ΕΡΤ: Το χαμένο σήμα της κρατικής τηλεόρασης ψάχνει τον δρόμο του

Το λάθος διορθώνεται με λάθος. Το πρώτο λάθος ήταν το κλείσιμο της ΕΡΤ, μία αυθαίρετη κίνηση που στερούνταν κάθε δημοκρατικής νομιμοποίησης. Η τυφλή απόλυση 2.600 εργαζομένων, όπως ειπώθηκε τότε από επίσημα πολιτικά χείλη, ήταν «απαίτηση των δανειστών» και «προϋπόθεση για την επόμενη δόση».

Οι αντιδράσεις δεν δικαιολόγησαν την επιλογή της τότε κυβέρνησης που μπήκε σε περιδίνηση και αργότερα – μετά την έξοδο της ΔΗΜΑΡ – έκανε δεύτερο λάθος, ξανανοίγοντας την ΕΡΤ ως ΝΕΡΙΤ για να διορθώσει τα αδιόρθωτα.

Δικαιολογία ή αλήθεια; Μήπως η 75χρονη ΕΡΤ ήταν το εύκολο θύμα για τις περίπου 2.000 απολύσεις που ζητούσαν οι δανειστές; Ολοι γνώριζαν τις δυσλειτουργίες και τις μακροχρόνιες πελατειακές σχέσεις που στεγάζονταν στο Ραδιομέγαρο – πολλές κι εκτός αυτού, όταν επρόκειτο για αργομισθία. Και ήταν απερίγραπτα μεγάλος ο αριθμός των πολιτών που – ακόμη και πριν από το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης – έλεγαν πως «δεν γουστάρω να πληρώνω την ΕΡΤ» ή – πιο κομψά – «να εξαιρεθώ από το τέλος επιτηδεύματος».

Οι στενοί συνεργάτες του τότε πρωθυπουργού και κυρίως ο ίδιος ο Αντώνης Σαμαράς άκουσαν αυτές τις φωνές. Χωρίς όμως να τις καταλάβουν. Η πλειοψηφία των πολιτών δεν ήθελε να πληρώνει τους παχυλούς μισθούς και τις εξωτερικές υπερπαραγωγές εκείνων που διόριζε η εκάστοτε κυβέρνηση. Οχι να κατεβάσει τον διακόπτη στη δημόσια ραδιοτηλεόραση. Απόδειξη; Η χειμαρρώδης προσέλευση του κόσμου στην Αγία Παρασκευή κατά το κλείσιμο της ΕΡΤ.

Ηταν μεγαλύτερη και από το προχθεσινό – επίσης πληθωρικό – άνοιγμά της. Αλλά και η κατακραυγή που ξεσήκωσε το προκλητικό μαύρο εντός και εκτός ελληνικών συνόρων. «Ποιος έκλεισε την τηλεόραση;» ρώτησε στο πρωτοσέλιδό της η «Libération». Το «Μαύρο φόντο στη δημοκρατία» προέβαλε και η «Humanité». Αλληλέγγυα κινήθηκαν δεκάδες έντυπα στο εξωτερικό. Μεσολάβησαν διεθνή δελτία ειδήσεων – μεταγλωττισμένα στα ελληνικά κι άλλα που εξέπεμψαν με το χαμένο σήμα της ΕΡΤ – και μία ηχηρή παρέμβαση της EBU.

Πονάει δόντι, κόβει κεφάλι. Το ζεστό μεσημέρι της 11ης Ιουνίου του 2013, ο Σίμος Κεδίκογλου πρώτα κατήγγειλε τις «ιερές αγελάδες» και τους «θύλακες δημόσιας σπατάλης». Μετά ανακοίνωσε το λουκέτο. Η τότε συγκυβέρνηση αρνήθηκε να εξυγιάνει την ΕΡΤ και να απαλλαχθεί από τα «βαρίδια» που η ίδια διόρισε στα χρόνια του κραταιού δικομματισμού.

