Τι πετάει πάνω από τα πυρηνικά εργοστάσια;

Είναι ένα κακόγουστο παιχνίδι; Μια προσπάθεια οικολόγων ακτιβιστών να ταράξουν τα νερά και να τραβήξουν την προσοχή του κόσμου στα κενά ασφαλείας; Ή κάτι πιο επίφοβο, κάτι δυνητικά τρομακτικό; Από τις αρχές Οκτωβρίου μέχρι σήμερα, πάντως, 13 από τους 19 πυρηνικούς σταθμούς της Γαλλίας έχουν δεχθεί εναέριες «επισκέψεις» από ιπτάμενα αντικείμενα αγνώστου ταυτότητος, όχι UFO βέβαια αλλά drones. Και το μυστήριο παραμένει απόλυτο, κανείς δεν γνωρίζει ποιοι ευθύνονται για αυτές, ποιοι χειρίζονταν από μακριά τα drones (που σύμφωνα με πληροφορίες κυμαίνονταν σε πλάτος από τα 40 εκατοστά μέχρι και τα δύο μέτρα!) με τηλεχειριστήριο ή από το κινητό τηλέφωνό τους.

Η γαλλίδα υπουργός Οικολογίας, Βιώσιμης Ανάπτυξης και Ενέργειας Σεγκολέν Ρουαγιάλ ομολόγησε το Σαββατοκύριακο ότι οι Αρχές δεν έχουν «καθόλου στοιχεία». «Αλλά σύντομα θα ξέρουμε» διαβεβαίωσε. «Δεν υποτιμούμε αυτά τα συμβάντα ούτε όμως τα δραματοποιούμε» πρόσθεσε, διαβεβαιώνοντας ότι οι πυρηνικοί σταθμοί της χώρας είναι κατασκευασμένοι ώστε να αντέχουν σεισμούς ή και συντριβές αεροσκαφών – και τα drones εκπροσωπούν προφανώς μικρότερο κίνδυνο. Από την πλευρά του, ο υπουργός Εσωτερικών Μπερνάρ Καζνέβ έπαιξε χθες το χαρτί της μυστικότητας: «Ο καλύτερος τρόπος να είμαστε αποτελεσματικοί σε αυτό τον τομέα είναι να μη λέμε τι κάνουμε».

ΤΑ ΜΕΤΡΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ. Οσο όμως η γαλλική κυβέρνηση «δεν λέει τι κάνει», πολλοί προβληματίζονται και αρκετοί εκφράζουν ανησυχία. Η Γαλλία διαθέτει συνολικά 58 αντιδραστήρες σε 19 πυρηνικούς σταθμούς, όλους υπό τον έλεγχο της κρατικής EDF, και βασίζεται στην πυρηνική ενέργεια για τα δύο τρίτα του ηλεκτρισμού που χρειάζεται – το υψηλότερο ποσοστό στον κόσμο. Μετά το πυρηνικό δυστύχημα στη Φουκουσίμα, τα μέτρα ασφαλείας ενισχύθηκαν. Σύμφωνα με την EDF, κανενός πυρηνικού σταθμού η λειτουργία δεν επηρεάστηκε από τις συνολικά 15 υπερπτήσεις drones που έχουν καταγραφεί, οι δύο από αυτές σε εγκαταστάσεις που είχαν δεχθεί ήδη μια πρώτη μυστηριώδη «επίσκεψη». Σύμφωνα με τον νόμο, απαγορεύονται οι πτήσεις σε ακτίνα πέντε χλμ. γύρω από τους πυρηνικούς σταθμούς. Εντούτοις, το φαινόμενο αντί να υποχωρεί εντείνεται: την περασμένη Παρασκευή πέντε drones πέταξαν πάνω από ισάριθμες εγκαταστάσεις.

Οι πρώτες υποψίες έπεσαν, αναπόφευκτα, στη «συνήθη ύποπτο», την Greenpeace. Μέλη της έχουν πραγματοποιήσει τα τελευταία χρόνια αρκετές «ειρηνικές εισβολές» σε γαλλικές πυρηνικές εγκαταστάσεις ώστε να αναδείξουν τον τρωτό χαρακτήρα των μέτρων ασφαλείας – για τον ίδιο λόγο, το 2012 η οργάνωση είχε στείλει drones να πετάξουν πάνω από τους σταθμούς της Λα Αγκ και του Μπουγκέ. Αυτή τη φορά, όμως, αρνείται κάθε ευθύνη. Ζητεί μάλιστα διεξοδική έρευνα επισημαίνοντας πως, παρότι οι πυρηνικοί αντιδραστήρες της Γαλλίας είναι σχετικά καλά προστατευμένοι πίσω από τσιμεντένιους τοίχους πλάτους 1,5 μ., μια βόμβα μεσαίου μεγέθους πάνω σε ένα drone θα μπορούσε να πλήξει κάποια δεξαμενή εξαντλημένου καυσίμου: αυτές είναι, σύμφωνα με τον οικολόγο βουλευτή Ντενί Μποπέν, «οι πλέον ευάλωτες καθώς δεν βρίσκονται μέσα σε κτίρια από ενισχυμένο σκυρόδεμα». Ο ίδιος επικαλέστηκε το εργοστάσιο επανεπεξεργασίας της Αγκ όπου «από την 11η Σεπτεμβρίου 2001 έχουν τοποθετηθεί για λόγους ασφαλείας πύραυλοι εδάφους-αέρος, αλλά η σκεπή του είναι από λαμαρίνα!».

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΑΡΕΜΒΟΛΩΝ. Ο γάλλος υπουργός Εσωτερικών άφησε να εννοηθεί πως τέθηκαν σε λειτουργία συστήματα παρεμβολών για την εξουδετέρωση των ιπτάμενων αντικείμενων. «Εκτοτε, πληροφορίες θέλουν τις Αρχές να ενέκριναν την κατάρριψη των drones, κάτι που δείχνει ότι οι παρεμβολές μάλλον δεν έφεραν αποτέλεσμα» ειρωνεύτηκε ο Μποπέν από τη «Λιμπερασιόν». Θα έπρεπε, όπως επισημαίνει η εφημερίδα, «να “μπουνκεροποιηθούν” οι δεξαμενές, κάτι που ζητεί και η Αρχή Πυρηνικής Ασφαλείας. Αλλά αυτού του είδους οι εργασίες παίρνουν χρόνο. Και οι πυρηνικοί σταθμοί μας γερνάνε, τα περιβλήματα των πυρηνικών αντιδραστήρων γίνονται πιο ευαίσθητα. Είχαν κατασκευαστεί με διάρκεια ζωής μέχρι 40 χρόνια και αρκετοί από αυτούς πλησιάζουν στην εκπνοή. Η EDF όμως θέλει να παρατείνει τη διάρκεια ζωής τους». Μια μεγάλη συζήτηση που ξαναφουντώνει με αφορμή τις μυστήριες πτήσεις των drones.