Στήριξη στο ελληνικό σινεμά και «Λιλιπούπολη»

Ο προσωρινός φορέας προβάλλει αρχειακό υλικό, ταινίες που ενίοτε ζητούν και ανεπίδοτα πνευματικά δικαιώματα. Ο προκάτοχός του είχε καλύτερες σχέσεις με τους σκηνοθέτες. Σειρές όπως «Η ΕΡΤ στη Βόρειο Ελλάδα» ήταν το βάπτισμα για δημιουργούς όπως ο Γκορίτσας, ο Μαυρίκιος, η Λιάππα, η Ρικάκη. Αυτό που στην υπόλοιπη Ευρώπη προσφερόταν απλόχερα από σκηνοθετικές σχολές τους και κρατικά κανάλια – εξοπλισμός, τριβή με το αντικείμενο – στην Ελλάδα παρεχόταν από παραγωγές της δημόσιας τηλεόρασης. Από τη δεκαετία του ’90, δε, κάθε κανάλι όφειλε βάσει νόμου να προσφέρει το 1,5% των ακαθάριστων κερδών του στον ελληνικό κινηματογράφο. Ηταν χρήματα τα οποία με το ζόρι κάλυπταν το 20% των ταινιών που τα αιτούνταν και τελικά τα μοιράζονταν, ήταν όμως κάτι. Ακόμη και αν μόνο η ΕΡΤ τα απέδιδε. «Ηταν χρήματα αναπτυξιακού χαρακτήρα», λέει ο σκηνοθέτης Μενέλαος Καραμαγγιώλης, «πάντα αιτών και αναμένων» και εκείνος. «Με αυτά εργάζονταν άνθρωποι, οι ταινίες ταξίδευαν στο εξωτερικό». Και ήταν μια προσπάθεια που συμπληρώθηκε με το πρόγραμμα «Μικροφίλμ», για τους μικρομηκάδες. «Αν έχουμε σήμερα ελληνικό σινεμά», συνεχίζει ο Καραμαγγιώλης, «αυτό οφείλεται στους τρελούς που το δημιουργούν, στην ΕΡΤ και στο Κέντρο Κινηματογράφου». Τελικά, διαπιστώνει ότι από την ΕΡΤ καλύφθηκε μεγάλο μέρος της συνολικής παιδείας μας – και από το ραδιόφωνό της, το οποίο ο ίδιος υπηρέτησε στο Τρίτο Πρόγραμμα. Με το τωρινό όμως μετέωρο καθεστώς, σκηνοθέτες που έχουν ολοκληρώσει δουλειές με ίδια μέσα περιμένουν τη συνεισφορά της ΕΡΤ, εκτεθειμένοι. Η υποστήριξη της δημόσιας ραδιοτηλεόρασης στον εγχώριο κινηματογράφο είναι στον αέρα.

Στο Τρίτο Πρόγραμμα γεννήθηκε και μία από τις λίγες εκπομπές που όσοι την πρωτοάκουσαν ως παιδιά θα την θυμούνταν και ως μεγάλοι. Ανήκε στα σχέδια του διευθυντή του για μια παιδική ζώνη και είχε στόχο να διδάσκει τα χρώματα ή τα μεγέθη. Η Μαριανίνα Κριεζή, στιχουργός των τραγουδιών της, θυμάται ότι ο Χατζιδάκις ανέθεσε το εγχείρημα στη Ρεγγίνα Καπετανάκη και πως όταν ύστερα από έναν χρόνο τού κατατέθηκε το πλάνο ενός ολόκληρου, παιδικού ραδιοφωνικού κόσμου, ενθουσιάστηκε. Τον πρώτο χρόνο, «η εκπομπή ήταν αφόρητη. Δεν ξέραμε τι είναι ο θεατρικός λόγος» – κενό που καλύφθηκε από την Αννα Παναγιωτοπούλου. Είτε έτσι είτε αλλιώς, το αποτέλεσμα άρεσε όχι μόνο στον αναθέτη αλλά και στο κοινό, που λάτρευε τους φανταστικούς χαρακτήρες της εκπομπής. «Γελούσαμε πολύ», θυμάται η Κριεζή, «και συχνά γράφαμε μέχρι το πρωί». Υπήρχαν φορές που τα κείμενα τα έδιναν σελίδα – σελίδα στους εκφωνητές, αυτή η ατμόσφαιρα όμως ήταν η ταιριαστή. Θυμάται ακόμη ότι κάποτε έπεσε η ιδέα «να γίνουν εκλογές» στη φανταστική χώρα της εκπομπής, δίνοντάς της και πολιτική χροιά. Οτι από τη γραμματεία μαθευόταν πως διαμαρτύρεται ο Τσαλδάρης, ότι η παρέα ρωτούσε τον Χατζιδάκι τι να κάνουν και τους απαντούσε «ασχοληθείτε με τη δουλειά σας». Και βρίσκει σχεδόν μαγικό που εκείνα τα τραγούδια σήμερα μαθαίνονται σε νηπιαγωγεία. «Πώς να ξαναγίνει όμως; Ποιος σταθμός θα σου επιτρέψει να πεις για τον σημερινό δήμαρχο Χαρχούδα; Ποιος έχει ορχήστρα για να κάνεις πειράματα;», αναρωτιέται. Εκείνη η παιδική εκπομπή, λέει, ήταν από τα μοναδικά καινούργια πράγματα που έκανε. Η «Λιλιπούπολη», βέβαια, διήρκεσε μέχρι το 1980.