Οι ελλείψεις και η καθυστέρηση φούντωσαν τη φωτιά

Καθυστέρηση στην αντιμετώπιση της πυρκαγιάς που ξέσπασε χθες τα ξημερώματα στο επιβατηγό – οχηματαγωγό πλοίο «Norman Atlantic» από το πλήρωμα, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα να χαθεί πολύτιμος χρόνος για την κινητοποίηση των σωστικών μέσων, διαπιστώνουν ήδη οι εμπειρογνώμονες ναυτικών δυστυχημάτων. Το πλοίο ρυμουλκούνταν κατά τη διάρκεια της νύχτας προς την Ιταλία με ευθύνη των ιταλικών Αρχών, ενώ εξελισσόταν παράλληλα η επιχείρηση μεταφοράς των επιβατών. Ενας άνθρωπος έχασε τη ζωή του, ενώ υπήρχαν φόβοι ότι ενδεχομένως άλλοι είχαν παγιδευτεί στο γκαράζ του πλοίου. Η φωτιά τέθηκε υπό έλεγχο λίγο μετά τις επτά χθες το απόγευμα.

Η ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ. Την ίδια ώρα, όμως, αποκαλύπτεται ότι έπειτα από επιθεώρηση που έκανε το Λιμεναρχείο της Πάτρας στις 19 Δεκεμβρίου διαπιστώθηκαν ελλείψεις που αφορούσαν την αξιοπλοΐα του «Norman Atlantic», οι οποίες περιγράφονται μάλιστα σε αναφορά της λιμενικής Αρχής. Οι παρατηρήσεις αναρτήθηκαν στον διεθνή ναυτικό ιστότοπο www. equasis.org. Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Πανελλήνιας Ενωσης Μηχανικών Εμπορικού Ναυτικού, Σάββα Τσιμπόγλου, οι ελλείψεις διαπιστώθηκαν κυρίως σε πέντε τομείς: στο πλάνο διάσωσης, στα φώτα ασφαλείας, στις πυροστεγείς πόρτες, στις σωστικές εφαρμογές και στις υδατοστεγείς πόρτες.

«Πώς αντιμετωπίστηκαν αυτές οι παρατηρήσεις δεδομένου ότι δεν υπάρχει πουθενά γραπτή αναφορά ότι διορθώθηκαν και γιατί δόθηκε άδεια απόπλου του πλοίου με επιπλέον δεδομένο τις τόσο κακές καιρικές συνθήκες;» αναρωτιέται ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ενωσης Μηχανικών.

ΟΙ ΕΙΔΙΚΟΙ. Με βάση αυτές τις παρατηρήσεις του Λιμεναρχείου της Πάτρας, «ΤΑ ΝΕΑ» απευθύνθηκαν σε ειδικούς προκειμένου να εξηγήσουν τι μπορεί να συνέβη και η φωτιά επεκτάθηκε ανεξέλεγκτα στα περισσότερα μέρη του πλοίου.

«Σε κάθε πλοίο υπάρχει ένα fire plan (σχέδιο αντιμετώπισης φωτιάς): σε αυτό περιγράφονται πού υπάρχουν οι πυροσβεστήρες και οι πυροσβεστικές φωλιές και δείχνει πού είναι το μόνιμο σύστημα πυρόσβεσης τόσο στο γκαράζ όσο και στις καμπίνες» εξηγεί ο πλοίαρχος του Εμπορικού Ναυτικού Σαράντος Ρέτσος.

Τι σημαίνει αυτό; Οτι σε διάφορα σημεία του πλοίου υπάρχουν γυάλινα κουτιά τα οποία, μόλις ανέβει η θερμοκρασία, για παράδειγμα πάνω από 60 βαθμούς Κελσίου, σπάνε και από μέσα βγαίνει άλλοτε διοξείδιο του άνθρακα (στα μέρη όπου δεν υπάρχουν επιβάτες) ή κάποιο άλλο υλικό για να σβήσει η φωτιά. Ταυτόχρονα, χτυπούν κουδούνια που ειδοποιούν τον κόσμο.

«Οταν τεθεί σε λειτουργία το αυτόματο σύστημα πυρόσβεσης, ενεργοποιείται η σχετική ένδειξη στη γέφυρα, απ’ όπου δίνεται εντολή σε ναύτη να πάει να ελέγξει τον χώρο της φωτιάς. Με προβληματίζει το γεγονός γιατί άργησαν να επέμβουν» συνεχίζει ο πλοίαρχος του Εμπορικού Ναυτικού. «Ετσι, δεν μπορούμε να αποκλείσουμε το γεγονός να μην ενεργοποιήθηκε για κάποιο λόγο ο συναγερμός της φωτιάς, με συνέπεια το πλήρωμα να αντιδράσει με καθυστέρηση».

