Η αγωνία της αξιολόγησης και το νέο ραντεβού Σαμαρά – Βενιζέλου

Στη στενωπό της αξιολόγησης από την τρόικα μπαίνει η κυβέρνηση έπειτα από το σφυροκόπημα των αγορών και την αναδίπλωση που οδηγεί σε ένα νέο σχέδιο στήριξης από την πλευρά των δανειστών. Το πλαίσιο της αξιολόγησης από την τρόικα, η οποία θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως τα μέσα Δεκεμβρίου, δείχνει πλέον ασφυκτικό και όπως αναγνωρίζουν κυβερνητικά στελέχη δεν υπάρχουν ουσιαστικά περιθώρια ελιγμών από τους αρμόδιους υπουργούς και γενικότερα τον κυβερνητικό συνασπισμό.        

Το νέο σκηνικό που διαμορφώνεται και το πλάνο αντιμετώπισης των απαιτήσεων με τις οποίες θα επιστρέψουν στην Αθήνα οι ελεγκτές της τρόικας αναμένεται να εξετασθούν σε συνάντηση του Αντώνη Σαμαρά με τον Ευάγγελο Βενιζέλο τις αμέσως επόμενες ημέρες – και πάντως πριν από τη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ (την προσεχή Πέμπτη και Παρασκευή). Ωστόσο, στο κυβερνητικό πεδίο καταγράφονται ήδη έντονοι κραδασμοί για μια σειρά από προαπαιτούμενα που πρέπει όχι μόνο να κλείσουν εντός του Νοεμβρίου αλλά και να εγκριθούν από τη Βουλή – δοκιμάζοντας εκ νέου τις αντοχές και των Κοινοβουλευτικών Ομάδων της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ.  

Οι τριγμοί ενόψει των αλλαγών που σχεδιάζονται από το υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης στο μισθολόγιο των δημοσίων υπαλλήλων προαναγγέλλουν ένα συγκρουσιακό κλίμα και προϊδεάζουν για το δύσβατο τοπίο μέσα στο οποίο θα κινηθεί τις επόμενες εβδομάδες. Το σχέδιο για νέες μειώσεις (έως 12%) στους μισθούς των υπαλλήλων Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, προκειμένου να χορηγηθούν μισθολογικές αυξήσεις σε γιατρούς του ΕΣΥ, εκπαιδευτικούς κ.ά. χωρίς να διαταραχθεί το γενικότερο κόστος μισθοδοσίας στο Δημόσιο είναι προφανές ότι αποτελεί ένα δύσκολο εγχείρημα  που μπορεί να οδηγήσει σε εκρήξεις.   

ΒΟΛΕΣ. Η οργίλη αντίδραση του ΠΑΣΟΚ για το συγκεκριμένο σχέδιο, η οποία συνοδεύθηκε με ευθείες βολές κατά του αρμόδιου υπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, από κύκλους της Χαριλάου Τρικούπη προεξοφλείται ότι θα έχει συνέχεια, ενώ θεωρείται δεδομένο ότι το ζήτημα θα κυριαρχήσει και στη συνάντηση των δύο αρχηγών. Με την επίσημη ανακοίνωσή του, το ΠΑΣΟΚ διαμήνυσε ότι «δεν έχει αποδεχθεί» το σχέδιο που προβλήθηκε για το μισθολόγιο των δημοσίων υπαλλήλων ενώ συνέστησε στον κ. Μητσοτάκη «να μάθει να διαβουλεύεται με τους κυβερνητικούς εταίρους του και να ασχολείται λιγότερο με τις διαρροές στα ΜΜΕ».

Το ζήτημα έχει ήδη προκαλέσει συναγερμό στο κυβερνητικό επιτελείο καθώς δεν είναι το μοναδικό για το οποίο θα υπάρξει ένα νέο «μπρα ντε φερ» με τους δανειστές. Το πρόβλημα είναι ότι η μάχη θα δοθεί και σε άλλα μέτωπα, αφού το μισθολόγιο στο Δημόσιο δεν είναι η μοναδική εκκρεμότητα, και υπό το βάρος των τραυμάτων που έχει προκαλέσει η επίθεση των αγορών. Μέσα στο κλίμα αυτό  θεωρείται σχεδόν βέβαιο από υψηλόβαθμους κυβερνητικούς παράγοντες ότι η τρόικα θα επιστρέψει με «άγριες διαθέσεις» και χωρίς διάθεση υποχώρησης για την τελική αξιολόγηση πριν ολοκληρωθεί ο μνημονιακός κύκλος. Και, μάλιστα, με ένα ακόμη όπλο στα χέρια τους – την απροθυμία, δηλαδή, να ανοίξουν μια διαπραγμάτευση για το κεφάλαιο της προληπτικής στήριξης, εάν η αξιολόγηση είναι αρνητική.

ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ. Σχεδόν προεξοφλείται ότι οι δανειστές θα πιέσουν να κλείσει όλο το «μεταρρυθμιστικό πακέτο» για την τελική συμφωνία, το οποίο περιλαμβάνει ακόμη δύσκολες παρεμβάσεις σε ασφαλιστικό και εργασιακά, αναθεώρησης του συνδικαλιστικού νόμου, το νομοσχέδιο για τα «κόκκινα δάνεια» και τις αναπροσαρμογές στο καθεστώς ΦΠΑ (με πιθανές ανατροπές στο καθεστώς που ισχύει στα νησιά), καθώς και την απαίτηση για τις 5.500 απολύσεις από τον ευρύτερο δημόσιο τομέα έως το τέλος του έτους. Ανοικτό είναι, εξάλλου, να ανατραπεί σε μεγάλο βαθμό και το κυβερνητικό σχέδιο για φοροελαφρύνσεις με πρόσχημα από την τρόικα το δημοσιονομικό κενό της επόμενης διετίας και τις κλειστές πόρτες των αγορών.

Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα δε, που επίσης συμπιέζει τον κυβερνητικό συνασπισμό και τις κοινοβουλευτικές ομάδες ΝΔ και ΠΑΣΟΚ, η έκθεση αξιολόγησης θα πρέπει να έχει συνταχθεί από τους ελεγκτές πριν από το κρίσιμο Eurogroup της 8ης Δεκεμβρίου, στα οποία θα αποφασιστούν και τα επόμενα βήματα για το ελληνικό πρόγραμμα.