Ο άγνωστος πόλεμος Eυρώπης – ΔΝΤ για το νέο κούρεμα

«Οταν πολλοί μάγειροι προσπαθούν να μαγειρέψουν το ίδιο φαγητό, ίσως η συνταγή να μην πετύχει», τονίζει μιλώντας στα «ΝΕΑ» αξιωματούχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναφορικά με το ελληνικό πρόγραμμα και υπογραμμίζει ότι το επόμενο διάστημα οι σχέσεις ΔΝΤ και ευρωζώνης ενδεχομένως να δοκιμασθούν εκ νέου με αφορμή τις διαμετρικά αντίθετες απόψεις για τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους. Τις τελευταίες ημέρες κύκλοι προσκείμενοι στο ευρωσύστημα μετέφεραν παρασκηνιακά τις δικές τους εκτιμήσεις για την ενδεχόμενη μορφή του κουρέματος του ελληνικού χρέους που διακρατεί ο επίσημος τομέας (OSI). Μάλιστα, απαντώντας επιθετικά στις διαρκείς πιέσεις του ΔΝΤ για άμεση λύση στο ελληνικό ζήτημα, ενέπλεξαν το ΔΝΤ στη «μεγάλη λύση» υποστηρίζοντας ότι θα πρέπει να εξεταστεί ακόμη και το κούρεμα των δανείων που το Ταμείο έχει συνάψει με την Ελλάδα.

Στο Βερολίνο, στις Βρυξέλλες και στην Ουάσιγκτον οι πάντες ετοιμάζονται για τη σύγκρουση του φθινοπώρου όσον αφορά το ευρώ, με επίκεντρο για μία ακόμη φορά την Ελλάδα. Αξιωματούχοι του ευρωσυστήματος μιλώντας στα «ΝΕΑ» επιβεβαιώνουν τις ισχυρές  πιέσεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για κούρεμα των δανείων που έχει παράσχει στην Ελλάδα ο επίσημος τομέας, δηλαδή τα κράτη της ευρωζώνης και ο EFSF, και τονίζουν ότι αυτές προκαλούν μεγάλη δυσφορία στις Βρυξέλλες και στο Βερολίνο. Ασφαλείς πληροφορίες των «ΝΕΩΝ» αναφέρουν ότι το ΔΝΤ έχει ήδη ζητήσει να περιγραφεί από το Eurogroup αμέσως μετά τις γερμανικές εκλογές του Σεπτεμβρίου η επιπλέον βοήθεια προς την Ελλάδα, η οποία θα προσφέρει πρόσθετη «ανακούφιση» ώστε το χρέος να πέσει κάτω από το 110% του ΑΕΠ έως το 2022.

«Το ελληνικό χρέος από τα 280 δισ. ευρώ το 2020 πρέπει να μειωθεί στα 255 δισ. ευρώ το 2022. Οι Γερμανοί και η ΕΕ πρέπει να πουν πώς θα γίνει αυτό. Πώς θα μειωθεί το βάρος του χρέους κατά 25 δισ. ευρώ», τονίζει στέλεχος που έχει στο παρελθόν συνεργαστεί με την τρόικα και ξεκαθαρίζει ότι ήδη τον Νοέμβριο του 2012 το Ταμείο υπαναχώρησε δεχόμενο τις διαβεβαιώσεις του Eurogroup για μελλοντική βοήθεια, αλλά αυτές πλέον θα πρέπει να αποκρυσταλλωθούν σε μια συμπαγή πρόταση.«Μπορεί η Λαγκάρντ να έχει δώσει σιωπηρή προθεσμία στη Μέρκελ ενόψει εκλογών, αλλά η περίοδος χάριτος λήγει την ημέρα των εκλογών, δηλαδή στις 22 Σεπτεμβρίου. Θα ήταν απίθανο το Ταμείο να δεχθεί ξανά μια ανεπαρκή  λύση. Κάτι που δεν θα ήταν καθαρό για τις αγορές», τονίζει το ίδιο στέλεχος.

ΒΑΒΕΛ. Είναι εμφανές ότι επικρατεί Βαβέλ ανάμεσα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στον EFSF, στις ισχυρές πρωτεύουσες και στο ΔΝΤ. Πληροφορίες προερχόμενες από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναφέρουν ότι ήδη από τον Νοέμβριο του 2012 ο εκπρόσωπος της Κομισιόν στην τρόικα Ματίας Μορς επιχείρησε, σε συνεννόηση με το Eurogroup, να καταρτίσει σενάρια για τη μείωση του ελληνικού χρέους χαμηλότερα του 110% του ΑΕΠ το 2022 μόνο με μείωση των επιτοκίων και επιμήκυνση της αποπληρωμής.

Κοινοτικό στέλεχος αποκάλυψε μιλώντας στα «ΝΕΑ» ότι τα σενάρια αυτά όχι μόνο εγκαταλείφθηκαν ως «μη εφικτά» και «μη υπερασπίσιμα» πολιτικά, αλλά η Γενική Διεύθυνση Οικονομικών και Χρηματοδοτικών Υποθέσεων (DG ECFIN) δεν ακολουθεί ούτε το βασικό σενάριο, το οποίο έχει περιγράψει το ΔΝΤ στην τελευταία έκθεση βιωσιμότητας του χρέους (DSA) που οδηγεί σε χρέος 110% του ΑΕΠ.

