Οδηγός φορολογικής δήλωσης: Oι αλλαγές και οι παγίδες

Τις μεγάλες ανατροπές στη φορολογία εισοδήματος που έχουν ψηφιστεί την τελευταία διετία ενσωματώνουν οι φετινές φορολογικές δηλώσεις και τις παρουσιάζουν σήμερα «ΤΑ ΝΕΑ» μαζί με όλες τις αλλαγές στο βασικό έντυπο Ε1, ενόψει της έναρξης της προθεσμίας υποβολής των φορολογικών δηλώσεων από την ερχόμενη εβδομάδα. Το αφορολόγητο των 5.000 ευρώ πέρασε στην ιστορία και για πρώτη φορά φέτος, για τα εισοδήματα που αποκτήθηκαν στη διάρκεια του 2013, μισθωτοί και συνταξιούχοι θα φορολογηθούν με συντελεστές από 22% έως 42% με ένα σύστημα έκπτωσης φόρου το οποίο ευνοεί όσους έχουν εισοδήματα έως 9.500 ευρώ. Παρελθόν αποτελεί και το έξτρα αφορολόγητο για όσους έχουν παιδιά, ενώ οι φοροαπαλλαγές που μείωναν δραστικά τον φόρο έως και πέρυσι έχουν σχεδόν εξαφανιστεί.  Οι ελεύθεροι επαγγελματίες από την πλευρά τους θα κληθούν να πληρώσουν φόρο από το πρώτο ευρώ των εισοδημάτων τους, χωρίς αφορολόγητο και με συντελεστές από 26% έως 33%, ενώ για πρώτη φορά τα εισοδήματα από ενοίκια φορολογούνται με ξεχωριστή κλίμακα και συντελεστές 10%-33%.

Το νέο έντυπο Ε1 της Εφορίας ενσωματώνει 30 αλλαγές στους κωδικούς και εκτός από τις φοροαπαλλαγές που αποδεκατίστηκαν, παγίδες φόρων συνιστούν η υποχρεωτική δήλωση των τόκων καταθέσεων αλλά και η επίσης υποχρεωτική καταγραφή των αυθαιρέτων ή των ημιυπαίθριων που τακτοποιήθηκαν και αυξάνουν τα τεκμήρια. Ορισμένοι κωδικοί απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή και συγκεκριμένα:

1. Νέοι επιτηδευματίες. Στους κωδικούς 017-018 θα πρέπει να δηλώσουν ναι όσοι έχουν κάνει έναρξη επιτηδεύματος από την 1-1-2013 και μετά. Με τον τρόπο αυτόν κερδίζουν απαλλαγή από το τέλος επιτηδεύματος και μειωμένους φορολογικούς συντελεστές (13% έως τα 10.000 ευρώ, 26% για τα επόμενα 40.000 ευρώ και 33% για ποσά άνω των 50.000 ευρώ).

2. Ατομα με αναπηρία. Χάνουν το έξτρα αφορολόγητο των 2.000 ευρώ. Θα πρέπει να συμπληρώσουν τους κωδικούς 001-002 προκειμένου να έχουν έκπτωση φόρου 200 ευρώ.

3. Μπλοκάκια. Οσοι εργαζόμενοι αμείβονται με μπλοκάκι, προκειμένου να φορολογηθούν με την κλίμακα των μισθωτών και όχι των ελεύθερων επαγγελματιών, θα πρέπει να συμπληρώσουν τους κωδικούς 307-308. Για να κερδίσουν φορολόγηση με την κλίμακα των μισθωτών, θα πρέπει να απασχολούνται σε έως τρεις εργοδότες με έγγραφη σύμβαση και το 75% των εισοδημάτων τους από ελευθέριο επάγγελμα να προέρχεται από έναν μόνο εργοδότη.

4. Εργόσημα και οικοδομικά ένσημα. Δηλώνονται για πρώτη φορά στους κωδικούς 309-310 και 311-312 αντίστοιχα.

5. Τεκμήριο και στα αυθαίρετα. Στον πίνακα 5 των τεκμηρίων δηλώνονται φέτος για πρώτη φορά αναλυτικά τα τετραγωνικά αυθαιρέτων και ημιυπαίθριων που τακτοποιήθηκαν. Θα μετρήσουν στον υπολογισμό της ετήσιας αντικειμενικής δαπάνης.

