Παίρνει ρόλο στον κύκλο της χαμένης φοροδιαφυγής

Οποιος και αν κέρδιζε την καρέκλα του γενικού γραμματέα Δημοσίων Εσόδων, δεδομένης και της προϊστορίας της, θα έπρεπε να ισορροπήσει ανάμεσα στις προκλήσεις εφαρμογής της φορολογικής πολιτικής σε μια περίοδο που τα βάρη για τους πολίτες είναι τεράστια και τις πολιτικές ιδιαιτερότητες που απορρέουν από το οξύμωρο της εφαρμογής ενός αυστηρού Μνημονίου από αριστερή κυβέρνηση.

Δύσκολο στοίχημα και ο κλήρος έπεσε στον Γιώργο Πιτσιλή, δικηγόρο με ειδίκευση στα φορολογικά θέματα, ο οποίος από άλλη, καλύτερη, βάση καλείται να πετύχει ό,τι δεν κατάφεραν οι προκάτοχοί του: να σπάσει τον φαύλο κύκλο της αύξησης των φόρων στα πέτρινα χρόνια των Μνημονίων, δίνοντας ένα καταλυτικό χτύπημα στη φοροδιαφυγή.

Η μέγιστη πρόκληση προϋποθέτει ισχυρή πολιτική βούληση. Ο επικεφαλής της Φορολογικής Διοίκησης δεν έχει νομοθετική εξουσία, δεν επιβάλλει ούτε καταργεί φόρους. Επιτυγχάνοντας όμως τους στόχους στους οποίους δεσμεύεται, υπό την αίρεση ότι ο πολιτικός του προϊστάμενος δεν θα του βάζει φρένο – όπως πολλές φορές συνέβαινε στο παρελθόν – κάθε φορά που επιστρατεύει για παράδειγμα τις προβλεπόμενες κατασχέσεις ώστε να εισπραχθούν οι φόροι, μπορεί να συμβάλει καθοριστικά στη σταδιακή μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης. Από το 2010 έως σήμερα ελήφθησαν μέτρα συνολικού ύψους 70 δισ. ευρώ, ακόμα όμως το ελληνικό Δημόσιο συνεχίζει να χάνει 7 δισ. ευρώ τον χρόνο μόνο από τη διαφυγή του ΦΠΑ.

Η ΠΡΟΚΑΤΟΧΟΣ. Τα προσόντα του Γιώργου Πιτσιλή προσομοιάζουν με αυτά της προκατόχου του Κατερίνας Σαββαΐδου, η οποία φέροντας εξαρχής τη ρετσινιά της «δεξιάς» καρατομήθηκε προ διμήνου με συνοπτικές διαδικασίες. Η αιτία της καρατόμησής της επισήμως ήταν η άσκηση ποινικών διώξεων εις βάρος της αφενός για μια υπόθεση στην οποία δέχθηκε το αίτημα της επιχείρησης για επανέλεγχο, αφετέρου για την απόφασή της να δώσει μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο για την απόδοση του φόρου επί των τηλεοπτικών διαφημίσεων, κι ας είχε την έγκριση του Μεγάρου Μαξίμου για αυτή της την επιλογή.

Οσοι γνωρίζουν πράγματα και καταστάσεις στο υπουργείο Οικονομικών και στους κόλπους της κυβέρνησης υποστηρίζουν ευθέως ότι η αντικατάστασή της ήταν προδιαγεγραμμένη. Η ευκαιρία έλειπε τους προηγούμενους μήνες, άσε που έως τον Ιούλιο η χώρα κρεμόταν από μια κλωστή πάνω από τον γκρεμό του Grexit.

Η άσκηση των ποινικών διώξεων εις βάρος της, τον περασμένο Οκτώβριο, έδωσε την αφορμή για την έγερση ηθικού ζητήματος. Και κάπως έτσι, μέσα από μια ταραχώδη διαδικασία στην οποία αρχικά η Σαββαΐδου διεμήνυσε ότι δεν παραιτείται, εξαναγκάστηκε να εγκαταλείψει τον όγδοο όροφο της Καραγεώργη Σερβίας έπειτα από απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου.

Εκείνες τις ημέρες, πολλοί εντός κυβέρνησης οραματίζονταν την έλευση ενός δικού τους ανθρώπου στη ΓΓΔΕ. Ας μην ήταν άνθρωπος του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς οι δανειστές είχαν αγριέψει. Ας ήταν έστω στέλεχος του υπουργείου Οικονομικών.

Η ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΟΥ. Η μοίρα όμως πολλές φορές παίζει απρόβλεπτα παιχνίδια. Οταν ο Γιώργος Πιτσιλής πέρασε στην οκτάδα των τελικών υποψηφίων για τη θέση, πηγές κοντά στην ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών περιέγραφαν την υποψηφιότητά του αόριστα ως «ένας δικηγόρος».

Δεν γνώριζαν τότε ότι ο έγκριτος νομικός είχε διατελέσει χρόνια σύμβουλος στο γραφείο του πρύτανη του Πανεπιστημίου Αθηνών Θόδωρου Φορτσάκη, επικεφαλής του ψηφοδελτίου επικρατείας της ΝΔ.

