Εμείς δεν θέλαμε το κούρεμα των καταθέσεων
Εργαζόμενοι στην Τράπεζα Κύπρου έξω από τα κεντρικά γραφεία της τράπεζας χθες στην Αθήνα
Σε σταυρόλεξο για πολύ δυνατούς λύτες εξελίσσεται το ζήτημα της Κύπρου, το οποίο καίτοι ξεκίνησε ως καθαρώς οικονομικό τείνει να λάβει τις διαστάσεις γεωπολιτικού θρίλερ στο οποίο εκτός από τη Λευκωσία και την Αθήνα εμπλέκονται πλέον οι Βρυξέλλες, το Βερολίνο, η Μόσχα, η Ουάσιγκτον, το Λονδίνο, το Παρίσι κ.ά.
Σε ό,τι αφορά τις Βρυξέλλες, οι κοινοτικοί ιθύνοντες, με πρώτο τον πρόεδρο της ΕΕ Χέρμαν βαν Ρόμπαϊ, ξεκαθάρισαν τρία πράγματα: Πρώτον, ότι ο χρόνος μετράει πλέον ανάποδα, αφού δεν νοείται να παραμένουν κλειστές οι τράπεζες της Κύπρου για πάνω από μία εβδομάδα. Δεύτερον, ότι ήταν λανθασμένη η επιλογή της κυπριακής πολιτικής ηγεσίας (επιλογή που απεδέχθη ομοφώνως το Σάββατο το Eurogroup) να κουρευτούν όλες οι καταθέσεις και όχι μόνον εκείνες που υπερβαίνουν τα 100.000 ευρώ. Τρίτον, ότι εναπόκειται στην Κύπρο να απαντήσει τάχιστα πού θα βρει (χωρίς βεβαίως να τα δανειστεί) τα περίπου 6 δισ. ευρώ που πρέπει να βάλει στο τραπέζι ούτως ώστε να λάβει στη συνέχεια από την ευρωζώνη και το ΔΝΤ δάνειο ύψους 10 δισ. ευρώ.
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΡΕΝ. Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θεώρησε σκόπιμο χθες να διευκρινίσει ότι από πλευράς της είχαν κατά το παρελθόν διατυπωθεί διάφορες προτάσεις για την αντιμετώπιση του τραπεζικού προβλήματος της Κύπρου, οι οποίες περιελάμβαναν την υιοθέτηση μέτρων λιτότητας αλλά δεν περιελάμβαναν κανενός είδους κούρεμα των καταθέσεων. Τις επιφυλάξεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έναντι κάθε ιδέας κουρέματος των καταθέσεων στην Κύπρο επιβεβαίωνε χθες καλά ενημερωμένη διπλωματική πηγή στις Βρυξέλλες, η οποία ωστόσο ανέφερε ότι ο επίτροπος Ολι Ρεν έπαψε να προβάλλει αντιστάσεις όταν προ εβδομάδων αντελήφθη ότι η Γερμανία, σε απόλυτη συνεργασία με το ΔΝΤ, είχε αποφασίσει να επιβάλει το κούρεμα των καταθέσεων άνω των 100.000 ευρώ στην Κύπρο. Εκτοτε ο επίτροπος Ρεν απέφυγε να ενημερώνει για το τι συζητείται στο Eurogroup ακόμη και τους ομολόγους του Aλμούνια και Μπαρνιέ, που εμπλέκονται ευθέως στα θέματα που αφορούν τους τρόπους λειτουργίας των τραπεζών στην ΕΕ.
Το ερώτημα γιατί το Βερολίνο θέλησε να υποχρεώσει την Κύπρο σε κούρεμα των καταθέσεων ορίζοντας τη συμβολή της στα 6 δισ. ευρώ προσφέρεται για ποικίλες απαντήσεις. Σύμφωνα με ορισμένους αναλυτές το έκανε διότι πολλοί στη Γερμανία, με πρώτο τον Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, θεωρούν πως χώρες όπως η Κύπρος και η Ελλάδα δεν μπορούν να παραμείνουν στην ευρωζώνη.
Επισήμως πάντως λέγεται πως καμία χώρα της ευρωζώνης δεν έλαβε εξαρχής βοήθεια μεγαλύτερη από το 50% του ΑΕΠ της και συνεπώς το ίδιο έπρεπε να ισχύσει για την Κύπρο. Ανεπισήμως ωστόσο είναι σαφές ότι η Γερμανία, βλέποντας ότι η Κύπρος, συνεπεία του κουρέματος των ελληνικών ομολόγων, βρίσκεται με την πλάτη στον τοίχο, θεώρησε πως έχει μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για να επιτύχει τουλάχιστον τρεις στόχους: την τιμωρία ενός δημοσιονομικώς απείθαρχου κράτους, τη διάλυση ενός φορολογικού παραδείσου στο εσωτερικό της ευρωζώνης και την αποστολή ενός μηνύματος προς τη Μόσχα που θα της καθιστά σαφές ότι εντός της ευρωζώνης τον πρώτο λόγο τον έχει η Γερμανία, η οποία μπορεί μάλιστα να επιβάλει ακόμη και την κατάσχεση των περιουσιακών στοιχείων ρώσων πολιτών.
ΚΡΙΣΙΜΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ. Η απάντηση της Μόσχας, που δεν έχει κρύψει την οργή της, αναμένεται να δοθεί κατά πάσα πιθανότητα σήμερα, με την ευκαιρία της προγραμματισμένης από καιρό συνάντησης του Βλαντίμιρ Πούτιν με τον πρόεδρο της Επιτροπής Ζοζέ Μπαρόζο. Υπό κανονικές συνθήκες η ρωσική πλευρά δεν έδειχνε διατεθειμένη να συνδράμει την Κύπρο, παρά το γεγονός ότι στην παρούσα φάση έχει πάνω από 500 δισ. ευρώ διαθέσιμα για τη διενέργεια διεθνών επενδύσεων. Και αυτό διότι, συν τοις άλλοις, η Κύπρος αρνείται σθεναρώς να παραδώσει στις ρωσικές Αρχές τα ονόματα των ρώσων πολιτών που έχουν καταθέσεις στην Κύπρο.
Ωστόσο, από τη στιγμή που το ζήτημα της Κύπρου έχει λάβει διαστάσεις που αφορούν εν γένει τις επενδυτικές συμπεριφορές των Ρώσων στην ΕΕ, ουδείς μπορεί να είναι βέβαιος για την αντίδραση του Κρεμλίνου. Οπως άλλωστε ουδείς μπορεί να είναι βέβαιος για την αντίδραση της Κύπρου, η οποία διέρχεται μία από τις πλέον κρίσιμες καμπές της Ιστορίας της.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι αν η ρωσική αρωγή κριθεί ανεπαρκής ο μόνος δρόμος που θα απομείνει για την Κύπρο θα είναι η έστω και μετά πολλών βασάνων προσαρμογή της στις ευρωπαϊκές απαιτήσεις.