Απρόβλεπτες μετακινήσεις στη σκακιέρα της Κεντροαριστεράς που ενέχουν και το στοιχείο της απειλής τόσο για βασιλείς όσο και για απλούς στρατιώτες έφερε η νύχτα της 25ης Μαΐου.
Η κάλπη των ευρωεκλογών γέννησε πρόωρα δύο συνέδρια στα δύο κοινοβουλευτικά κόμματα που κινούνται στον χώρο της δημοκρατικής παράταξης, ένα ιδρυτικό και ένα απολογιστικό.
Ο Βαγγέλης Βενιζέλος έχοντας καταφέρει προσώρας τουλάχιστον να σώσει την παρτίδα δεν έχασε χρόνο. Το βράδυ των εκλογών, ενώ είχε προγραμματίσει Πολιτικό Συμβούλιο για την επομένη, έσπευσε να ανακοινώσει την προκήρυξη ιδρυτικού συνεδρίου της Δημοκρατικής Παράταξης για τον Οκτώβριο. Ομοίως – για διαφορετικούς αλλά προφανείς λόγους – ο Φώτης Κουβέλης προανήγγειλε έκτακτο συνέδριο για την αναζήτηση των αιτιών του καταστροφικού εκλογικού αποτελέσματος για τη ΔΗΜΑΡ.
Ο πρόεδρος του ΠαΣοΚ επί της ουσίας επιδίωξε να φρενάρει πιθανές εξελίξεις στο εσωτερικό του κόμματός του. Γνωρίζοντας ότι κάποιοι θα τον περίμεναν ούτως ή άλλως στη γωνία, έβαλε στο τραπέζι της συζήτησης ένα θέμα για το οποίο δύσκολα κανείς μπορεί να προβάλει ενστάσεις: την περίφημη ανασυγκρότηση της Κεντροαριστεράς.
Παρ’ όλα αυτά όμως η συνεδρίαση του οργάνου ανέδειξε τις υπαρκτές διαφορές στην αντίληψη που υπάρχει εντός του ΠαΣοΚ για το πώς θα διασωθεί η παράταξη. Κάτι που φάνηκε από το γεγονός ότι στελέχη όχι μόνο υποβάθμισαν την πολιτική σημασία του 8%, αλλά συγχρόνως αμφισβήτησαν τη σκοπιμότητα ενός ιδρυτικού συνεδρίου.
Ο Βαγγέλης Βενιζέλος αιφνιδιάστηκε από τη συγκρατημένη αντίδραση των στελεχών του. Κάτι που δεν κατάφερε να κρύψει στη δευτερολογία του. Οι παριστάμενοι μιλούν για ξέσπασμα του προέδρου του ΠαΣοΚ. «Ξέρουμε ποιοι μας υπονόμευσαν, ποιοι αντιμετώπισαν τις εκλογές με μιζέρια και αρνούνταν να πάνε σε εκδηλώσεις της Ελιάς. Ομως θα αξιολογηθείτε όλοι. Και μέσα από την αξιολόγησή σας θα γίνει η νέα ηγετική ομάδα» είπε θυμίζοντας πως την ώρα που κάποιοι ήταν εξαφανισμένοι και αρνούνταν να μνημονεύσουν καν το όνομά του «όπως στην Εκκλησία με το μνήσθητί μου Κύριε», εκείνος έδινε αλλεπάλληλες συνεντεύξεις για την επιβίωση της Ελιάς. Ολα όμως έχουν πολλές αναγνώσεις. Από την πλευρά τους, και τα στελέχη ένιωσαν να αιφνιδιάζονται από τις ανακοινώσεις του προέδρου τους.
«Δεν περίμενε να συγκληθούν τα όργανα και ανακοίνωσε ιδρυτικό συνέδριο» σχολίαζαν μεταξύ τους. Η συνεδρίαση επικεντρώθηκε στο αν το συνέδριο θα ήταν του ΠαΣοΚ ή της δημοκρατικής παράταξης καταδεικνύοντας ότι στο εσωτερικό του κόμματος υπάρχουν αυτή τη στιγμή δύο διαφορετικές γραμμές.
