Ενωμένοι για τα προσχήματα οι Σοσιαλιστές

Τα χειρότερα αποφεύχθηκαν. Εκτός συγκλονιστικού απροόπτου, το συνέδριο του γαλλικού Σοσιαλιστικού Κόμματος που ξεκίνησε χθες και ολοκληρώνεται αύριο στο Πουατιέ δεν θα γραφεί με μαύρα γράμματα στην ιστορία του. Θα μπορούσε να εξελιχθεί σε μία σεάνς αλληλοσπαραγμού, από αυτές που κατέχει καλά το κόμμα. Οι συνθήκες άλλωστε είναι ευνοϊκές: από το 2012 και την εκλογή του Φρανσουά Ολάντ στην προεδρία μέχρι σήμερα οι Σοσιαλιστές έχουν υποστεί τέσσερις εκλογικές ήττες· και ο ίδιος ο Ολάντ, δύο χρόνια πριν από το τέλος της θητείας του, καταγράφει ρεκόρ αντιδημοτικότητας. Αλλά τα προσχήματα θα σωθούν. Η ουσία είναι ένα άλλο ζήτημα.  

Γνωρίζοντας το κλίμα, τις συνθήκες και τα διακυβεύματα, το κόμμα φρόντισε να πάρει τα μέτρα του. Αντίθετα με άλλες φορές, το πλειοψηφικό «motion», το κείμενο θέσεων που καθορίζει τον πολιτικό προσανατολισμό, καθώς και ο πρώτος γραμματέας έχουν ήδη εκλεγεί. Το «motion A», αυτό που στήριζε η κυβέρνηση, κατάφερε να εξουδετερώσει στις 21 Μαΐου τρεις αντίπαλες προτάσεις εξασφαλίζοντας ένα 60% των ψήφων και ο Ζαν-Κριστόφ Καμπαντελίς επανεξελέγη επικεφαλής του κόμματος στις 28 Μαΐου, χάρη στη θρυλική πολιτική του επιδεξιότητα αλλά και στη συμμαχία του με την Μαρτίν Ομπρί – που παρέμενε μέχρι τον περασμένο μήνα στους καταλόγους των «ανταρτών» αλλά, όπως επισημαίνει η «Μοντ», προκειμένου να εμποδίσει μια ενδεχόμενη υποψηφιότητα του πρωθυπουργού Μανουέλ Βαλς στις προεδρικές εκλογές του 2017 προτιμάει ως μικρότερο κακό τον Φρανσουά Ολάντ.

Το συνέδριο του Πουατιέ θα μπορούσε στην πραγματικότητα να σημάνει το τέλος του ολαντισμού. Δεν θα το κάνει. Ενάντια σε κάθε προσδοκία, θα ανάψει το πράσινο φως στον γάλλο πρόεδρο για μια νέα προσπάθεια το 2017. Αλλά το κόμμα φυλλορροεί. Μόλις 65.000 μέλη ψήφισαν στις 21 Μαΐου. Σε επίπεδα-ρεκόρ έφθασε η αποχή και στις 28 Μαΐου. Και στο επίκεντρο του προβλήματος, βρίσκεται το ερώτημα που θέτει το «L’Obs» στο τελευταίο του τεύχος: «Είναι αριστερό το PS;» Ενα 46% των Γάλλων το κρίνουν «ανεπαρκώς αριστερό». Ενα 44% των σοσιαλιστών ψηφοφόρων το κρίνουν «ανεπαρκώς αριστερό». Την κατάσταση περιπλέκει ακόμη περισσότερο το γεγονός πως το κόμμα κρίνεται ανεπαρκώς αριστερό όσον αφορά τη μάχη εναντίον της ανεργίας, τη φορολογία, την πολιτική του απέναντι στις επιχειρήσεις – και «υπερβολικά αριστερό» σε θέματα όπως η ασφάλεια, η Δικαιοσύνη, η μετανάστευση. Πώς να μην απορεί κανείς μετά για την επιτυχία του εθνολαϊκιστικού κοκτέιλ της Ακροδεξιάς α λα Μαρίν Λεπέν;

Τον επίλογο θα τον αφήσουμε στον 84χρονο Μισέλ Ροκάρ, έναν βετεράνο του κόμματος, και θα είναι δραματικός, σχεδόν ποιητικός: «Είναι ώρα να το ξαναπούμε, το PS, τα μέλη του, οι σύντροφοί μου τόσα χρόνια στη μάχη, είναι Σοσιαλιστές, σθεναρά, μέχρι το μεδούλι. Και, μέσα στην επώδυνη σημερινή κατάσταση, η απελπισία τους δεν τους αφήνει πια άλλον τρόπο παρά να υπενθυμίσουν τη δύναμη της πεποίθησής τους, της ταυτότητάς τους ακόμη, που αγνοείται ή καταφρονείται όλο και περισσότερο πέραν των τάξεων τους. Το όνειρό τους παραμένει: μια κοινωνία πλήρους απασχόλησης όπου βασιλεύει η απόλυτη ισότητα των ευκαιριών και όπου οι μόνες ανισότητες απορρέουν από τα ταλέντα του καθενός. Αλλά να, η ελπίδα διαψεύδεται, το όνειρο πεθαίνει. Το PS και τα μέλη του παραμένουν αδιαμφισβήτητα σοσιαλιστές, αλλά η τραγωδία τους είναι ότι δεν ξέρουν πια πώς να είναι σοσιαλιστές».

Πραγματισμός και αισιοδοξία
Σε συνέντευξη που παραχώρησε στο «L’Obs» ο Ζαν-Κριστόφ Καμπαντελίς επιχείρησε να αναμείξει πραγματισμό και αισιοδοξία. Αναγνώρισε μεν πως η Αριστερά δεν κυριαρχεί πλέον στις συζητήσεις, πως βρίσκεται σε θέση άμυνας και φταίει εκείνη που δεν ενσαρκώνει πια την ελπίδα, που δεν καταφέρνει να «βγάλει το κεφάλι από το νερό και να διατυπώσει έναν πειστικό λόγο». Δεσμεύθηκε ωστόσο να εγκαθιδρύσει έναν νέο «συσχετισμό δυνάμεων» με την κυβέρνηση («υπάρχουν υπουργεία που θα μάθουν τι σημαίνει Σολφερίνο!» προειδοποίησε αναφερόμενος στην έδρα του κόμματος στην ομώνυμη οδό του Παρισιού) ώστε να «περάσουν ξανά στην επίθεση» οι γάλλοι Σοσιαλιστές.