμα αριστερό ή δεξιό. Εγώ θέλω να είναι ένα πρόγραμμα που φέρνει τη Γαλλία στον 21ο αιώνα. Είναι σημαντικό να απελευθερώσουμε τομείς της οικονομίας μας, αλλά ταυτόχρονα να εξασφαλίσουμε προστασία για όλους»: την ώρα που ο Φρανσουά Φιγιόν μετρούσε, χθες, τους συνεργάτες που τον εγκαταλείπουν με ρυθμούς πολυβόλου και η Μαρίν Λεπέν μάθαινε πως οι ευρωβουλευτές ψήφισαν τελικά να αρθεί η ασυλία της για εκείνη την υπόθεση ανάρτησης φρικτών εικόνων βίας του ISIS στον λογαριασμό της στο twitter, ο Εμανουέλ Μακρόν παρουσίαζε το πρόγραμμά του στο σύνολό του. Και δικαίωνε τον τίτλο που είχε δώσει στο άρθρο του στη «Monde» μία ημέρα νωρίτερα ο Αρνό Λεπαρμαντιέ: «Μακρόν, ο τρίτος δρόμος». «Υπάρχει αναμφισβήτητα κάτι από Μπλερ σε αυτόν τον άνθρωπο» προσυπέγραψε ο Λοράν Ζοφρέν, ο διευθυντής της «Libération», στο καθημερινό του «μπιλιέτο» για την προεκλογική εκστρατεία, το οποίο έφερε χθες τον χαρακτηριστικό τίτλο «Τόνι Μακρόν».

«Η νεότητα, το εύκολο χαμόγελο, η έννοια της υπέρβασης, ένα κεντρώο πρόγραμμα που θέλει μια οικονομία της αγοράς πιο ευέλικτη και πιο παραγωγική, παράλληλα με μετρημένες αλλά πραγματικές κοινωνικές μεταρρυθμίσεις… Παρουσιάζοντας – επιτέλους – το πρόγραμμά του, ο Εμανουέλ Μακρόν κρατά τη γραμμή “και δεξιά και αριστερά” που μπορεί να συγκριθεί, mutatis mutandis, με εκείνη του παλιού New Labour» επεσήμανε ο Ζοφρέν. Γιατί το πρόγραμμα που απέθεσε στο δημόσιο τραπέζι ο πρώην υπουργός Οικονομίας περιλαμβάνει πράγματι και προτάσεις φιλελεύθερης έμπνευσης και μια βολονταριστική πτέρυγα καταπολέμησης των ανισοτήτων, καθώς και μέτρα υπέρ των νέων και των ασθενεστέρων.

«Η Γαλλία είναι μη μεταρρυθμίσιμη. Εμείς όμως δεν θέλουμε να τη μεταρρυθμίσουμε. Οι πολίτες περιμένουν έναν ριζικό μετασχηματισμό» δήλωσε χθες αυτός που εξασφάλισε την ψήφο του Ντανιέλ Κον Μπεντίτ, όχι για λόγους ιδεολογικούς, αλλά γιατί είναι ο μόνος που δείχνει αυτή τη στιγμή ικανός να γλιτώσει τη Γαλλία από τον ακροδεξιό κίνδυνο. Τουλάχιστον ένα χαρακτηριστικό του Μακρόν, πάντως, πρέπει σίγουρα να αρέσει στον «Ντάνι»: είναι φιλευρωπαίος, ο πιο φιλευρωπαίος όλων των υποψηφίων για τη γαλλική προεδρία. «Η Ευρώπη βρίσκεται στην καρδιά του προγράμματός μας. Δεν θα μπορέσουμε να τα καταφέρουμε χωρίς μια πραγματική ευρωπαϊκή στρατηγική. Ο γαλλογερμανικός άξονας είναι η κινητήρια δύναμη της ευρωζώνης και της ΕΕ. Προτείνω να αποκαταστήσουμε την αξιοπιστία της Γαλλίας στα μάτια των Γερμανών ώστε να μπορέσουμε να τους πείσουμε για την αναγκαιότητα τόνωσης της ανάπτυξης» επιβεβαίωσε χθες ο Μακρόν, ο οποίος προτείνει τον εξοπλισμό της ευρωζώνης με έναν προϋπολογισμό, ένα Κοινοβούλιο και έναν υπουργό Οικονομικών, τη δημιουργία μιας δύναμης 5.000 συνοριοφυλάκων από κοινού με τους ευρωπαίους εταίρους, ενός Ευρωπαϊκού Ταμείου Αμυνας και ενός μόνιμου ευρωπαϊκού αρχηγείου. «Σε ό,τι αφορά τη διεθνή πολιτική, τρεις στόχοι θα καθοδηγήσουν τη γαλλική διπλωματία: η ασφάλεια των συμπατριωτών μας, η μάχη εναντίον της κλιματικής αλλαγής και η υπεράσπιση των οικονομικών μας συμφερόντων» δήλωσε.