ΟΙ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΕΣ. Από τη μία πλευρά υπάρχουν στελέχη που ομνύουν στο όνομα της Κεντροαριστεράς. Θεωρούν ότι το ΠαΣοΚ θα πρέπει να μετεξελιχθεί και να συγκροτηθεί σε μία μεγάλη κεντροαριστερή παράταξη που θα τους περιλαμβάνει όλους. «Με σεβασμό, κατανόηση, χωρίς ηγεμονισμούς» προσθέτει ο Βαγγέλης Βενιζέλος. Η συγκεκριμένη ομάδα πιστεύει ότι η δημιουργία της δημοκρατικής παράταξης είναι μονόδρομος. «Αλλιώς το ΠαΣοΚ θα μείνει ένα μικρό κόμμα και δεν θα ανακάμψει ποτέ». Στη σχολή της Κεντροαριστεράς πρωτεργάτες είναι πρόσωπα κοντά στον πρόεδρο του ΠαΣοΚ, όχι όμως κατ’ ανάγκη βενιζελικοί: Οδ. Κωνσταντινόπουλος, Χρ. Πρωτόπαπας, Τ. Ρήγας, Ε. Χριστοφιλοπούλου, Π. Κουκουλόπουλος, Β. Κεγκέρογλου, Γ. Μανιάτης, Τ. Αντωνίου, Α. Δρέττα, Π. Καψής, Κ. Πιερρακάκης, Χ. Κεφαλίδου.
ΟΙ «ΣΚΕΠΤΙΚΙΣΤΕΣ». Επιφυλακτικοί σε ένα συνέδριο για την Κεντροαριστερά χωρίς να έχει προηγηθεί ανασυγκρότηση του ΠαΣοΚ είναι οι Φώφη Γεννηματά, Μιχάλης Καρχιμάκης, Φίλιππος Σαχινίδης, Θάνος Μωραΐτης, Νίκος Ανδρουλάκης, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης. «Μην κάψουμε τις στάχτες του ΠαΣοΚ στο όνομα της Κεντροαριστεράς» είπε ο τελευταίος στη συνεδρίαση του Πολιτικού Συμβουλίου ζητώντας πρώτα την ανασυγκρότηση του ΠαΣοΚ και έπειτα της δημοκρατικής παράταξης. Ομοίως ο Μιχάλης Καρχιμάκης ζήτησε συνέδριο του ΠαΣοΚ και «λίγο σεβασμό στον ιδρυτή του Ανδρέα Παπανδρέου».
Είναι σαφές ότι ο Βαγγέλης Βενιζέλος έχει στο μυαλό του τη διενέργεια ενός συνεδρίου με τη συμμετοχή όλων των δυνάμεων που κινούνται στον χώρο της Σοσιαλδημοκρατίας. ΠαΣοΚ, ΔΗΜΑΡ, Ελιά, 58, Ποτάμι, Οικολόγοι, πολιτικές κινήσεις, όλοι χωράνε στη μεγάλη δεξαμενή της Κεντροαριστεράς η οποία θα μπορούσε να αποτελέσει έναν τρίτο ισχυρό πόλο που θα διεμβόλιζε το δίπολο ΝΔ – ΣΥΡΙΖΑ. Η ηγεσία του ΠαΣοΚ δεν έχει διασαφηνίσει αν το χάος που επικρατεί αυτή την περίοδο στη ΔΗΜΑΡ είναι ευτύχημα ή αν θα αποτελέσει πρόσκομμα για την ανασύνταξη της Κεντροαριστεράς. Το θέμα θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό από τις πραγματικές προθέσεις του Φώτη Κουβέλη, οι οποίες παραμένουν αδιευκρίνιστες.
Παρ’ όλα αυτά, στη Χαριλάου Τρικούπη πιστεύουν – αλλά δεν το λένε – ότι βάσει της σημερινής εικόνας που δείχνει το κόμμα της Αγίου Κωνσταντίνου θα ήταν πιθανή ακόμη και μια μεταπήδηση δύο-τριών βουλευτών της ΔΗΜΑΡ στην Κοινοβουλευτική Ομάδα της Ελιάς, ήτοι τη διευρυμένη Ομάδα του ΠαΣοΚ.
