Διαπραγμάτευση: Δύο συν ένα σενάρια με δυσκολίες

Στις Βρυξέλλες σήμερα το Brussels Group θα βάλει κάτω προτάσεις και στοιχεία με στόχο να γίνει ένα ακόμη βήμα προσέγγισης της κυβέρνησης με τους δανειστές. Στη Ρίγα από αύριο ο Πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας θα επιχειρήσει, στο πλαίσιο των διμερών επαφών του με ευρωπαίους ηγέτες, κυρίως με την Ανγκελα Μέρκελ, να εξασφαλίσει την πολιτική υπέρβαση που απαιτείται για μια συμφωνία.

Ηδη σε Αθήνα, Βρυξέλλες, Φρανκφούρτη και Ουάσιγκτον διαμορφώνονται σενάρια για τη λύση στο ελληνικό δράμα. Μια λύση την οποία ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ είπε χθες ότι περιμένει «προς το τέλος Μαΐου, αρχές Ιουνίου».

Πιο αισιόδοξα, στελέχη του οικονομικού επιτελείου στην Αθήνα περίμεναν χθες ένα πράσινο φως το πολύ στις αρχές της ερχόμενης εβδομάδας.

Ολα αυτά συμβαίνουν, όμως, ενώ η απόσταση που εξακολουθεί να χωρίζει τις δύο πλευρές παραμένει μεγάλη. Ο ίδιος ο υπουργός Οικονομικών Γιάνης Βαρουφάκης παραδέχθηκε στην προχθεσινοβραδινή συνέντευξή του στο Star ότι δεν υπάρχει συμφωνία σε εργασιακά, Ασφαλιστικό και Δημοσιονομικό. Χθες εξάλλου αποκαλύφθηκε ότι ούτε στον ΦΠΑ έχει επιτευχθεί ακόμη σύγκλιση.

Επιπλέον, η κάθε πλευρά έχει να αντιπαλέψει συγκρούσεις στο εσωτερικό της. Στους δανειστές, η Κομισιόν είναι στον ρόλο του «καλού» ενώ το ΔΝΤ τα θέλει όλα. Στην κυβέρνηση, οι αριστερές δυνάμεις αρνούνται ακόμη και την πιο μετριοπαθή πρόταση. Είναι χαρακτηριστικό ότι χθες πηγές του Μεγάρου Μαξίμου διέψευδαν το σενάριο της συμφωνίας σε δύο φάσεις, πάνω στο οποίο είχαν στηριχθεί οι συμβιβαστικές κινήσεις των προηγούμενων ημερών για να βγούμε από το αδιέξοδο.

Σε κάθε περίπτωση, τα σενάρια που είναι στο τραπέζι είναι βασικά δύο, συν μία παραλλαγή, που αποτελεί την ιδανική εκδοχή της κυβέρνησης:

Η ανάσα ρευστότητας. Πρόκειται για ένα σενάριο που δεν προβλέπει ολοκλήρωση της αξιολόγησης αλλά άμεση συμφωνία, τέλος Μαΐου με αρχές Ιουνίου, μεταξύ Ελλάδας και ευρωζώνης, μόνο στα θέματα που είναι κοινής αποδοχής, εξαιρώντας το Ασφαλιστικό και τα εργασιακά.
Εδώ το ΔΝΤ δεν μετέχει καθόλου. Η συμφωνία φέρνει ρευστότητα από την ευρωζώνη (πιθανότατα επιστροφή του 1,9 δισ. ευρώ των κερδών των εθνικών κεντρικών τραπεζών) για να λυθεί μόνο το πρόβλημα του Ιουνίου, αλλά η αγωνία συνεχίζεται για τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, που είναι και οι μεγάλες λήξεις των ομολόγων της ΕΚΤ, 6,7 δισ. ευρώ.

Στο μεταξύ οι τράπεζες θα συνεχίσουν να εξαρτώνται από τον ELA, καθώς δεν θα υπάρχει συμφωνία, ενώ τα ενέχυρα προβλέπεται να εξαντληθούν προς το τέλος Ιουνίου, οπότε οι τράπεζες αντιμετωπίζουν κίνδυνο εμφράγματος. Η συνέχεια του συγκεκριμένου σεναρίου προβλέπει ότι η αξιολόγηση συνεχίζεται και ολοκληρώνεται στο τέλος Ιουνίου, ενώ από εκεί και πέρα ξεκινά η διαπραγμάτευση για το καινούργιο πρόγραμμα. Μέχρις ότου ολοκληρωθεί και αυτή, περί το φθινόπωρο, τίθεται σε ισχύ ένα «ενδιάμεσο καθεστώς» που καλύπτει την Ελλάδα έναντι της ΕΚΤ.

Το έτοιμο πακέτο «take it or leave it». Διαφέρει από το προηγούμενο σενάριο γιατί προβλέπει συμμετοχή του ΔΝΤ και ολοκλήρωση της αξιολόγησης, με ρυθμίσεις για Ασφαλιστικό και εργασιακά, έστω κι αν τα βασικότερα στοιχεία τους θα παραπεμφθούν για τη μεγάλη συμφωνία, το φθινόπωρο.

Αυτό σημαίνει ότι τόσο η κυβέρνηση όσο και οι δανειστές πρέπει να κάνουν υποχωρήσεις και μάλιστα σε θέματα που αποτελούν και για τους δύο κόκκινες γραμμές. Κάτι που εξασθενίζει τις πιθανότητες του συγκεκριμένου σεναρίου. Το πλεονέκτημά του είναι ότι η ολοκλήρωση της αξιολόγησης επιτρέπει στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να επαναφέρει τις ελληνικές τράπεζες στις κανονικές συνθήκες δανεισμού. Επίσης, θα μπορέσει να εκταμιευθεί όλη η δόση των 7,2 δισ. ευρώ. Ετσι, πιο άνετα θα μπορέσει η κυβέρνηση να φθάσει έως την ολοκλήρωση της μεγάλης διαπραγμάτευσης για τη νέα συμφωνία το φθινόπωρο.

Το τρίτο σενάριο είναι αυτό που επιδιώκει, βασικά η κυβέρνηση. Προβλέπει άμεση λύση στο πρόβλημα της ρευστότητας με μια δήλωση του Eurogroup ότι βαδίζουμε στην επίτευξη συμφωνίας, ώστε να αυξήσει το πλαφόν των εντόκων γραμματίων η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, και στη συνέχεια ολοκλήρωση της διαπραγμάτευσης συνολικά και για το επόμενο διάστημα, μαζί με ρύθμιση του χρέους.

Η κυβέρνηση θεωρεί ότι μόνο έτσι θα μπορέσει να εξασφαλίσει συναίνεση στο εσωτερικό της για να περάσει τα δύσκολα μέτρα. Σε αυτό το πλαίσιο χθες πηγή του Μεγάρου Μαξίμου διέψευσε ότι η κυβέρνηση διαπραγματεύεται μια συμφωνία σε δύο ή τρεις φάσεις και τόνισε ότι επιθυμεί ενιαία συμφωνία με βάση 4 σημεία: χαμηλά πρωτογενή πλεονάσματα, καμία νέα περικοπή σε μισθούς και συντάξεις, αναδιάρθρωση δημόσιου χρέους και ισχυρό πρόγραμμα επενδύσεων.