Αδιαφορούσε αν αυτά παρασιτούσαν εις βάρος του πραγματικά εργαζόμενου προσωπικού. Κάπως έτσι πέρασε σαν οδοστρωτήρας πάνω από 2.600 εργαζομένους. Ολοι θεωρήθηκαν, με ισοπεδωτικό τρόπο, «άχρηστοι και τεμπέληδες». Ακόμη και αν πολλοί από αυτούς στους 24 μήνες ανεργίας που ακολούθησαν απέδειξαν πως ξέρουν να δουλεύουν – αρκεί να υπάρχει δουλειά.

Κάποιοι εργάστηκαν σε σουπερμάρκετ ή έκαναν άλλες ευκαιριακές δουλειές για να συντηρήσουν τους εαυτούς και τις οικογένειές τους ή συνέχισαν να εκπέμπουν από την αυτοδιαχειριζόμενη ERTOpen με μοναδικό οικονομικό βοήθημα τη στήριξη των κοντινών ανθρώπων τους.

Το δεύτερο λάθος ήταν το έκτρωμα που άνοιξε στη θέση της ΕΡΤ. Η αρχική ΔΤ έσπειρε τη διχόνοια στο προσωπικό – γι’ αυτό και το στοίχημα της νέας ΕΡΤ είναι η ουσιαστική επανένωση μεταξύ των συναδέλφων. Η ΝΕΡΙΤ που ακολούθησε αναδείχθηκε σε καρικατούρα του «σύγχρονου, όχι κρατικού, ούτε κομματικά ελεγχόμενου οργανισμού τηλεόρασης, βασισμένου στα ευρωπαϊκά πρότυπα» που είχε υποσχεθεί η τότε κυβέρνηση.

Επιχείρησε μια εκκωφαντική διαστρέβλωση της κοινωνικής πραγματικότητας και μια πονηρή σίγαση του πολιτικού λόγου – εφόσον αυτός προερχόταν από τον τότε αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης. «Καθαρίστριες κινήθηκαν κατά των ΜΑΤ» έγραφε ο τίτλος στο κεντρικό δελτίο, πριν από έναν χρόνο. Η απειλή για τον νέο φορέα – που στελεχώθηκε στην κεφαλή από κακής ποιότητας προσωπικό – ήταν οι περίπου 30 διαμαρτυρόμενες καθαρίστριες.
 
Οχι οι άνδρες των ΜΑΤ που τις χτυπούσαν με τις ασπίδες τους, ενώ ένας από αυτούς σε σχετικό πλάνο γρονθοκοπεί μία από αυτές στο κεφάλι. Ομοίως προκλητική ήταν και η απόφαση της ΝΕΡΙΤ, τον περασμένο Σεπτέμβριο, να μη μεταδώσει την ομιλία του Αλέξη Τσίπρα στη ΔΕΘ – προκάλεσε και δύο παραιτήσεις στελεχών. Ηταν μία κίνηση που συνέβη για «πρώτη φορά στα χρονικά» και συνέβαλε με τον τρόπο της στην «πρώτη φορά Αριστερά»!

Για όλους τους παραπάνω λόγους, η νέα ΕΡΤ δεν πρέπει να κάνει τα λάθη των προηγούμενων: ρουσφέτια, λογοκρισία, προπαγάνδα. Ούτε να λειτουργήσει με την τιμωρητική διάθεση που η ίδια γνώρισε στο πρόσφατο παρελθόν. Καθένας έχει το δικαίωμα να είναι υποψιασμένος απέναντί της – ειδικά αν θυμηθεί τα έργα και τις ημέρες των προκατόχων της.

Δεν θα ήταν δίκαιο όμως να την κοιτάμε a priori καχύποπτα. Θα πρέπει να την αφήσουμε να αναπνεύσει και να εξελιχθεί. Να την αξιολογήσουμε όταν έρθει η ώρα, εξαντλώντας όλη την αυστηρότητά μας – μόνη της έβαλε άλλωστε τον πήχη τόσο ψηλά.