Ο λογαριασμός των Βρυξελλών

Στις Βρυξέλλες έχουν βγάλει από χθες μολύβι και χαρτί – καλύτερα laptop – για τον πιο δύσκολο λογαριασμό που έχει γίνει σε διαπραγμάτευση μεταξύ της Ελλάδας και των δανειστών της. Μετρούν το ύψος της μαύρης τρύπας του προϋπολογισμού, αφού προστεθούν και τα νέα μέτρα της κυβέρνησης, και αναζητούν τον τρόπο κάλυψής της χωρίς να ληφθούν επώδυνα μέτρα, που δεν θέλει η κυβέρνηση. Περίπου αναζητούν τον τετραγωνισμό του κύκλου.

Το βάρος της διαπραγμάτευσης, όμως, είναι πολύ μεγάλο για να αφεθεί αυτή στην τύχη της. Τσίπρας και Ντεϊσελμπλούμ δεν συμφώνησαν τυχαία στις «τεχνικές διαπραγματεύσεις», ενόψει του Eurogroup της Δευτέρας, μετά την αποτυχία του Eurogroup της Τετάρτης να καταλήξει σε κοινό ανακοινωθέν. Ο χρόνος πιέζει και η δυναμική έπρεπε να διατηρηθεί.

Ετσι, από χθες βρίσκονται απέναντι από ένα τραπέζι αφενός η ελληνική διαπραγματευτική ομάδα, με επικεφαλής τον αναπληρωτή υπουργό Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων Ευκλείδη Τσακαλώτο και με τη συμμετοχή του προέδρου του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων Γιώργου Χουλιαράκη, των τεσσάρων στελεχών της Lazard, που έχει προσληφθεί ως σύμβουλος της κυβέρνησης για το χρέος, αλλά και της Ελενας Παναρίτη, συμβούλου του Γιάνη Βαρουφάκη, του Γιάννη Μάργαρη, συμβούλου του Γιάννη Δραγασάκη, και αφετέρου τα γνωστά πρόσωπα της τρόικας Ρίσι Γκογιάλ του ΔΝΤ, Ντέκλαν Κοστέλο της Κομισιόν και Κλάους Μαζούχ της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, υπό την ιδιότητα των μεμονωμένων δανειστών πλέον, όπως θέλει η κυβέρνηση.

ΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ. Τρόικα ή δανειστές, παράταση ή πρόγραμμα – γέφυρα, οι ονομασίες έχουν μικρή σημασία, αν συγκριθούν με την ουσία των αριθμών. Και η τεχνική διαπραγμάτευση των Βρυξελλών βρίσκεται αντιμέτωπη με τους εξής αριθμούς:

n Το δημοσιονομικό κενό ήταν ούτως ή άλλως, σύμφωνα με την τρόικα, 2,5 δισ. ευρώ. Σ’ αυτό πρέπει να προστεθεί τουλάχιστον 1 δισ. ευρώ λόγω της υστέρησης των εσόδων και άλλο 1 δισ. ευρώ για το πρόγραμμα ανθρωπιστικής βοήθειας (στη ΔΕΘ είχε κοστολογηθεί στα 2 δισ. ευρώ σε ετήσια βάση). Ετσι, συνολικά, το δημοσιονομικό κενό μπορεί να φτάσει τα 4,5-5 δισ. ευρώ τουλάχιστον ώς το τέλος του χρόνου, χωρίς να υπολογίζεται η επίπτωση ενδεχόμενων φορολογικών μέτρων που δεν έχουν συγκεκριμενοποιηθεί, όπως ο ΕΝΦΙΑ.

n Το κενό μικραίνει αυτόματα, αν οι δανειστές συμφωνήσουν να περιοριστεί ο στόχος του πρωτογενούς πλεονάσματος από το προβλεπόμενο 3% του ΑΕΠ φέτος σε 1,5% του ΑΕΠ. Σ’ αυτή την περίπτωση εξοικονομούνται κάπου 3 δισ. ευρώ. Ετσι, αντί για 4,5 δισ. ευρώ, θα αναζητάμε μέτρα για άλλο 1,5 δισ. ευρώ.

n Το μικρότερο πρωτογενές πλεόνασμα, όμως, αυξάνει το χρηματοδοτικό κενό, δηλαδή τα χρήματα που η κυβέρνηση πρέπει να δανειστεί για να πληρώσει τόκους και χρεολύσια. Ετσι, συνολικά, από 10 δισ. που θα ψάχναμε στις αγορές, θα χρειάζονται 13 δισ. ευρώ, αν όχι 14-15 με την υστέρηση των αποκρατικοποιήσεων.

ΜΕ ΔΥΟ ΚΕΙΜΕΝΑ. Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, τα τεχνικά κλιμάκια στις Βρυξέλλες δεν θα κάνουν διαπραγμάτευση πάνω στις θέσεις. Θα καταγράψουν τα σημεία σύγκλισης ή απόκλισης και τη Δευτέρα στο Eurogroup «θα υπάρχουν δύο ισάξια και ισότιμα κείμενα – ένα της ελληνικής πλευράς και ένα της Κομισιόν», ώστε οι δύο πλευρές να βλέπουν σε ποια σημεία υπάρχει διαφωνία και σε ποια συμφωνία.

Η ελληνική πλευρά επιμένει στις κόκκινες γραμμές της, τις πολιτικές που θέλει να εγκαταλειφθούν, δηλαδή τα εργασιακά, το πρωτογενές πλεόνασμα και τις ιδιωτικοποιήσεις, αναφέρουν οι ίδιες πηγές, προσθέτοντας μάλιστα ότι υπάρχουν και άλλα σημεία στα οποία δεν εχει την ίδια αντίληψη με τους δανειστές, όπως η μεταρρύθμιση στην υγεία, οι απολύσεις δημοσίων υπαλλήλων, το συνταξιοδοτικό σύστημα κ.ά.

«Δεν έχουμε καλύψει όλο τον δρόμο μέχρι τη συμφωνία, αλλά έχουν γίνει σοβαρά βήματα» σημειώνουν οι πηγές της κυβέρνησης.

AΠΑΙΣΙΟΔΟΞΙΑ. Ο Γερούν Ντεϊσελμπλούμ, πάντως, δήλωσε χθες «απαισιόδοξος» για το αν θα μπορέσουν οι υπουργοί Οικονομικών τη Δευτέρα να κάνουν ένα στέρεο βήμα για τη γεφύρωση των διαφορών των δανειστών με την Ελλάδα.

Ωστόσο, υψηλόβαθμος αξιωματούχος της ευρωζώνης δήλωνε χθες ότι η διαπραγμάτευση ξεκινά με ανοιχτό πνεύμα και άφηνε ανοιχτό το ενδεχόμενο να επεκταθεί και πέραν της 28ης Φεβρουαρίου που λήγει το πρόγραμμα. Ο ίδιος έλεγε ότι θα κοστολογηθούν οι προτάσεις της κυβέρνησης και το δημοσιονομικό κενό και μετά θα καταλήξουν στο ποια από τα μέτρα της 5ης αξιολόγησης θα υιοθετηθούν και ποια θα μεταφερθούν στο καινούργιο πρόγραμμα ή θα αντικατασταθούν με ισοδύναμα μέτρα.