Αντιμέτωποι με μαχαίρι 20% στις επικουρικές συντάξεις και στα εφάπαξ

Κατά την τελευταία επικαιροποίηση του Μνημονίου η κυβέρνηση δεσμεύθηκε να εξασφαλίσει τη συνεχή ισορροπία μεταξύ ασφαλιστικών εισφορών και παροχών, μεταφέροντας τον Ιούνιο του 2014 την έναρξη ισχύος του δεσμευτικού μηχανισμού για τις επικουρικές συντάξεις που κανονικά θα ετίθετο σε ισχύ από το 2015. Ετσι, εντός του επόμενου έτους οι ασφαλισμένοι κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωποι με μειώσεις 20% κατά μέσο όρο στις επικουρικές συντάξεις και στα εφάπαξ.

Αυτό θα συμβεί διότι ο δεσμευτικός μηχανισμός για τις επικουρικές συντάξεις θα οδηγήσει σε ρήτρα μηδενικού ελλείμματος και στην καθιέρωση «ατομικών λογαριασμών» για τους ασφαλισμένους στα ταμεία επικουρικής ασφάλισης. Αν και οι ασφαλισμένοι θα αποκτήσουν το δικό τους «ταμιευτήριο», όπου θα κατευθύνονται τα έσοδα από τις εισφορές τους, το τελικό ύψος των παροχών θα συνδέεται με τα οικονομικά του κάθε Ταμείου. Πιο απλά, όσοι φορείς επικουρικής ασφάλισης και πρόνοιας έχουν ελλείμματα θα προχωρούν σε μειώσεις στις παροχές, ανεξάρτητα από το ύψος των εισφορών του εργαζομένου.

Ο ΤΡΟΠΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ. Αλλαγές θα επέλθουν και στον τρόπο υπολογισμού των εφάπαξ σε όλα τα ταμεία πρόνοιας, καθώς το τελικό ποσό δεν θα είναι σταθερό, αλλά θα εξαρτάται από την οικονομική ευρωστία του Ταμείου, τον αριθμό των αιτήσεων συνταξιοδότησης και τις συνολικές εισφορές που έχουν καταβληθεί. Εργατολόγοι δεν κρύβουν τον προβληματισμό τους για την εξέλιξη αυτή. Οπως τονίζουν στα «ΝΕΑ», ο νέος υπολογισμός του εφάπαξ που θα ισχύσει από 1/1/2014 έχει πολλές μη σταθερές μεταβλητές και ενδέχεται να χαθεί ο ανταποδοτικός χαρακτήρας της παροχής. Οπως σημειώνουν σήμερα, σε πολλές περιπτώσεις δεν καταβάλλονται εφάπαξ εδώ και 30 μήνες, παρότι οι μειώσεις σε αυτά τρέχουν αναδρομικά.

Εξορθολογισμός εισφορών. Αλλά οι «προσαρμογές» δεν σταματούν στις επικουρικές και στα εφάπαξ, καθώς έρχεται εξορθολογισμός και στο μέτωπο των εισφορών που καταβάλλουν εργοδότες και εργαζόμενοι για την ασφάλισή τους. Το υπουργείο Εργασίας έχει αναλάβει την υποχρέωση μέχρι τον Νοέμβριο του 2013 να νομοθετήσει τη μεταρρύθμιση του συστήματος των κοινωνικών εισφορών με τρόπο που δεν θα επιβαρύνει τα δημόσια έσοδα. Ακόμη, έχει αναλάβει την υποχρέωση να διεξαγάγει μελέτες για να εντοπίσει περιπτώσεις  Ταμείων όπου αθροιστικά οι εισφορές εργοδοτών και εργαζομένων  υπερβαίνουν τις αντίστοιχες για τους εργαζομένους που καλύπτονται από το ΙΚΑ.

Στόχος είναι να υπάρξουν ενιαίοι κανόνες, καθώς ασφαλιστικοί φορείς που έχουν μεταφερθεί στο ΙΚΑ έχουν διατηρήσει τις καταστατικές τους διατάξεις. Ετσι, εξετάζεται να υπάρξουν αναδρομικά μειώσεις συντάξεων σε ασφαλιστικούς φορείς που οι εισφορές του εργοδότη ήταν έως και τριπλάσιες από αυτές του εργαζομένου, όπως τα ΤΑΠ – ΔΕΗ, ΤΑΠ – ΟΤΕ, Ταμείο Εθνικής Τράπεζας – Εθνικής, ΕΤΒΑ – Εθνικής Ασφαλιστικής, Ταμείο των Συνεταιριστικών Οργανώσεων κ.ά. Σύμφωνα με το υπουργείο Εργασίας, οι συνταξιούχοι που σήμερα λαμβάνουν τα υψηλότερα ποσά σύνταξης είναι ηλικίας μεταξύ 56-65 ετών και είναι κυρίως ασφαλισμένοι ΔΕΚΟ και τραπεζών. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι εισφορές για τους παλαιούς ασφαλισμένους στο πρώην Ταμείο της ΕΤΒΑ (όπου ο εργοδότης ήταν το Δημόσιο) ανέρχονταν στο 39%, όταν στο ΙΚΑ είναι μόλις 20%!