Αντίθετα, στα σημερινά – μυστικά – σενάρια υιοθετεί πιο «ήπιες» προσεγγίσεις, οι οποίες δεν οδηγούν, μεθοδολογικά τουλάχιστον, στο 110%. Οπως τόνισε, το βασικό σενάριο που εξετάζει η ΕΕ προβλέπει ότι οι επίσημοι πιστωτές θα αποδεχθούν μεγαλύτερες απώλειες σε όρους καθαρής παρούσας αξίας. Δηλαδή, με άλλα λόγια, θα διαπραγματευθούν τα ελληνικά ομόλογα που έχουν στα χέρια τους με μικρότερο επιτόκιο και μεγαλύτερη χρονική διάρκεια.

Οπως εξηγεί το ίδιο στέλεχος, μπορεί η πρόταση αυτή να μην οδηγεί το χρέος στο 110% του ΑΕΠ το 2022, αλλά προσφέρει ενδιαμέσως δημοσιονομική ανακούφιση. «Η Ελλάδα δεν θα καταβάλλει τόκους στην ευρωζώνη και η ζώνη του ευρώ δεν θα είναι υποχρεωμένη να καταβάλλει δόσεις στην Ελλάδα. Απλώς θα μετατεθεί η πληρωμή των τόκων και των δανείων του επίσημου τομέα», σημειώνει χαρακτηριστικά προσθέτοντας: «Αν ο ESM εξακολουθήσει να δανείζεται με αρνητικά επιτόκια, η κατάσταση θα γίνεται πιο εύκολη για την Ελλάδα διότι αυτή η επιλογή θα μπορεί να υποστηριχθεί πολιτικά πολύ πιο εύκολα».

Ωστόσο πηγές προσκείμενες στον EFSF δεν επιβεβαιώνουν το σενάριο των υπηρεσιών της Κομισιόν. Εκτιμούν ότι πρόκειται για ευχολόγια. Αφενός υποστηρίζουν ότι δεν επιτυγχάνεται κάποια ελάφρυνση χρέους μέσα από την επιλογή μιας νέας επιμήκυνσης και μείωσης των επιτοκίων, και αφετέρου τονίζουν ότι, ακόμα και αν υπήρχε, είναι αμφίβολο αν θα γινόταν αποδεκτό από τα κράτη-μέλη της ζώνης του ευρώ. «Το επιτόκιο στα διμερή δάνεια της Ελλάδας και τα δάνεια του EFSF είναι πλέον το μικρότερο δυνατό, μικρότερο ακόμη και από το κόστος που δανείζει το ΔΝΤ τη χώρα», τονίζει μιλώντας στα «ΝΕΑ» πολύπειρος ευρωπαίος αξιωματούχος και προσθέτει ότι ο ίδιος δεν θεωρεί πιθανή τη μείωση των επιτοκίων των εν λόγω δανείων. Αποκλείει πολύ περισσότερο το κούρεμα μέρους των 173 δισ. ευρώ που έχει χορηγήσει ο επίσημος τομέας στην Ελλάδα, τη λύση δηλαδή για την οποία φέρεται έτοιμο να πιέσει το ΔΝΤ αμέσως μετά τις γερμανικές εκλογές. Κατά τον ίδιο, τα πράγματα θα μείνουν όπως είναι σήμερα: τα πρωτογενή πλεονάσματα σε πρώτη φάση, τα δημοσιονομικά πλεονάσματα σε δεύτερη φάση και η σταδιακή επιστροφή της Ελλάδας στην ανάπτυξη θα μειώσουν σε βάθος χρόνους το χρέος. Σε ερώτηση των «ΝΕΩΝ» για το πότε η Ελλάδα θα επιστρέψει στις αγορές, ο ίδιος δεν θέλησε να απαντήσει, αλλά αρκέσθηκε να τονίσει ότι «αν η Ελλάδα είναι συνεπής, θα απολαμβάνει για όσο χρόνο χρειαστεί την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη».

ΤΟ ΧΑΣΜΑ. «ΤΑ ΝΕΑ» ζήτησαν από στέλεχος με βαθιά γνώση της λειτουργίας του ΔΝΤ να σχολιάσει τις προαναφερθείσες απόψεις. Αποσαφήνισε ότι, αν οι θέσεις αυτές αποτυπώνουν τη στάση της ΕΕ και της Γερμανίας, τότε η κατάσταση στο αμέσως επόμενο διάστημα θα εκτραχυνθεί. Σύμφωνα με τον ίδιο, η γενική διευθύντρια του ΔΝΤ και στελέχη όπως ο αναπληρωτής γενικός διευθυντής του Ταμείου Ντέιβιντ Λίπτον δεν θα αποδεχθούν τη διαιώνιση της σημερινής «λύσης», η οποία θεωρείται όχι μόνο ανεπαρκής για να ανοίξει την πόρτα των αγορών στην Ελλάδα, αλλά και μια αδιέξοδη στρατηγική που καταδικάζει την ελληνική οικονομία σε διαρκή διαλυτική ύφεση. «Στην αντίληψή μου αυτό σημαίνει ότι το ΔΝΤ θα επιμείνει σε κούρεμα του αρχικού κεφαλαίου και όχι σε μείωση των επιτοκίων», σημείωσε και δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο η γερμανική κυβέρνηση να μη θέλει να αναδείξει το θέμα δημοσίως εν μέσω προεκλογικής περιόδου. «Δεν είναι εύκολο να πεις στον φορολογούμενο ότι τα λεφτά που έδωσε θα χαθούν. Ειδικά όταν είσαι Γερμανός», ανέφερε, αλλά εκτίμησε ότι το Ταμείο θα θέσει ανοικτά το ζήτημα αμέσως μετά τις γερμανικές εκλογές.