Ο ΛΟΒΕΡΔΟΣ. Σε ό,τι αφορά την ίδια την Ελιά, το τοπίο φαίνεται ότι είναι σχετικά ξεκάθαρο. Η Συμφωνία για τη Νέα Ελλάδα τάσσεται αναφανδόν υπέρ της αναδιάταξης του κεντροαριστερού χώρου και μάλιστα ο πρόεδρός της Ανδρέας Λοβέρδος έχει προαναγγείλει πρωτοβουλίες προς αυτή την κατεύθυνση. Τόσο ο ίδιος όσο και ο Χρήστος Αηδόνης θα συνεργαστούν πολιτικά στη Βουλή με την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠαΣοΚ. Ο κ. Λοβέρδος χαιρέτισε το ιδρυτικό συνέδριο της Δημοκρατικής Παράταξης και τα κομματικά όργανα της Συμφωνίας επιβεβαίωσαν ότι ο χώρος τους θα παραμείνει στην Ελιά και θα συμμετέχει ενεργά στις κεντροαριστερές διεργασίες.
Ομοίως, η Δυναμική Ελλάδα εμφανίζεται πρόθυμη να είναι ενεργή στο συνέδριο του φθινοπώρου. Ο Ηλίας Μόσιαλος πιστεύει ότι η Ελιά ήταν μόνο η αρχή, «το πρώτο βήμα για τη συνένωση των προοδευτικών δυνάμεων», και κατηγορεί τη Δημοκρατική Αριστερά ότι έδειξε ανθενωτική στάση και συμπεριφορά στη διαδικασία συσπείρωσης των δυνάμεων της Σοσιαλδημοκρατίας.
Τι γίνεται όμως με την πρωτοβουλία των 58; Η στάση τους είναι περισσότερο αινιγματική. Η πρωτοβουλία έχει προγραμματίσει για αύριο μια πρώτη σύσκεψη των μελών της για αποτίμηση των ευρωεκλογών και σχεδιασμό της «επόμενης ημέρας». Προεκλογικώς ο Γιάννης Βούλγαρης είχε προαναγγείλει πρωτοβουλίες για ένα νέο ξεκίνημα, κάνοντας εμφανές άνοιγμα και στο Ποτάμι. Η ένταξη του Ποταμιού στην ευρωομάδα Δημοκρατών και Σοσιαλιστών διευκολύνει τις επαφές με το νεοσύστατο κόμμα. Πληροφορίες αναφέρουν ότι ήδη έχουν υπάρξει προσεγγίσεις των 58 με στελέχη του Ποταμιού, ενώ στην αυριανή μάζωξη έχουν προσκληθεί και ποταμιστές.
Ομως οι 58 δεν είναι πλέον μια συμπαγής ή ομοιογενής ομάδα, κάτι που φάνηκε και στο πρόσφατο παρελθόν. Κάποιοι θεωρούν ότι οι 58 «τελείωσαν» και ότι θα μπορούσαν να μετονομαστούν. Επί της ουσίας, έχει συντελεστεί διάσπαση στους κόλπους της πρωτοβουλίας. Μία ομάδα σκέφτεται την πιθανότητα να ενσωματωθεί στην Ελιά ή να συμμετάσχει στο ιδρυτικό συνέδριο της Δημοκρατικής Παράταξης, ανεξαρτήτως του τι θα αποφασίσουν «κάποια στελέχη της πρωτοβουλίας με αγκυλώσεις». Οι Νίκος Μπίστης, Γιάννης Μεϊμάρογλου και Χρήστος Δερβένης έχουν διαμηνύσει μέσω του πρώτου πως «όποιος θέλει μπορεί να φτιάξει την παρέα του, αλλά η υπόθεση των 58 έχει ολοκληρώσει τον κύκλο της».
ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΟΙΚΟΛΟΓΟΥΣ. Ανοίγματα θα γίνουν το επόμενο διάστημα και προς την πλευρά της Πολιτικής Οικολογίας. Πρόκειται για έναν χώρο που κινείται πιο κοντά στη ΔΗΜΑΡ, γι’ αυτό άλλωστε στήριξε την υποψηφιότητα της Μαρίας Γιαννακάκη για την Περιφέρεια Αττικής. Κοντά στην Ελιά βρέθηκε αρχές της άνοιξης και η κίνηση Ευρώπη – Οικολογία, ο αρραβώνας όμως έμεινε ατελής καθώς οι 58 «στράβωσαν» και ανακοίνωσαν ότι δεν θα συμμετάσχουν στο ευρωψηφοδέλτιο.
Ασφαλώς για τον χορό της Κεντροαριστεράς θα λάβουν προσκλήσεις και παλαιότερα στελέχη του ΠΑΣΟΚ που υποστηρίζουν την υπόθεση. Ως εκ τούτου πιθανολογείται ένα νέο άνοιγμα προς την πλευρά της Αννας Διαμαντοπούλου, το όνομα της οποίας ακούγεται ακόμη και στις διερευνητικές συζητήσεις γύρω από τον κυβερνητικό ανασχηματισμό.
