Ενας συριζαίος πρύτανης

Πώς αντιλαμβάνεται ένας αστός όπως ο Γιώργος Σταθάκης την έννοια «ολιγάρχες» που χρησιμοποίησε σε συνέντευξή του στους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» για να προειδοποιήσει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ ως κυβέρνηση θα χτυπήσει την καθεστηκυία τάξη πραγμάτων; Είναι καλύτερα να τον ρωτήσει κανείς ευθέως: «Ολιγάρχες εννοώ αυτούς που μοιράζονται τα δημόσια συμβόλαια και κρατούν κλειστή την ελληνική οικονομία, παριστάνοντας τους διαμεσολαβητές σε όσους θέλουν να επενδύσουν στην Ελλάδα. Ουσιαστικά εμποδίζοντάς τους» σχολιάζει με άνεση.

Από τους διακεκριμένους και πλέον αποδεκτούς οικονομολόγους του ΣΥΡΙΖΑ, ο Σταθάκης αποτελεί ενδεχομένως το καταλληλότερο υπόδειγμα για τον Αλέξη Τσίπρα στην ανάπτυξη της επιχειρηματολογίας του προς τους Ευρωπαίους ότι το κόμμα του δεν απαρτίζεται από δαίμονες ή εξωγήινους. Το στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ όταν μιλάει με τις αγορές και τους διεθνείς οίκους εκπέμπει την εικόνα ενός σοβαρού συνομιλητή που γνωρίζει το αντικείμενο και πολλές φορές πείθει τους απέναντί του ακόμη και με την αφοπλιστική ειλικρίνειά του: όπως προσφάτως στο Σίτι του Λονδίνου, όταν ενώπιον καμιά 30αριά «ανακριτών» από ξένα funds αρνήθηκε με το κοφτερό χαμόγελό του να απαντήσει ποιο είναι το εναλλακτικό σενάριο του ΣΥΡΙΖΑ, το περίφημο Plan B, για την περίπτωση που η διαπραγμάτευση την οποία επαγγέλλεται η ηγεσία του κόμματος οδηγήσει σε αδιέξοδο. Το χαμόγελο του Σταθάκη είναι ένα από τα όπλα του. Ομως το βασικό του γνώρισμα που δημιουργεί αμφιβολίες σε όλους όσοι επιχειρούν να τον ξεψαχνίσουν δεν είναι άλλο από την καθολική απουσία αγωνίας ή λαχτάρας να ασκήσει εξουσία.

Ψυχραιμία. Ετσι ατάραχος εμφανίζεται ο Γιώργος Σταθάκης και στην καθημερινότητά του. Σε μεγάλο βαθμό αυτό μπορεί να οφείλεται και στην αστική του καταγωγή. Μεγάλη επιχειρηματική οικογένεια των Χανίων, εξήντα χρόνια στη θάλασσα, μία από τις μεγαλύτερες αλιευτικές εταιρείες με δραστηριότητα στην ακτοπλοΐα (φέρι κ.λπ.) και μικρότερη παρουσία στην εμπορική ναυτιλία.

Το στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται τις τελευταίες ημέρες στην εκλογική του περιφέρεια. «Θα κάνω 10 ημέρες προεκλογικό αγώνα κι αυτό είναι» λέει με ψυχραιμία, δείχνοντας ότι αισθάνεται βέβαιος για την επανεκλογή του. Το 1998 ήταν υποψήφιος περιφερειάρχης με τον ΣΥΡΙΖΑ στην Κρήτη. Γενικώς ο Σταθάκης δεν είναι αυτό που περιγράφεται ως το πιστό μοντέλο πολιτικού. Ο πολιτευτής που θα κυνηγήσει την ψήφο πόρτα πόρτα, που θα κάνει συγκεντρώσεις ή θα μοιράσει προεκλογικά φυλλάδια φιλώντας με συγκίνηση στα χωριουδάκια των Χανίων χαρούμενα μωρά και ζόρικες γιαγιάδες. Με μεγαλύτερη ευκολία θα πιει με τους ψηφοφόρους του μια ρακή παρά θα ξεκινήσει συζητήσεις για την πολιτική και τον ΣΥΡΙΖΑ.

Δυσκολεύεται να μπει σε καλούπια, και η εμφάνισή του το υποδηλώνει αυτό. Σπανίως βάζει γραβάτα, τα κοστούμια μου μάλλον περιμένουν υπομονετικά στην ντουλάπα και εκείνος δεν αλλάζει το γνώριμο καφέ δερμάτινο μπουφάν του. Ενίοτε κυκλοφορεί και με σακίδιο στην πλάτη, ιδίως όταν περιφέρεται πέριξ του γραφείου του στο Σύνταγμα για καπουτσίνο και κανένα κλαμπ σάντουιτς στο πόδι. Για το τσιγάρο, ούτε λόγος. Να το αποχωριστεί. Ενδεχομένως αυτός είναι ένας από τους πολλούς λόγους για τους οποίους ταιριάζει με τη Δούρου. Ο Σταθάκης συμπαθεί την περιφερειάρχη Αττικής του ΣΥΡΙΖΑ. Και τα λένε συχνά ακόμη και από το τηλέφωνο. Κάπου κάπου πίνει και κανένα ποτό με τον Γιάννη Δραγασάκη, πάντα στο Κέντρο, στην Σταδίου, ή με τον Δημήτρη Παπαδημούλη και άλλα στελέχη της προεδρικής ομάδας.

