Τα σενάρια που επεξεργάζεται το Βερολίνο για την επόμενη ημέρα στην Ελλάδα

Υπερωρίες έκανε αυτό το Σαββατοκύριακο το επιτελείο του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε. Ετοιμάζει την πρόταση της κυβέρνησης στην Μπούντεσταγκ για τη δίμηνη παράταση του δεύτερου προγράμματος για την Ελλάδα. Το πρόγραμμα λήγει στις 31 Δεκεμβρίου και η απόφαση θα ληφθεί αυτή την εβδομάδα, την τελευταία των τακτικών συνεδριάσεων της γερμανικής Βουλής για το τρέχον έτος.
«Συνεχίζουμε να εργαζόμαστε με το σχέδιο Α΄. Δηλαδή, ολοκλήρωση του τρέχοντος προγράμματος στις αρχές του 2015. Δεν επεξεργαζόμαστε κανένα σχέδιο Β΄» δήλωσε στα «ΝΕΑ» ανώτατη κυβερνητική πηγή στο Βερολίνο. «Σε περίπτωση που διεξαχθούν στην Ελλάδα πρόωρες εκλογές, θα υπάρξει ένα πολύ περιορισμένο χρονικό περιθώριο, αλλά δεν θα έρθει καμία νέα πρόταση προς την Αθήνα» διευκρίνισε η κυβερνητική πηγή. «Θέλουμε να αφήσουμε πίσω τις χρονοβόρες συζητήσεις για το περιεχόμενο του προγράμματος» πρόσθεσε, ώστε «η Ελλάδα να ξαναγίνει ένα κανονικό μέλος της ευρωζώνης». Ο συστημικός κίνδυνος για τη συνοχή της ευρωζώνης εξαιτίας της Ελλάδας εκτιμάται στο Βερολίνο ότι έχει εξασθενήσει σημαντικά. «Υπάρχει μια σημαντική διαφορά σε σχέση με το 2012. Ο κίνδυνος εξάπλωσης της κρίσης είναι πάρα πολύ μικρότερος» είπε η γερμανική κυβερνητική πηγή. «Η ευρωζώνη δεν θα επιτρέψει να τεθεί υπό πίεση» πρόσθεσε. Κατηγορηματικά αντίθετη ήταν η κυβερνητική πηγή στο ενδεχόμενο νέου κουρέματος του ελληνικού χρέους. «Ενα νέο κούρεμα του χρέους δεν μπορεί να περάσει στους λαούς των άλλων χωρών της ευρωζώνης» τόνισε. Οι Γερμανοί και οι άλλοι εταίροι στην ευρωζώνη θα προτιμούσαν να έχουν την άνεση μιας εξάμηνης παράτασης του ισχύοντος προγράμματος, αλλά Σαμαράς και Βενιζέλος έκαναν την επιλογή του διμήνου. Ενδιάμεση λύση τρίμηνης – τετράμηνης δεν υπήρχε, γιατί συνέπιπτε με τις εκλογές του Απριλίου στη Φινλανδία, η Βουλή της οποίας έχει επίσης λόγο στο ελληνικό πρόγραμμα.
Οι εξελίξεις των τελευταίων ημερών ξύπνησαν μνήμες του φθινοπώρου του 2012 με τον αιφνιδιασμό του Γ. Παπανδρέου για δημοψήφισμα. Ωστόσο τώρα υπήρξε άμεση ενημέρωση των εταίρων. Ακολούθησε και η επίσκεψη Βενιζέλου στο Βερολίνο και έτσι αποφεύχθηκαν «ατμοσφαιρικές επιπλοκές».

