Το διακήρυττε ήδη από την πολυμεταφρασμένη «Χρησιμότητα του άχρηστου»: παρόλο που οι ανθρωπιστικές σπουδές και η λογοτεχνία αποτελούν δύο από τα πρώτα θύματα κάθε οικονομικής κρίσης, η εντρύφηση σε αυτές και ειδικότερα η μελέτη των κλασικών έχουν περισσότερα να μας πουν για την τέχνη της ζωής από ό,τι οι - υποτίθεται αποκλειστικά επωφελείς - πρακτικές γνώσεις. Αυτή τη φορά όμως, ο Νούτσιο Ορντινε, καθηγητής Ιταλικής Λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο της Καλαβρίας, κάνει ένα βήμα παραπάνω και στο «Οι κλασικοί στη ζωή μας» συγκεντρώνει μερικά από τα πιο γοητευτικά και «χρήσιμα» αποσπάσματα κλασικών έργων προς τεκμηρίωση, θαρρείς, των παραινέσεών του ή προς διέγερση της περιέργειας των αναγνωστών.
Το «Κάστρο» λ.χ. του Αντουάν ντε Σεντ-Εξιπερί: διαχωρίζει την αγάπη που δεν προκαλεί πόνο από το παραλήρημα της κατάκτησης και το ένστικτο της ιδιοκτησίας, που είναι το ακριβώς αντίθετο. Οι «Μπούντενμπροκ» του Τόμας Μαν: προτείνουν να κάνουμε με όρεξη της μέρας τις δουλειές, μα μόνο εκείνες «που τις νύχτες δεν μας κλέβουν τον ύπνο». Η ομηρική «Οδύσσεια», στη συνάντηση του Οδυσσέα με τον Αργο, περιγράφει «την ανυστερόβουλη αφοσίωση που μπορεί να ενώσει ένα ζώο με έναν άνθρωπο», ενώ ο Τζον Στιούαρτ Μιλ, μιλώντας για την «υποτέλεια των γυναικών», τονίζει ότι η γνώση γι' αυτές θα παραμένει θλιβερά επιφανειακή, «μέχρις ότου οι ίδιες πουν όλα όσα έχουν να πουν».
Εχοντας ως οδηγό τον στίχο του Χόρχε Λουίς Μπόρχες «Ας καυχιούνται οι άλλοι για τις σελίδες που έχουν γράψει· εγώ νιώθω περήφανος για αυτές που έχω διαβάσει», ο Ορντινε συμπληρώνει τα συνολικά πενήντα αποσπάσματα με επίσης σύντομα, προσωπικά και όχι διδακτικά σχόλιά του (δημοσιευμένα στην «Κοριέρε ντελα Σέρα» μεταξύ 2014-2015), εξηγώντας ήδη από τον πρόλογο ότι η ουσιαστικότερη λειτουργία σχολείων, πανεπιστημίων και δασκάλων δεν είναι η μαζική παραγωγή πτυχιούχων, αλλά ελεύθερων, μορφωμένων πολιτών, ικανών για κριτική και αυτόνομη σκέψη. Στο δε ερώτημα για τα κριτήρια της επιλογής του, πάλι στα εκπαιδευτικά ιδρύματα παραπέμπει: «Η επιλογή αφορά μια σειρά από κείμενα που αγάπησα στη διάρκεια της ζωής μου και μοιράστηκα με τους φοιτητές μου, επιδιώκοντας να τους δείξω πώς οι κλασικοί μπορούν να απαντήσουν ακόμη και σήμερα στα ερωτήματά μας και να αποδειχθούν ένα πολύτιμο γνωστικό εργαλείο».

Nuccio Ordine
Οι κλασικοί 
στη ζωή μας
Μια μικρή ιδανική βιβλιοθήκη
Μτφ. Μαρία Σπυριδοπούλου,
εκδ. Αγρα 2016, σελ. 288
Τιμή: 15,50 ευρώ