Moναχικοί λύκοι: η αγέλη του τρόμου

^«Αυτό είναι για τη Συρία» ούρλιαζε ο νεαρός που επιτέθηκε με μαχαίρι και τραυμάτισε σοβαρά έναν άνδρα το Σάββατο σε σταθμό του μετρό στο Ανατολικό Λονδίνο ενώ απειλούσε άλλους. Η βρετανική αστυνομία κάνει λόγο για «τρομοκρατικό περιστατικό» την ώρα που η χώρα βρίσκεται στον δεύτερο μεγαλύτερο βαθμό επιφυλακής λόγω των απειλών του Ισλαμικού Κράτους. Την ίδια στιγμή στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού οι αμερικανικές Αρχές φέρονται πεπεισμένες ότι το ζευγάρι που σκόρπισε το θάνατο στο Σαν Μπερναντίνο της Καλιφόρνιας και ελέγχεται για σχέσεις με τους τζιχαντιστές σχεδίαζε και άλλες επιθέσεις – συμπέρασμα στο οποίο κατέληξαν έπειτα από την διαπίστωση ότι είχαν στην κατοχή τους μεγάλες ποσότητες όπλων.

Οι δύο επιθέσεις φέρνουν στην επικαιρότητα ένα ερώτημα που ελλοχεύει εδώ και καιρό: υπάρχει τρόπος να εμποδιστεί η δράση των μοναχικών λύκων, δηλαδή, ανθρώπων που κινούνται στις κοινωνίες όπου γεννήθηκαν, έχουν επηρεαστεί από την προπαγάνδα των τζιχαντιστών και όταν φθάσουν σε σημείο έκρηξης λόγω κοινωνικών ή οικονομικών προβλημάτων τείνουν να συνδέσουν τις πράξεις βίας με θρησκευτικές πεποιθήσεις; Κάτι βέβαια που το Ισλαμικό Κράτος σπεύδει να χαιρετίσει ως δικό του δημιούργημα.

Στο Λονδίνο, οι αστυνομικοί θεωρούν πως ο 29χρονος που πραγματοποίησε την επίθεση στο σταθμό Λεϊτονστόουν του Ανατολικού Λονδίνου και τραυμάτισε σοβαρά έναν 56χρονο φωνάζοντας «θα χυθεί αίμα» είχε επηρεαστεί από τα μηνύματα των τζιχαντιστών που προτρέπουν όσους οπαδούς τους βρίσκονται σε δυτική χώρα να τιμωρήσουν τους απίστους. Αν αποδειχθεί η σύνδεση με την τρομοκρατία, θα είναι η πρώτη βίαιη επίθεση τζιχαντιστών σε βρετανικό έδαφος από τον Μάιο του 2013, όταν δολοφονήθηκε από δύο νεαρούς που είχαν προσηλυτιστεί στο Ισλάμ ο στρατιώτης Λι Ρίγκμπι βγαίνοντας από στρατόπεδο στα προάστια του Λονδίνου.

Τα βίντεο που τράβηξε επιβάτης στον σταθμό του μετρό έχουν ήδη ανέβει στο YouΤube και σ’ αυτά ακούγεται κάποιος να φωνάζει στον επιτιθέμενο νεαρό: «Εσύ δεν είσαι μουσουλμάνος αδελφέ» – πιθανότατα άλλος μουσουλμάνος. Αυτό το σημείο συζητείται έντονα στα social media με το hashtag #YouAintNoMuslimBruv να έχει γίνει από τα πιο δημοφιλή στο twitter.

Αυτή ακριβώς η δύναμη που έχουν στα κοινωνικά μέσα οι επιθέσεις των μοναχικών λύκων είναι που προβληματίζει περισσότερο τους ειδικούς αφού η τεχνολογία με τα κινητά τηλέφωνα τα οποία μπορούν να τραβήξουν βίντεο που κατόπιν αναπαράγονται σε όλο τον κόσμο μπορεί να αποτελέσει μέσο διάδοσης του μηνύματος των τρομοκρατών – αλλά ταυτόχρονα να δημιουργήσουν και ένα μεγάλο κίνημα πολιτών εναντίον τους. Στη δεκαετία του ’70, ο πρώην αξιωματικός των αμερικανικών ειδικών δυνάμεων και μετέπειτα ακαδημαϊκός Μπράιαν Τζένκινς είχε διατυπώσει την άποψη ότι «η τρομοκρατία είναι θέατρο» με τη λογική ότι μια τρομοκρατική οργάνωση με πολιτικά ή θρησκευτικά κίνητρα ενδιαφέρεται περισσότερο να διαδώσει το μήνυμά της παρά να προκαλέσει θανάτους. Οι δολοφονίες αποτελούν μέσο προσέλκυσης της προσοχής με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου.

ΤΟ ΙΝΤΕΡΝΕΤ. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι εκείνο που ξεχωρίζει το Ισλαμικό Κράτος από άλλες παρόμοιες ακραίες ισλαμιστικές οργανώσεις, ακόμα και την Αλ Κάιντα, είναι η ευρεία χρήση του Ιντερνετ, με βίντεο που χρησιμοποιούν ακόμα και τις φιλμογραφικές τεχνικές του Χόλιγουντ, ώστε να αποκτήσει δυναμική το μήνυμα. «Η διαδικασία αυτή», σχολιάζουν ψυχολόγοι σε διάλογο που καταγράφεται στους «New York Times», «μπορεί να πυροδοτήσει εκρήξεις σε άτομα που αισθάνονται ότι ζουν στο περιθώριο, έχουν ψυχολογικά ή άλλους είδους προβλήματα και μικρό αυτοέλεγχο». Οι μοναχικοί λύκοι είναι το νέο μεγάλο πρόβλημα που έχουν να αντιμετωπίσουν οι Αρχές ασφαλείας σε ΗΠΑ και Ευρώπη καθώς προσπαθούν να ελέγξουν καλύτερα τα σύνορα της Γηραιάς Ηπείρου. Οι Βρετανοί υπολογίζουν ότι στη χώρα βρίσκονται περίπου 2.000 άτομα που έχουν σχέσεις με το Ισλαμικό Κράτος, ενώ αρκετές χιλιάδες βρίσκονται στη Γαλλία, στο Βέλγιο και τη Γερμανία. Ο αριθμός εκείνων που παρακολουθούν την διαδικτυακή προπαγάνδα των τζιχαντιστών είναι ακόμα μεγαλύτερος.

Παρόμοιες ανησυχίες υπάρχουν και στις ΗΠΑ, εκεί όπου την περασμένη εβδομάδα ο 28χρονος αμερικανός πολίτης Σαϊέντ Ριζβάν Φαρούκ και η σύντροφός του Τασφίν Μαλίκ σκότωσαν 14 άτομα και τραυμάτισαν άλλα 21 σε γιορτή που γινόταν σε ξενώνα ατόμων με κινητικά προβλήματα. Ο μεγάλος αριθμός όπλων  και κάποια μηνύματα του ζευγαριού στο Διαδίκτυο που εκδήλωναν την υποστήριξή τους προς το Ισλαμικό Κράτος οδηγούν τους αρμοδίους να μιλούν για συμπαθούντες, που όμως μπορεί να μην είχαν οργανική σχέση με τους τζιχαντιστές παρότι εκείνοι έσπευσαν το Σάββατο να διεκδικήσουν την ευθύνη για την επίθεση.