Πολιτική – κακά τα ψέματα – δεν κάνουν όσοι κάνουν για την ιδεολογία ή για την ψυχή τους μόνο. Κάνουν και για την καρέκλα. Ιδωμένο ανάποδα, δηλαδή από την πλευρά του αρχηγού, το να βάζεις τα στελέχη σου να κάθονται είναι πολύ προτιμότερο. Ξέρεις πού βρίσκονται ανά πάσα στιγμή, ενώ αν περιφέρονται όρθια ποτέ δεν μπορείς να είσαι σίγουρος τι ιδέες θα τους μπουν και σε ποια κατεύθυνση μπορεί να πάνε.
Η προβληματική αυτή είναι, βεβαίως, πολύ οξύτερη για ένα κόμμα που είναι στην αντιπολίτευση. Και γι’ αυτό δεν είναι τυχαίο που ξαφνικά τα οργανογράμματα των κομμάτων διογκώνονται σε αυτή τη φάση, με τομεάρχες, υποτομεάρχες, γραμματείς τομέων και, φυσικά, σκιώδεις υπουργούς και πάσης φύσεως τιτουλάριους και αξιωματούχους. Από την άποψη αυτή, μπορεί κανείς να επισημάνει πως έτσι όπως τα έφερε τα πράγματα με τους χειρισμούς του την περασμένη εβδομάδα, ο Βαγγέλης Βενιζέλος εξυπηρετήθηκε διπλά. Βρέθηκαν καρέκλες – και γραφεία! – στην κυβέρνηση για να τοποθετηθούν στελέχη. Και αυτά άφησαν κενές καρέκλες στο κόμμα και στη Βουλή, τις οποίες καλούνται τώρα να καλύψουν άλλοι.
Αυτό σημαίνει ότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεν έχει ένα ούτε δύο αλλά τρία επίπεδα για να τοποθετήσει πρόσωπα και να δημιουργήσει ισορροπίες. Ετσι δεν μπορεί μόνο να ικανοποιήσει φιλοδοξίες αλλά και να «τρέξει» ένα ΠΑΣΟΚ πολλών ταχυτήτων και – γιατί όχι; – κατευθύνσεων. Προσέξτε: υπάρχουν αυτοί που μπήκαν στην κυβέρνηση και θα συμμετάσχουν στο μεγάλο εγχείρημα με στόχο την ανάκαμψη της χώρας. Υπάρχουν αυτοί που θα πάνε στη Βουλή και θα δώσουν μάχες στα έδρανα ώστε να είναι συγκροτημένη η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ και να μπορούν επίσης να περάσουν τα νομοσχέδια. Και υπάρχουν και αυτοί που θα είναι στο κόμμα. Εδώ υπάρχει περιθώριο για πιο ευέλικτες στρατηγικές – λιγότερο ίσως ζευγοποιημένες με την κυβερνητική λογική. Δεν είναι τυχαίο ότι ο – νεαρός – γραμματέας του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης επέλεξε έναν διπλής και καμιά φορά τριπλής διάστασης δημόσιο λόγο για να τοποθετηθεί απέναντι στην πολιτική επικαιρότητα των τελευταίων δέκα δεκαπέντε ημερών.
Ενα ΠΑΣΟΚ τριών επιπέδων, λοιπόν, το οποίο φρόντισε να δημιουργήσει ένας πολιτικός αρχηγός που συχνά δέχεται κριτική ότι βλέπει μόνο τον εαυτό του. Και που θα συμπληρωθεί μόνο αν βρεθεί ένας τρόπος να μπουν στο παιχνίδι όλοι αυτοί που πετάχτηκαν έξω στις διπλές εκλογές του 2012. Ολοι αυτοί, ικανά, έμπειρα και επώνυμα στελέχη, συνιστούν το τέταρτο επίπεδο. Η ενσωμάτωσή τους είναι κρίσιμη γιατί θα επιτρέψει στο ΠΑΣΟΚ να ανακτήσει μέρος της αξίας που έχασε. Και η αξία συνίσταται στο ότι το κατεξοχήν κόμμα εξουσίας της Μεταπολίτευσης δεν είχε κακό ανθρώπινο υλικό. Φαίνεται τώρα, μετά την έξοδο της ΔΗΜΑΡ και τη στελέχωση της νέας κυβέρνησης με στελέχη του ΠΑΣΟΚ που είναι σαφώς ετοιμοπόλεμα, καθώς διακρίνονται από πολιτικό επαγγελματισμό και γνώση των θεμάτων.
Το ενδιαφέρον είναι ότι ο Βενιζέλος έχει να τα χειριστεί όλα αυτά, έχοντας τελειώσει με τα εσωκομματικά, αφού το Συνέδριο είναι πίσω του και οι αρχαιρεσίες για τα κομματικά όργανα έχουν γίνει. Αρα, σε μεγάλο βαθμό οι χειρισμοί θα γίνουν με αναφορά τη διαχείριση της εξουσίας – αφού το ΠΑΣΟΚ μετέχει πλέον φουλ στην κυβέρνηση – και την προετοιμασία για τις εκλογές, ευρωεκλογές, αυτοδιοικητικές και, τελικά, βουλευτικές – που έρχονται.