Οι γέφυρες του Ρέντσι και η συνταγή του Μακιαβέλι

Ο Ματέο Ρέντσι προσπάθησε να επαναφέρει τον Αλέξη Τσίπρα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων τουλάχιστον τρεις φορές. Ο ιταλός πρωθυπουργός, αναφέρει η «Φιγκαρό», κινήθηκε παρασκηνιακά, ενώ έως την περασμένη Τετάρτη εργάστηκε για τη ματαίωση του δημοψηφίσματος. Ο λόγος είναι ότι ο Ρέντσι είναι πεπεισμένος πως σε περίπτωση αποτυχίας των διαπραγματεύσεων και επακόλουθης έκρηξης του ελληνικού προβλήματος οι επιπτώσεις στην Ιταλία θα είναι πολύ αρνητικές. Οταν, όμως, έγινε σαφές ότι το δημοψήφισμα θα διεξαγόταν κανονικά, ο ιταλός πρωθυπουργός άλλαξε στάση και συμπαρατάχθηκε με τους αντιπάλους του ΣΥΡΙΖΑ.

Η αλλαγή αυτή αποτυπώθηκε στις ιδιαίτερες συνομιλίες που είχε ο Ρέντσι με τον πρόεδρο της Κομισιόν Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και τη γερμανίδα καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ. «Ο Τσίπρας είναι ικανός παίκτης» φέρεται να τους είπε. «Το μόνο χαρτί που έχει στα χέρια του είναι να μετατρέψει την ψήφο σε μια συμφωνία μαζί σας. Γι’ αυτόν τον λόγο, όσο λιγότερο μιλάτε τόσο καλύτερα θα είναι. Το μόνο μήνυμα που πρέπει να λάβουν με σαφήνεια οι Ελληνες είναι ότι εάν ψηφίσουν Οχι, λένε αντίο στο ευρώ». Η θέση αυτή σηματοδότησε τη μετατόπιση της Ρώμης από το δόγμα των ίσων αποστάσεων ανάμεσα στην Αθήνα και στους σκληρούς της ευρωζώνης στο μέτωπο του Ναι.

Οπως αποδείχθηκε, ο Ματέο Ρέντσι ακολούθησε την προτροπή που είχε διατυπώσει πριν από πέντε αιώνες ένας ομοεθνής του, ο Νικολό Μακιαβέλι. «Ενας ηγεμόνας», είχε γράψει, «χαίρει εκτίμησης όταν, αντί να μείνει ουδέτερος, παίρνει θέση υπέρ του ενός ή του άλλου». Η Ιταλία ελπίζει παράλληλα ότι μια ελληνική θυσία θα σημάνει την αρχή του τέλους για τις πολιτικές της λιτότητας. Πάγια θέση εξάλλου του ιταλού πρωθυπουργού είναι ότι η πολιτική της λιτότητας δεν έχει αποδώσει. «Δεν είναι πρόβλημα της Ιταλίας, που ήδη προχωρά σε μεταρρυθμίσεις, είναι πρόβλημα της Ευρώπης» είχε δηλώσει πρόσφατα σε ομιλία του στο Βερολίνο. «Η πολιτική κατά των επενδύσεων είναι πολιτική κατά του μέλλοντος, της ανάπτυξης και των στόχων της Λισαβόνας».