6. Τόκοι καταθέσεων. Θα δηλωθούν για πρώτη φορά υποχρεωτικά στους κωδικούς 667-678 και θα μετρήσουν για τον υπολογισμό της έκτακτης εισφοράς (1%-4% για όσους έχουν εισόδημα πάνω από 12.000 ευρώ). Οι τόκοι φορολογούνται αυτοτελώς με συντελεστή 15% και ο φόρος που παρακρατήθηκε συμπληρώνεται στους κωδικούς 433-434.

7. Ενοίκια. Από φέτος δεν υπάρχει η παραμικρή έκπτωση φόρου για ενοίκια. Ζητούνται όμως αναλυτικά στοιχεία στον πίνακα 6 για τα ενοίκια που καταβλήθηκαν για κύρια κατοικία, για κατοικία παιδιών που σπουδάζουν ή για επαγγελματική στέγη προκειμένου να γίνουν διασταυρώσεις.

8. Φοροαπαλλαγές. Οι κωδικοί που υπήρχαν μέχρι πέρυσι για τη συμπλήρωση δαπανών τόκων στεγαστικών δανείων, ασφαλίστρων ζωής, αποκατάστασης διατηρητέων και διδάκτρων καταργήθηκαν όπως και οι σχετικές φοροαπαλλαγές.

Ποιοι κωδικοί καταργήθηκαν

011-012. Οι μισθωτοί έπρεπε να δηλώσουν αν πήραν στεγαστικό επίδομα. Εφεξής δεν υπάρχει η έκπτωση φόρου για το ενοίκιο κύριας κατοικίας, άρα δεν υπάρχει λόγος ύπαρξης και του κωδικού.

017-018. Αφορούσε όσους είχαν συμπληρώσει το 18 έτος της ηλικίας τους. Η δήλωση είναι πλέον υποχρεωτική για όσους έχουν συμπληρώσει το 18ο έτος της ηλικίας τους με εξαίρεση όσους θεωρούνται προστατευόμενη μέλη.

003-004. Τους συγκεκριμένους κωδικούς συμπλήρωναν  οι γονείς για τα προστατευόμενα τέκνα τους. Τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από τη συμπλήρωση του πίνακα 9 όπου συμπληρώνονται τα ονόματα των παιδιών, το έτος γέννησης, ΑΦΜ και ΑΜΚΑ.

403-404. Αφορούσε την επιχειρηματική αμοιβή.

053-054. Δηλώνονταν οι υποχρεωτικές εισφορές σε ταμεία ασφάλισης (ΟΑΕΕ κ.λπ.). Πλέον οι εισφορές θα δηλώνονται μόνο στο νέο έντυπο Ε3.

063-064. Ηταν ο «χρυσός», για πολλούς, κωδικός όπου αποτυπώνονταν οι τόκοι στεγαστικών δανείων.

069-070. Δηλώνονταν τα ποσά των δανείων.

073-074 . Τέλος οι φοροαπαλλαγές για ασφάλιστρα ζωής.

037-038 . Αφορούσε  φοροαπαλλαγή για δαπάνη αποκατάστασης ακινήτων σε περιοχές της Αθήνας (Γεράνι, 084-085. Δηλώνονταν τα δίδακτρα φροντιστηρίων.  

    Ποιοι κωδικοί προστέθηκαν

11-312. Οικοδομικά ένσημα και αυτασφάλιση.

343-344. Εισοδήματα από μισθωτή εργασία για την οποία δεν υπάρχει ηλεκτρονική πληροφόρηση.

Στον πίνακα 5 των τεκμηρίων θα δηλωθούν ξεχωριστά τα ποσοστά συνιδιοκτησίας συζύγων για αεροσκάφη, ελικόπτερα ιδιωτικής χρήσης και ανεμόπτερα.

653-654. Τα μερίσματα πλοιοκτητριών εταιρειών του Ν. 27/1975 που δεν έχουν εισαχθεί στην Ελλάδα.

345-346. Ο φόρος που αναλογεί στο εισόδημα των μισθωτών που αμείβονται με μπλοκάκι.

347-348. Ο φόρος που παρακρατήθηκε στο εισόδημα των μισθωτών με μπλοκάκι.

349-350. Το ποσό ειδικής εισφοράς που παρακρατήθηκε για μισθωτούς με μπλοκάκι.