[Καλημέρα σας] Στον ουρανό της μνήμης

Στην εκπνοή του έβδομου μήνα του χρόνου να θυμηθούμε την Τζένη Καρέζη που έφυγε τις τελευταίες ημέρες του Ιουλίου του 1992, ύστερα από μια πολύμηνη βασανιστική ασθένεια. Χρόνος που έδωσε σε αυτήν τη θεσπέσια γυναίκα, τη συμφιλιωμένη μόνο με την έννοια της ζωής, τη χάρη να προετοιμαστεί για την αναχώρησή της σαν να επρόκειτο για μια ελεύθερα επιλεγμένη δημιουργία. Εμπιστευόταν και τιμούσε τους φίλους της και όσο μηδαμινό κι αν ήταν κάτι που της προτεινόταν, το υλοποιούσε με το πάθος που μόνο το ακατόρθωτο προκαλεί.

Επρόκειτο για μια ημίωρη ραδιοφωνική εκπομπή αφιερωμένη στην πεζογράφο Μαργαρίτα Λυμπεράκη και συγκεκριμένα στο κορυφαίο της μυθιστόρημα «Ψάθινα καπέλα». Η Καρέζη διάβαζε ένα απόσπασμά του και θυμάμαι ακόμη τον υπόγεια λυρικό και στακάτο τρόπο της ανάγνωσής της. Ιδιαίτερα όταν έλεγε τις λέξεις «είχε μύτη τέλεια», κάτι που χαρακτήριζε τη μία από τις τρεις ηρωίδες του θρυλικού αυτού μυθιστορήματος. Ηταν τόση η συγκίνηση που είχε νιώσει και η ίδια ώστε αισθανθήκαμε μια απλή ραδιοφωνική εκπομπή να μεταβάλλεται σε ένα ανεπανάληπτο ντοκουμέντο της προσωπικής μας ζωής, με τη δημόσια ανακοίνωσή του – αφότου μεταδόθηκε η εκπομπή – να είναι κάτι το εντελώς αμελητέο. Η κασέτα μάλιστα που είχε κρατηθεί θα επανέφερε για μας που είχαμε συμμετάσχει στη δημιουργία της εκπομπής – έτσι τουλάχιστον πιστεύαμε τότε – τη συγκίνηση που είχαμε αισθανθεί ένα παγωμένο χειμωνιάτικο πρωινό εκεί ψηλά στην Αγία Παρασκευή.

Εχουν περάσει σχεδόν τριάντα πέντε χρόνια, η Καρέζη – όπως κανείς δεν το φανταζόταν – πέθανε στο μεταξύ, η κασέτα, μαζί με άλλο πολύτιμο αρχειακό υλικό, έχει χαθεί, ενώ είναι σίγουρο πως δεν θα υπάρχει ούτε ένας – είτε ήταν λίγοι είτε ήταν πολλοί – που να είχε ακούσει την εκπομπή και να τη θυμάται ακόμη. Προπαντός εκείνες τις λέξεις: «Είχε μύτη τέλεια». Κανονικά θα έπρεπε να αισθάνεται απαρηγόρητος κανείς με τόσες απώλειες χωρίς, προς Θεού, να εξισώνει την απώλεια του αρχειακού υλικού και τους επιλήσμονες ακροατές με τον θάνατο μιας χαρισματικής φίλης. Κάτι όμως μοιάζει να αχνολάμπει στο βάθος του μυαλού και της συνείδησης: πως ένας τρόπος να επιζεί κάτι για πάντα είναι να χαθεί, να γίνεται εντελώς δικό σου όταν δεν μπορείς να ψαύσεις καν το περίγραμμά του.