Στο τιμόνι του ΠΟΕ ένας οπαδός του… προστατευτισμού

Για μεγάλη νίκη των αναπτυσσόμενων χωρών κάνει λόγο ο διεθνής Τύπος περιγράφοντας τον διορισμό του βραζιλιάνου διπλωμάτη Ρομπέρτο Αζεβέντο στην ηγεσία του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ).

Ο Αζεβέντο που θα διαδεχθεί τον Γάλλο Πασκάλ Λαμί στην ηγεσία του διεθνούς οργανισμού την 1η Σεπτεμβρίου, δεν είναι ο πρώτος επικεφαλής του ΠΟΕ που προέρχεται από αναπτυσσόμενη χώρα – την περίοδο 2002-2005 γενικός διευθυντής ήταν ο Ταϊλανδός Σουπατσάι Πανιτσπάκντι. Είναι όμως ο άνθρωπος που ενώ εκπροσωπεί επί σειρά ετών την πλέον «κλειστή» εμπορικά χώρα-μέλος του οργανισμού, καλείται να αναθερμάνει τις παγωμένες επί μία πενταετία διαπραγματεύσεις για την απελευθέρωση του διεθνούς εμπορίου (γύρος της Ντόχα).

Πρόκειται για στοίχημα που αρκετοί αναλυτές, λαμβάνοντας υπόψη τις αδιαπραγμάτευτες θέσεις της Βραζιλίας σε ό,τι αφορά την κατάργηση των προστατευτικών δασμών που ζητούν οι ανεπτυγμένες οικονομίες, θεωρούν από τώρα χαμένο. Ο Αζεβέντο, όμως, στις πρώτες δηλώσεις που έκανε μετά την ανακοίνωση του ονόματός του ως διαδόχου του Λαμί χθες το απόγευμα στην έδρα του ΠΟΕ στη Γενεύη, διαβεβαίωσε ότι δεν θα ηγηθεί του διεθνούς οργανισμού ως… εκπρόσωπος της Βραζιλίας, αλλά θα εργαστεί για τον περιορισμό του οικονομικού προστατευτισμού και την προώθηση της παγκοσμιοποίησης.

Ηταν όντως έκπληξη η επιλογή του 55χρονου βραζιλιάνου διπλωμάτη καριέρας, αντί του έτερου διεκδικητή του αξιώματος, μεξικανού Ερμίνιο Μπλάνκο. Και αυτό επειδή την υποψηφιότητα Μπλάνκο στήριζαν οι ΗΠΑ και το σύνολο των κρατών-μελών της ΕΕ. Την υποψηφιότητά του στήριξαν επίσης η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα. Ο Αζεβέντο εξελέγη με τη στήριξη των BRICS (Βραζιλία, Ρωσία, Ινδία, Κίνα, Νότια Αφρική) και των άλλων αναπτυσσόμενων κρατών. Γι’ αυτό και η εκλογή του βραζιλιάνου υποψηφίου ερμηνεύεται ως απόδειξη της διαρκώς αυξανόμενης διεθνούς επιρροής των νέων οικονομικών δυνάμεων του πλανήτη.

Η εκλογή Αζεβέντο προοιωνίζεται «αλλαγή προσανατολισμού, προτεραιοτήτων και ρυθμών του ΠΟΕ», όπως εκτιμούν ξένοι αναλυτές. Το πρακτορείο Ρόιτερ μεταδίδει ότι ο «έμπειρος Αζεβέντο» (εμπλέκεται με τον ΠΟΕ από την ίδρυσή του το 1995, ενώ από το 2008 εκπροσωπεί την πατρίδα του) μπορεί να δώσει «νέα ώθηση» στις διεθνείς διαπραγματεύσεις για το εμπόριο και «να βγάλει τον οργανισμό από το σημερινό αδιέξοδο», παρέχοντας στις αναπτυσσόμενες χώρες «μεγαλύτερες δυνατότητες παρέμβασης και επιρροής στις συνομιλίες».

Αυτό σημαίνει πιο αργά βήματα στην πορεία προς το άνοιγμα των αναπτυσσόμενων αγορών στα ανταγωνιστικότερα προϊόντα των βιομηχανικά ανεπτυγμένων οικονομιών. Υπάρχει ωστόσο και η αντίθετη άποψη.

«Η εκλογή Αζεβέντο θα ενθαρρύνει όλες τις αναπτυσσόμενες χώρες να ανοίξουν τα εμπορικά σύνορά τους στα ξένα προϊόντα και στον ανταγωνισμό», δήλωσε στο Ρόιτερ ο Τζέφρι Μπέργκσταντ, καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Νοτρ Νταμ. Εξυπακούεται ότι πρόκειται για αισιόδοξη άποψη, αφού ως εκπρόσωπος της Βραζιλίας στον ΠΟΕ ο Αζεβέντο εργάστηκε με ζήλο για το ακριβώς αντίθετο: για να αποκτήσει η χώρα του απόρθητα εμπορικά τείχη.