Η ημερομηνία λήξης έχει ορίζοντα λίγων μηνών

Δεν θα τελειώσουν αύριο μεθαύριο, όπως κάποιοι αφήνουν να εννοηθεί. Δεν είναι καν βέβαιο πότε ακριβώς θα τελειώσουν. Ωστόσο τα capital controls, που μπήκαν στη ζωή μας στις 28 Ιουνίου, έχουν ορατή ημερομηνία λήξης και πολύ πιο σύντομη από αυτή των κυπριακών.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με υψηλόβαθμες τραπεζικές πηγές, είναι θέμα του πρώτου εξαμήνου του 2016. Πηγή στην Τράπεζα της Ελλάδος, μάλιστα, εκτιμά ότι μπορεί να τελειώσουν στις αρχές του 2016, αν όλα πάνε καλά με την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και ολοκληρωθεί έως τα τέλη του χρόνου. Αλλη, πιο συντηρητική τραπεζική πηγή υποστηρίζει ότι έως τον Ιούνιο του 2016 δεν θα έχουμε πλέον περιορισμούς ως προς το πόσα λεφτά θα μπορούμε να σηκώσουμε από τον λογαριασμό μας στην τράπεζα.

ΣΤΑΔΙΑΚΗ ΧΑΛΑΡΩΣΗ. Ετσι, ενώ στην Κύπρο οι περιορισμοί κράτησαν δύο χρόνια, εδώ φαίνεται πως ο χρονικός ορίζοντάς τους ίσως περιοριστεί στους 8-12 μήνες. Και εν τω μεταξύ, όπως τονίζουν οι ίδιες αρμόδιες πηγές, θα έχουμε σταδιακή χαλάρωση των περιορισμών με στόχο κυρίως τη διευκόλυνση των εισαγωγών και την αποκατάσταση της οικονομικής δραστηριότητας. Γιατί, πέρα από τη μικρή ή μεγάλη αναστάτωση που προκάλεσαν στην καθημερινότητα όλων μας, τα capital controls προκάλεσαν ζημιά κυρίως στην ανάπτυξη – τη σκότωσαν, τη στιγμή ακριβώς που άρχισε να διακρίνεται στον ορίζοντα.

Για να καθορίσει το χρονοδιάγραμμα και τον τρόπο χαλάρωσης των capital controls η Τράπεζα της Ελλάδος ζήτησε, μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες, τεχνική βοήθεια από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Πράγματι, η Κριστίν Λαγκάρντ ανταποκρίθηκε και  τις επόμενες δέκα ημέρες στέλνει δύο εμπειρογνώμονές της, οι οποίες θα παραμείνουν στην Αθήνα περίπου δύο εβδομάδες.

Προϋπόθεση, όμως, για να προχωρήσει ομαλά και γρήγορα η χαλάρωση των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων είναι να ολοκληρωθεί έως τα τέλη του έτους η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Γιατί χωρίς ανακεφαλαιοποίηση δεν αποκαθίσταται η εμπιστοσύνη στο τραπεζικό σύστημα. Κανένας δεν θα αποφασίσει την άρση των capital controls αν υπάρχει κίνδυνος να φύγουν αμέσως άλλα 50 δισ. ευρώ καταθέσεων, υποστηρίζουν χαρακτηριστικά τραπεζικές πηγές. Η ανακεφαλαιοποίηση έως τα τέλη του χρόνου δεν θα είναι εύκολη υπόθεση. Οι προθεσμίες που έχουν καθοριστεί με βάση το τρίτο πρόγραμμα είναι σφιχτές και δεν αφήνουν περιθώρια για καθυστερήσεις λόγω εκλογών και αδυναμίας σχηματισμού κυβέρνησης ή λόγω αναποφασιστικότητας στην εφαρμογή των συμφωνηθέντων.

Μέχρι τις 15 Οκτωβρίου, τονίζουν τραπεζικές πηγές, πρέπει να συμφωνηθεί η νομοθεσία για τον τρόπο με τον οποίο θα γίνει η ανακεφαλαιοποίηση και αυτό προϋποθέτει κυβέρνηση με αποφασιστικότητα.

ΤΑ STRESS TESTS. Κρίσιμο στοιχείο εδώ είναι οι ανάγκες ανακεφαλαιοποίησης που θα προσδιοριστούν από τα stress tests, στα τέλη Οκτωβρίου. Αν αυτές βγουν υψηλές, κοντά στα όρια των 25 δισ. ευρώ που ορίζει το πρόγραμμα, οι τράπεζες θα εθνικοποιηθούν οριστικά, ενώ με χαμηλότερες ανάγκες (το καλό σενάριο μιλά για 10 δισ. ευρώ), εκτιμάται ότι θα συμμετάσχουν και πάλι οι ιδιώτες. Το δεύτερο είναι επιθυμητό, αλλά θα πάρει τον χρόνο του.

Η ανακεφαλαιοποίηση, με τη σειρά της, συνδέεται με τα κόκκινα δάνεια, το άλλο μείζον τραπεζικό θέμα. Ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος μάλιστα θεωρεί ότι το νέο αναπτυξιακό πρότυπο της χώρας θα περάσει μέσα από τη ρύθμιση των κόκκινων δανείων. Και αυτό γιατί αυτή θα βοηθήσει να ξεκαθαρίσει το επιχειρηματικό τοπίο, οδηγώντας σε εκκαθάριση τις μη βιώσιμες επιχειρήσεις και επιτρέποντας τη ρύθμιση των δανείων και την ανάπτυξη των βιώσιμων.