Η ομάδα Μπίστη – Μεϊμάρογλου θεωρεί ότι το νέο προσκλητήριο για την Κεντροαριστερά δεν θα πρέπει να είναι μικρόψυχο προς τη Δημοκρατική Αριστερά. «Ο,τι έγινε έγινε» λένε ζητώντας να αντιμετωπιστεί ισότιμα το κόμμα της Αγίου Κωνσταντίνου και χωρίς τις προκαταλήψεις του πρόσφατου παρελθόντος.
Στη Δημοκρατική Αριστερά παγίως η μειοψηφία θεωρεί ότι το κόμμα θα πρέπει να συμμετάσχει στον διάλογο για την ανασύνταξη της Κεντροαριστεράς. Από αυτή την επιλογή δεν εξαιρεί το ΠαΣοΚ. Το είπε καθαρά μόλις προχθές και ο Σπύρος Λυκούδης. Υπενθυμίζεται ότι το συνέδριο του κόμματος τον περασμένο Δεκέμβριο απέρριψε αυτή τη γραμμή και πλειοψήφησε υπέρ της δημιουργίας ενός παράλληλου τρίτου πόλου με επίκεντρο τη Δημοκρατική Αριστερά και με αποκλεισμό στο ΠαΣοΚ και την ηγεσία του.
Το τι θα επιλέξει τελικώς η Δημοκρατική Αριστερά είναι πρόωρο να απαντηθεί. Η έκτακτη συνεδρίαση της ΚΕ το επόμενο Σάββατο θα καθορίσει εν πολλοίς και τις σχέσεις της ΔΗΜΑΡ με τα όμορα πολιτικά κόμματα. Κομβικό σημείο αποτελεί το θέμα της ηγεσίας του κόμματος. Εάν ο κ. Κουβέλης θα παραμείνει ή όχι στην ηγεσία της ΔΗΜΑΡ. Πάντως στη συνεδρίαση του οργάνου η μειοψηφία προτίθεται να του αποσπάσει τη δέσμευση ότι θα ξεκινήσει διάλογο αποδεχόμενος σε αυτόν και το ΠαΣοΚ.
Θέλουν μαζί τους Το Ποτάμι
Η ένταξη του Ποταμιού στην ευρωομάδα Δημοκρατών και Σοσιαλιστών διευκολύνει τις επαφές με το νεοσύστατο κόμμα. Πληροφορίες αναφέρουν ότι ήδη έχουν υπάρξει προσεγγίσεις των 58 με στελέχη του Ποταμιού, ενώ στην αυριανή μάζωξη έχουν προσκληθεί και ποταμιστές.
ΒΟΛΕΣ
«Το 8% ανήκει στο ΠαΣοΚ, όχι στην Ελιά»
«Το ποσοστό αυτό είναι του ΠαΣοΚ, δεν είναι της Ελιάς» σχολίασε η Φώφη Γεννηματά αναφερόμενη στο 8% της κάλπης προκαλώντας τον εκνευρισμό του Ευ. Βενιζέλου, ο οποίος την διέκοψε σχετικά άκομψα. «Να μην μπερδεύουμε το φιλί της ζωής με το φιλί του αποχαιρετισμού» σχολίασε με τη σειρά του ο Φίλιππος Σαχινίδης. Σημειωτέον ότι και τα δύο στελέχη συζητούνται ως πιθανοί διάδοχοι για την επόμενη ημέρα στην ηγεσία του ΠαΣοΚ.
ΡΙΖΙΚΗ ΔΙΑΦΩΝΙΑ
Αγκάθι η στάση του Γιώργου Παπανδρέου
Ενας από τους λόγους που ο πρόεδρος του ΠαΣοΚ επέσπευσε τις διαδικασίες για την προκήρυξη του συνεδρίου είναι ο Γιώργος Παπανδρέου. Ο κ. Βενιζέλος ήθελε να έχει την πρωτοβουλία των κινήσεων. Ο πρώην πρωθυπουργός, ως γνωστόν, διαφωνεί ριζικά με τον τρόπο που στήθηκε το εγχείρημα της Ελιάς. Υποστηρίζει εδώ και χρόνια τη συνένωση των κεντροαριστερών δυνάμεων, απορρίπτει όμως το συγκεκριμένο μοντέλο της συμμαχίας.