Θέατρο με «ό,τι προαιρείσθε»

Καμιά φορά όλα πάνε καλά ακόμη και εν μέσω κρίσης. Τουλάχιστον αυτό αφορά μια μερίδα θεατρικών παραστάσεων τις οποίες παρακολουθεί κανείς δωρεάν ή με προαιρετική συνεισφορά. Αν έχεις να δώσεις, τότε αφήνεις τον οβολό σου στο ειδικό κουτί στην έξοδο του θεάτρου. Αν όχι, μπορείς να παρακολουθήσεις μια παράσταση εντελώς δωρεάν.

Ο πυρήνας αυτής της λογικής βρίσκεται στην ανάγκη της εποχής, η οποία μετατρέπεται σε τάση. Είναι αρκετές οι ομάδες που επιλέγουν αυτόν τον τρόπο για να παρουσιάσουν την καινούργια τους δουλειά ή για να προσελκύσουν το κοινό με έναν διαφορετικό τρόπο. Τα χρήματα που μπαίνουν στο κουτί είναι περισσότερο ηθική ανταμοιβή παρά οικονομική (πάντως εκ των πραγμάτων αφορολόγητα).

«Είναι το λεγόμενο συνεργατικό θέατρο, στο οποίο ηθοποιοί και σκηνοθέτες που δεν έχουν μια αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία ενώνουν τις δυνάμεις τους και ανεβάζουν μια παράσταση», λέει η Πωλίνα Καραναστάση από το θέατρο 104, όπου παίζεται η παράσταση «Ο οίκος των Ασερ». «Επιλέγουν το να μην έχουν εισιτήριο και να υπάρχει μια προαιρετική συνεισφορά. Αν κάποιος θέλει, τότε δίνει κάτι, εάν δεν θέλει, δεν δίνει απολύτως τίποτα. Εμείς παραχωρούμε τον χώρο δωρεάν, η αίθουσα έχει 45-50 θέσεις και καθώς τα δωρεάν events έχουν πάντα μεγάλη προσέλευση, το κοινό πρέπει να κάνει κράτηση. Πολλές φορές έχουμε και λίστα αναμονής».

Φαίνεται ότι οι άνθρωποι εισπράττουν τον ενθουσιασμό της ομάδας που κάνει την προσπάθεια και μάλιστα συνεισφέρουν πολύ γενναιόδωρα. Ο μέσος όρος είναι 8 ευρώ ανά θεατή. Κάποιοι έχουν βάλει στο κουτί και 20 ευρώ. Στο τέλος οι συντελεστές μοιράζονται σε δίκαια μερίδια το ποσό. Με αυτόν τον τρόπο παρακάμπτουν τους μεσάζοντες καθώς, εφόσον δεν υπάρχει εισιτήριο, δεν εμπλέκεται η Εφορία ή κάποιο ασφαλιστικό ταμείο.

Το Μικρόπολις είναι μια κολεκτίβα που διοργανώνει το 1ο Μικρό Φεστιβάλ Κουκλοθεάτρου με δωρεάν είσοδο. Τα έσοδά τους προέρχονται από τις εκδηλώσεις, το εστιατόριο και το μπαρ που έχουν. Εξασφαλίζουν στους καλλιτέχνες που έρχονται στη Θεσσαλονίκη – οι οποίοι είναι από Αθήνα, Καλαμάτα, Κρήτη και Βουλγαρία – τα οδοιπορικά, το φαγητό και τη διαμονή (φιλοξενία σε σπίτια). Συνολικά όλα τα έξοδα είναι γύρω στα 400 ευρώ. Οι ηθοποιοί δεν αμείβονται και έτσι εξασφαλίζεται μια εκδήλωση πολύ χαμηλού κόστους.

Η τέχνη είναι καλό να προσφέρεται στον κόσμο δωρεάν, είναι η η φιλοσοφία στο Λουκούμι Bar, όπου απόψε ανεβαίνει η παράσταση «Το βαλς των βρώμικων δρόμων Νο 3». «Στο θέατρο του δρόμου, το “καπέλο”, δηλαδή το να βάζει ο θεατής χρήματα σε ένα καπέλο, είναι μια κοινή πρακτική. Τώρα πια έχει γίνει λίγο μόδα – και ευτυχώς», σημειώνει η σκηνοθέτις της παράστασης Ντίνα Καφτεράνη. «Πριν από δέκα χρόνια, που ξεκινήσαμε την ομάδα Οι Αδέσποτες Σκύλες, μας αντιμετώπιζαν λίγο ως γραφικές. Τώρα ανταποκρίνονται πολύ περισσότερο γιατί εκτιμούν την προσπάθεια».

«Στον θεατή λειτουργεί η καλή θέληση του χώρου που παρουσιάζει κάτι και δεν τον υποχρεώνει να πληρώσει ένα εισιτήριο», συμπληρώνει η Ευαγγελία Θαλασσινή, η οποία πρωταγωνιστεί στην παράσταση  «Η Μπέμπα» στο θέατρο Κενός Χώρος.

H Μαρία Γιαγιάννου, συγγραφέας του έργου «Εκτός εαυτού» που παίζεται στο Camp, σημειώνει ότι τα έργα τέχνης καλό είναι να πληρώνονται. «Το δωρεάν δεν είναι το ιδανικό, ωστόσο η εποχή είναι δύσκολη και η λογική της προτεινόμενης εισφοράς κατά κάποιον τρόπο έχει έναν σεβασμό και στις δύο καταστάσεις. Η ανταπόκριση είναι στο 100%, δεν έχει υπάρξει ούτε ένας που να μην έχει συνεισφέρει».