Ο βουλευτής Χανίων του ΣΥΡΙΖΑ μόνο παιδί του κομματικού σωλήνα δεν είναι. Ανήκε ανέκαθεν στον χώρο της Αριστεράς, αλλά το στενό κομματικό πλαίσιο μάλλον τον πνίγει. Οταν ο ΣΥΡΙΖΑ έχει κομματικές συνεδριάσεις ο Σταθάκης δύσκολα κρύβει το πόσο βαριέται σε ορισμένες από αυτές, ιδίως όταν τραβούν σε μάκρος. Εξ αυτού του λόγου άλλωστε δεν είναι αρεστός σε όλες τις πτέρυγες της Κουμουνδούρου και κυρίως στα στελέχη εκείνα που προτιμούν να ξημεροβραδιάζονται στους διαδρόμους του κόμματος. «Δεν είμαι κομματικός και ποτέ δεν συμπαθούσα αυτό που λένε επαγγελματικό στέλεχος».

Ο λόγος δεν βρίσκεται στο ότι δείχνει ολίγον μπλαζέ. Απλούστατα, το 2011, όταν στον ΣΥΡΙΖΑ έγιναν σκληρές εσωκομματικές μάχες για το ευρώ και τη δραχμή, εκείνος ήρθε σε σύγκρουση με πολλούς συντρόφους του τονίζοντας ότι είναι αδιαπραγμάτευτη η παραμονή της χώρας στην ευρωζώνη. Και η γραμμή του επικράτησε. Το ίδιο συνέβη και για το θέμα της συνολικότερης προσέγγισης του ΣΥΡΙΖΑ απέναντι στην Ευρώπη. Η ηγεσία του κόμματος και πρωτίστως ο Αλέξης Τσίπρας με ικανοποίηση υιοθέτησαν τη θεωρία Σταθάκη περί «επάχθειας ή μη επάχθειας του χρέους», ενώ ήταν από τους βασικούς εισηγητές ότι θα έπρεπε να διαμορφωθεί ένα πρόγραμμα όπως αυτό της Θεσσαλονίκης που θα δίνει άμεση απάντηση στην ανθρωπιστική κρίση.

Ασος στο μανίκι. Ο Τσίπρας τον εμπιστεύεται. Γι’ αυτό, όταν ο Γεργκ Ασμουσεν πρότεινε να φέρει σε επαφή τον ΣΥΡΙΖΑ στο Βερολίνο με διάφορους «μερκελιστές» που είχαν την περιέργεια να δουν από κοντά τους αριστερούς δαίμονες της Ελλάδας, η Κουμουνδούρου έστειλε τον Γιώργο Σταθάκη και τον Γιάννη Δραγασάκη για να πείσουν τους Γερμανούς πως ο ΣΥΡΙΖΑ είναι προσηλωμένος στην υπόθεση του ευρώ. Λίγες ημέρες νωρίτερα ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ επέλεξε τον Γιώργο Σταθάκη από το οικονομικό επιτελείο για να τον συνοδεύσει στο συνέδριο κλειστής λέσχης στη λίμνη Κόμο, όπου έγιναν σημαντικές επαφές με οικονομικούς παράγοντες της Ευρώπης.

Ο οικονομολόγος του ΣΥΡΙΖΑ έχει πρόσβαση σε πολλά ξένα μέσα ενημέρωσης, κυρίως βρετανικά και αμερικανικά. Σπούδασε οικονομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, συνέχισε τις σπουδές του στο Νιουκάστλ και αργότερα πήγε στις ΗΠΑ για το διδακτορικό. Στην Κουμουνδούρου ορισμένοι στοιχηματίζουν ότι ο Σταθάκης είναι μέσα στη δεκάδα των υπουργών που θα ορίσει ο Αλέξης Τσίπρας εφόσον ο ΣΥΡΙΖΑ αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας. «Δεν ξέρω τίποτα, ό,τι πει ο πρωθυπουργός» απαντά ο Σταθάκης. Το βέβαιο είναι ότι μετά τις εκλογές τον περιμένει πολλή δουλειά. Οχι μόνο γιατί μπορεί να κληθεί να υπηρετήσει κάποιο σημαντικό κυβερνητικό πόστο αλλά επιπροσθέτως γιατί θα πρέπει να αφήσει το σπίτι όπου μένει σήμερα, καθώς η κόρη του πέρασε στην Ιατρική και έχει κάνει κατάληψη. Ο Σταθάκης χαίρεται όταν μιλάει για τα παιδιά του. Και ξεκαρδίζεται στα γέλια όταν δείχνει με το κινητό του φωτογραφία του γιου του, μαθητή της Β’ Λυκείου, με κόμη Αλιεν.