ΥΠΗΡΧΕ ΡΟΛΟΓΑΣ;Ο ίδιος θέτει και μια άλλη παράμετρο: στα πλοία υπάρχει ένας σένσορας που ενεργοποιείται κάθε φορά που ανιχνεύεται καπνός. Μάλιστα, επειδή σε αρκετές περιπτώσεις χτυπάει χωρίς λόγο, υπάρχει πάντα μια 24ωρη βάρδια (αυτός που την κάνει λέγεται ρολογάς ή fire patrol) που ελέγχει αυτούς τους αισθητήρες. «Μάλλον εδώ δεν υπήρχε τέτοια βάρδια» εκτιμά. Πάνω σε αυτό, ο πρόεδρος των μηχανικών επαναφέρει το θέμα της σύνθεσης του πληρώματος. «Τα μέλη του πληρώματος ήταν 56, με βάση την ειδική σύνθεση, ενώ ο αριθμός τους θα έπρεπε να είναι διπλάσιος» υποστηρίζει.

Ενα ενδεχόμενο που μπορεί ίσως να εξηγήσει την καθυστέρηση στην κινητοποίηση εντός του πλοίου είναι, κατά τον Σαράντο Ρέτσο, το εξής: «Οταν χτυπάει το κουδούνι με την ενεργοποίηση του σένσορα καπνού, τότε από τη γέφυρα πατούν το κουμπί reset (επανεκκίνηση) και στέλνουν ναύτη να ελέγξει. Μάλλον εδώ μπορεί να πάτησαν το reset και να μην έστειλαν άνθρωπο να ελέγξει για φωτιά».

Δικαστικός εμπειρογνώμονας εξηγεί στα «ΝΕΑ» ότι το ποσό της θερμότητας που απελευθερώθηκε με τη φωτιά είναι γύρω στους 800 με 900 βαθμούς Κελσίου, τη στιγμή που οι λαμαρίνες λιώνουν στους 1.450 βαθμούς Κελσίου.

«Αναρωτιέμαι γιατί δεν απομονώθηκε αμέσως ο χώρος του γκαράζ. Εάν κλείσουν οι πυροστεγείς πόρτες, τότε ο χώρος μονώνεται για 2-3 ώρες και το πλήρωμα έχει όλο τον απαιτούμενο χρόνο να δράσει απομονώνοντας τη φωτιά. Συνήθως το σύστημα πυρόσβεσης βγάζει νερό σε ατμό» λέει. «Εδώ όμως το πλοίο λαμπάδιασε μέχρι επάνω. Και επιπλέον, ας δούμε και μία ακόμη παράμετρο: γιατί δεν μπήκαν από την αρχή όλοι οι επιβάτες στα βαρελάκια, τα οποία ασφαλίζουν και κρατούν τον κόσμο ζεστό ώστε να περισυλλεγούν στη συνέχεια πιο εύκολα;».

ΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ. Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ενωσης Πλοιάρχων Εμπορικού Ναυτικού, Γιώργος Βλάχος, υποστηρίζει ότι η κάθε φωτιά διαμορφώνει μια διαφορετική κατάσταση σε ό,τι αφορά την αντιμετώπισή της.

Ετσι, θέτει τα εξής ερωτήματα:

n Λειτούργησε το σύστημα πυρόσβεσης; Αν ναι, γιατί δεν έσβησε η φωτιά;      

n Οι πυροστεγείς πόρτες έκλεισαν ώστε να απομονωθεί η πυρκαγιά;

«Σε κάθε πλοίο προβλέπεται να υπάρχουν ομάδες του πληρώματος που ενεργούν κατά περίπτωση. Πώς ξέφυγε λοιπόν η φωτιά; Ενημέρωσαν τον πλοίαρχο ώστε να έχει τη σωστή εικόνα και, αν ναι, αυτός έδωσε τις απαιτούμενες εντολές δράσης;» αναρωτιέται ο Γιώργος Βλάχος.

Για τον αντιπρόεδρο της Ενωσης Πλοιοκτητών Ρυμουλκών, Κώστα Λυμπουσάκη, αν ξεσπάσει φωτιά σε πλοίο με τόσο εύφλεκτα υλικά, όπως ένα επιβατηγό, τότε αν δεν σβήσει εν τη γενέσει της, το πλοίο κατά 99% καίγεται. «Σε αυτές τις περιπτώσεις θεωρώ ότι πρέπει να δοθεί από τον πλοίαρχο άμεση εντολή εκκένωσης του πλοίου από τους επιβάτες ανεξάρτητα από τις καιρικές συνθήκες που επικρατούν» αναφέρει.

Την ευθύνη για τον συντονισμό της γιγαντιαίας επιχείρησης διάσωσης ανέλαβαν οι ιταλικές Αρχές καθώς το πλοίο έπλεε σε περιοχή της δικής τους ευθύνης για έρευνα – διάσωση. Σε ανοιχτή γραμμή βρισκόταν ο Πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς με τον ιταλό ομόλογό του Ματέο Ρέντσι.