Το καλό σενάριο. Από τις δηλώσεις της κυβερνητικής πηγής στα «ΝΕΑ» προκύπτουν και τα σενάρια για την επόμενη ημέρα.
Το καλό σενάριο είναι να εκλεγεί Πρόεδρος της Δημοκρατίας από την παρούσα Βουλή. Στην περίπτωση αυτή, η διαπραγμάτευση με την τρόικα θα κλείσει ταχύτατα όπως και η συμφωνία για την προληπτική γραμμή πίστωσης (ECCL). Η Ελλάδα θα πορευτεί ομαλά στην έξοδο και θα αφήσει πίσω την περίοδο των Μνημονίων.
Βεβαίως θα υπάρχουν προϋποθέσεις και για τη γραμμή πίστωσης. Κανείς δεν δίνει λεφτά χωρίς όρους. Οι όροι όμως θα είναι χαλαρότεροι, θα εστιάζουν σε διαρθρωτικές αλλαγές, η Ελλάδα θα απαλλαγεί από το «μικρομάνατζμεντ» του ΔΝΤ και τις παρεμβάσεις της τρόικας. Τα 10 και πλέον δισ. ευρώ της συμφωνίας ECCL υπάρχουν από τα αδιάθετα της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών.
Με την αξιολόγηση της τρόικας για το δεύτερο πρόγραμμα θα αποσαφηνιστούν και τα δεδομένα για τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους με ορίζοντα το 2022.

Το κακό σενάριο. Στους Γερμανούς δεν αρέσουν οι ανατροπές, αλλά τώρα προετοιμάζονται και για το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών αν δεν συγκεντρωθούν οι 180 υπέρ του Προέδρου της Δημοκρατίας. Στην περίπτωση αυτή, δεν θα υπάρξει οποιαδήποτε συμφωνία πριν αποσαφηνιστεί ποια κυβέρνηση θα βγάλει η κάλπη.
Επίσης η νέα κυβέρνηση, όποια και αν είναι αυτή, θα πρέπει πιάσει το νήμα από εκεί όπου το άφησε η σημερινή. Σχέδιο Β΄ δεν υπάρχει στο συρτάρι του Σόιμπλε, όπως διευκρινίζει το Βερολίνο. Η μπάλα θα βρεθεί και πάλι στο γήπεδο της Αθήνας, που – είτε με κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ είτε με κυβέρνηση Νέας Δημοκρατίας – θα πρέπει να απαντήσει αν δέχεται ή όχι τη σημερινή πρόταση της ευρωζώνης.

Ο συστημικός κίνδυνος. Στην εκτίμηση του συστημικού κινδύνου που θεωρείται από την κυβέρνηση του Βερολίνου ότι έχει εξασθενήσει, υπάρχει μια σημαντική, ειδοποιός διαφορά σε σχέση με το 2012. Τότε Γαλλία και Γερμανία συγκρούονταν σε επίπεδο κορυφής για την Ελλάδα. Σήμερα μπορεί η Μέρκελ να είναι σε κόντρα με τον Ολάντ και τον Ρέντσι, όχι όμως για την Ελλάδα αλλά για την ανάπτυξη στην ευρωζώνη. Η πίεση εντείνεται και η καγκελάριος, κατά την προσφιλή τακτική της, θα υποχωρήσει την τελευταία στιγμή, δεχόμενη π.χ. να εξαιρεθούν από τον υπολογισμό του ελλείμματος οι δαπάνες για την έρευνα και την εκπαίδευση. Η Ελλάδα όμως με τις επιλογές που θα κάνει σήμερα, θα αποφασίσει αν θα παραμείνει στη βάρκα του ευρώ και αύριο όταν θα κάνει τη στροφή το Βερολίνο.

Ξεχάστε τις ενέσεις ρευστού από την ΕΚΤ
Η αποδοχή της σημερινής πρότασης της ευρωζώνης προς την Αθήνα είναι, σύμφωνα με
το Βερολίνο, ο απαραίτητος όρος που έθεσε ο Μάριο Ντράγκι για τη διάθεση ρευστότητας
στις ελληνικές τράπεζες. Χωρίς συμφωνία και χωρίς διάδοχο πρόγραμμα θα κλείσει η στρόφιγγα της ΕΚΤ για την Ελλάδα και αυτό δεν το αντέχει το ελληνικό τραπεζικό σύστημα ούτε μέρα.