[Κραυγές και ψίθυροι] Κόσμοι χωριστοί

Δεν θεωρώ ότι τα εθνικά χαρακτηριστικά είναι κληρονομικά χαρίσματα. Δεν πιστεύω δηλαδή ότι το ελληνικό φιλότιμο ή το βρετανικό φλέγμα είναι προικιά του DNA μας. Κάθε λαός διαμορφώνει τη νοοτροπία του με τα υλικά που τον τροφοδοτεί η ιστορία, η παράδοση, η παιδεία του. Με αυτό δεδομένο, η δυσφορία των βρετανών τουριστών στην Κω για τους εκατοντάδες πρόσφυγες που έχουν φθάσει τις τελευταίες ημέρες στο νησί ήταν αναμενόμενη.

Πριν από χρόνια ταξίδεψα στο Νεπάλ μαζί με την Αννίτα Ρόντικ, τη Βρετανίδα που ίδρυσε τα Body Shop. Μία γυναίκα στον αντίποδα του ρατσισμού, με ριζοσπαστικές ιδέες, η οποία μέχρι τον θάνατό της, το 2007, είχε εντάξει τη δουλειά της στο «ηθικό εμπόριο» προμηθευόμενη τις πρώτες ύλες κατ’ ευθείαν από τους παραγωγούς. Σε αυτό το πλαίσιο, επισκεφθήκαμε ένα χωριό στο οποίο δεν είχε φθάσει η παραμικρή επίφαση του σύγχρονου πολιτισμού. Οι κάτοικοι ζούσαν σε αχυρένιες καλύβες και κουφάλες δένδρων και οι περισσότεροι δεν είχαν ξανασυναντήσει «δυτικούς». Μείναμε αρκετή ώρα μαζί τους, τους χαζέψαμε, μας χάζεψαν. Και μετά κατηφορίσαμε την πλαγιά και οι συνοδοί έστησαν ένα ειδυλλιακό πικ νικ στην ασιατική ύπαιθρο. Με τους κατοίκους του χωριού παρατεταγμένους παράμερα να μας παρακολουθούν ακίνητοι και σιωπηροί. Και αν για την προοδευτική Βρετανίδα Αννίτα αυτός ο διαχωρισμός ήταν φυσιολογικός, εμένα, όπως φαντάζομαι και των περισσότερων Ελλήνων στη θέση μου, το στομάχι μου είχε δεθεί κόμπος. Είναι από τις φορές που η νοοτροπία καταπίνει αμάσητη την ιδεολογία. Χωρίς στομαχόπονο.