Τους γάλλους πολίτες, βέβαια, περισσότερο τους ενδιαφέρει η εσωτερική πολιτική. Ο Μακρόν είχε ήδη υποσχεθεί περικοπή των δημοσίων δαπανών κατά 60 δισ. ευρώ, καθώς και δημόσιες επενδύσεις ύψους 50 δισ. ευρώ στη διάρκεια της πενταετίας. «Σε ό,τι αφορά τις συντάξεις και την ανεργία, προτείνουμε μια νέα προσέγγιση της εργασίας. Είναι ένα σκανδιναβικό μοντέλο» εξήγησε χθες με τη σειρά του ο γνωστός οικονομολόγος Ζαν-Πιζανί Φερί, που ανέλαβε να συντονίσει την εκπόνηση του προγράμματος. Ο Εμανουέλ Μακρόν δεσμεύτηκε να μην αυξήσει το όριο συνταξιοδότησης και να μην περικόψει τις συντάξεις. Προτείνει όμως ένα «καθολικό σύστημα συνταξιοδότησης», βάζοντας τέρμα στα ειδικά καθεστώτα και εναρμονίζοντας τους κανόνες για «ένα πραγματικό τέλος στις ανισότητες μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα». Ενα ανάλογα «καθολικό σύστημα» προτείνει και για το επίδομα ανεργίας, που δεν θα χρηματοδοτείται πλέον από τις εισφορές αλλά από τη φορολογία και θα είναι ανοιχτό σε όλους, από τους μισθωτούς μέχρι τους αγρότες και τους ελεύθερους επαγγελματίες. Σε ό,τι αφορά το 35ωρο εργασίας, ένα από τα «ιερά τοτέμ» των Σοσιαλιστών, προτείνει την ελαστικοποίησή του, όχι μέσω του νόμου αλλά με πριμοδότηση των κλαδικών και εταιρικών διαπραγματεύσεων.

Ο Μακρόν θέλει να μειώσει τον φόρο επιχειρήσεων από το 33,3% στο 25%, να μετατρέψει τον φόρο μεγάλης περιουσίας σε φόρο ακίνητης περιουσίας, να απαλλάξει το 80% των γαλλικών νοικοκυριών από τον φόρο κατοικίας και να αυξήσει κατά 100 ευρώ τον μήνα τα επιδόματα αναπηρίας και γήρατος. Εχει δεσμευτεί να καταργήσει 120.000 θέσεις του δημόσιου τομέα, τάσσεται ωστόσο υπέρ της πρόσληψης επιπλέον 4.000 έως 5.000 εκπαιδευτικών, 10.000 αστυνομικών και χωροφυλάκων και της αύξησης «των δαπανών για την εθνική μας άμυνα» στο 2% του ΑΕΠ. Ανακοίνωσε σχέδια μείωσης του αριθμού των μαθητών ανά τάξη στις «δύσκολες» ζώνες, πριμοδότησης των εκπαιδευτικών που διδάσκουν σε αυτές, παροχής μεγαλύτερης ανεξαρτησίας στα σχολεία εν γένει – και απαγόρευση του κινητού τηλεφώνου όχι μόνο εντός της τάξης, αλλά στο σχολείο συνολικά.

Θέλει επίσης να απαγορεύσει στους βουλευτές και τους γερουσιαστές να προσλαμβάνουν ως βοηθούς συγγενείς τους (βλ. PenelopeGate), να μειώσει κατά ένα τρίτο τoν αριθμό τους και να τους απαγορεύσει «κάθε ανάληψη συμβουλευτικής υπηρεσίας» – η «ηθικοποίηση της δημόσιας ζωής» ήταν ένας από τους όρους που του έθεσε ο κεντρώος Φρανσουά Μπαϊρού για τη συμμαχία τους. Ο επικεφαλής του κινήματος En Marche! φιλοδοξεί επίσης να «απoγκετοποιήσει» τα μπανλιέ και να αναγάγει την ισότητα ανδρών και γυναικών σε «εθνικό σκοπό». Με δυο λόγια, το πρόγραμμά του περιλαμβάνει κάτι για όλους. Το πρόβλημα είναι πως το κεντρώο ρεύμα, παρότι είχε συχνά επιρροή στη Γαλλία, ουδέποτε μέχρι σήμερα συνάντησε την επιτυχία στις κάλπες. «Θα σπάσει άραγε η κεντρώα κατάρα;» αναρωτιόταν χθες ο Λοράν Ζοφρέν. «Iσως, αν ο Φρανσουά Φιγιόν αντέξει. Αν αντικατασταθεί από τον Αλέν Ζιπέ, η τράπουλα θα ξαναμοιραστεί».