Οταν έμαθαν τα νέα, κάποιοι κέρωσαν. Το Υπουργικό Συμβούλιο της περασμένης εβδομάδας όμως δεν είχε άλλη επιλογή από το να εγκρίνει την υποψηφιότητά του. Στους τρεις τελικούς υποψηφίους ο Γιώργος Πιτσιλής είχε τα περισσότερα προσόντα και το μάτι των δανειστών στην ολοκλήρωση της διαδικασίας ήταν άγρυπνο.

Η μαζική κινητοποίηση υπηρεσιακών στελεχών της Καραγεώργη Σερβίας να εκδηλώσουν ενδιαφέρον για τη θέση απέβη άκαρπη. Το ίδιο και το σιγοντάρισμα μελών της κυβέρνησης για υποψηφιότητες στελεχών υπουργικών γραφείων.

Υποψήφιοι οι οποίοι κρίθηκε ότι είχαν κομματικές εξαρτήσεις κόπηκαν με συνοπτικές διαδικασίες από τον Γάλλο Pierre Lepetit, μέλος της επιτροπής αξιολόγησης. Τα υπηρεσιακά στελέχη τα προσπέρασε ο Γιώργος Πιτσιλής με όπλο το βιογραφικό του.  

Κάπως έτσι, ένας δικηγόρος μη συριζαίος διαδέχεται μια δικηγόρο μη συριζαία.

ΤΟ ΚΑΤΑΡΑΜΕΝΟ ΓΡΑΦΕΙΟ. Στη θέση του γενικού γραμματέα Δημοσίων Εσόδων από όταν συστάθηκε κανείς δεν στέριωσε. Ο πρώτος ένοικος, ο Χάρης Θεοχάρης, κατάφερε να μείνει λιγότερο από ενάμιση χρόνο.

Στελέχη της ΓΓΔΕ του αναγνωρίζουν ότι κατάφερε σε σχετικά μικρό χρονικό διάστημα να χτίσει ηλεκτρονικές υπηρεσίες οι οποίες τότε φαινόταν απίθανο να δουλέψουν. Ολες οι δηλώσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά, κανένας δεν πηγαίνει στην Εφορία για να πληρώσει φόρο, τα αυτοκόλλητα τέλη κυκλοφορίας εξαφανίστηκαν από τα παρμπρίζ των αυτοκινήτων.

Λίγες εβδομάδες μετά την αποπομπή Θεοχάρη, τα ηνία ανέλαβε η Κατερίνα Σαββαΐδου, καταξιωμένη δικηγόρος με ειδίκευση στα φορολογικά θέματα, λέκτορας στη Νομική Σχολή του Αριστοτελείου.

Αν ο Θεοχάρης ήταν ο μάστερ των ηλεκτρονικών εφαρμογών, η Σαββαΐδου θεωρείται επίσης από στελέχη της ΓΓΔΕ η γυναίκα που κατάφερε να οργανώσει τη Γενική Γραμματεία βάζοντας σε τάξη αλληλοσυγκρουόμενες πολλές φορές διατάξεις νόμου.

Πριν καλά καλά συμπληρώσει ενάμιση χρόνο στη θέση της, η Κατερίνα Σαββαΐδου αποπέμφθηκε τον περασμένο Οκτώβριο, έχοντας υπογράψει όπως και ο προκάτοχός της συμβόλαιο πενταετούς θητείας.

Γιώργος Πιτσιλής
Ο Γιώργος Πιτσιλής είναι δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω. Η θητεία του στη ΓΓΔΕ είναι διετής. Αναμένεται να αναλάβει επισήμως καθήκοντα τις πρώτες ημέρες του 2016. Στις αρχές του έτους όμως οι δανειστές αναμένουν το νομοσχέδιο το οποίο θα ανοίγει τον δρόμο για μια πλήρως ανεξάρτητη ΓΓΔΕ. Και στο μέτωπο αυτό δεν φαίνονται διατεθειμένοι να βάλουν νερό στο κρασί τους

Κατερίνα Σαββαΐδου
Η Κατερίνα Σαββαΐδου ανέλαβε καθήκοντα γ.γ. ΔΕ στις 23 Ιουνίου 2014. Ηταν γνώριμη στο υπουργείο Οικονομικών, καθώς στο παρελθόν είχε διατελέσει σύμβουλος του υφυπουργού Αντώνη Μπέζα. Με τον συνάδελφό της δικηγόρο Γιώργο Μαυραγάνη ως υφυπουργό Οικονομικών οι σχέσεις της ήταν μάλλον τυπικές. Μετά την αποπομπή της στις 22 Οκτωβρίου 2015 επέστρεψε στο αμφιθέατρο ως καθηγήτρια. Προσέφυγε στο ΣτΕ  ζητώντας ακύρωση της απόφασης αποπομπής της

Χάρης Θεοχάρης
Για τον Χάρη Θεοχάρη μπορεί το καλοκαίρι του 2014 να ήταν ψυχοφθόρο, η δημοσιότητα την οποία όμως κέρδισε ως γ.γ. ΔΕ μπορεί να θεωρηθεί καταλύτης για τη μετέπειτα πολιτική του σταδιοδρομία. Κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος σήμερα στο Ποτάμι, μπήκε στο Δημόσιο με το opengov του Γιώργου Παπανδρέου, έγινε γ.γ. ΔΕ τον Ιανουάριο του 2013 και εξαναγκάστηκε σε παραίτηση στις 5 Ιουνίου  2014