Τζόρντι Βακέρ: «Η Ελλάδα θα βγει πιο δυνατή από την κρίση»

«Στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες δεν αντιλαμβανόμαστε πλήρως πόσο βαθιά έχει επηρεάσει την Ελλάδα η σημερινή κρίση. Εντυπωσιάζομαι διαρκώς από τη σκληρή δουλειά, την αφοσίωση και την επινοητικότητα των ανθρώπων στην Ελλάδα, παρά τις εξαιρετικά αντίξοες συνθήκες. Εχω γνωρίσει εργαζόμενους σε Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις οι οποίοι συνεχίζουν να βοηθούν τις κοινότητές τους παρά την περιορισμένη οικονομική υποστήριξη, γιατρούς που εργάζονται ακούραστα και εθελοντές που διαθέτουν ανιδιοτελώς τον χρόνο τους. Με ανθρώπους σαν αυτούς η Ελλάδα όχι μόνο θα επιζήσει από την κρίση, αλλά θα βγει από αυτήν πιο δυνατή και πιο αποφασισμένη. Ο δικός μας σκοπός στην Ελλάδα είναι να εργαστούμε δίπλα σε ένα ευρύ φάσμα από τοπικούς συνεργάτες – μεταξύ των οποίων φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των ΜΚΟ – συνδράμοντας πρωτοβουλίες που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη».

Ο Τζόρντι Βακέρ είναι ο Καταλανός που επέλεξε ο μεγαλοεπενδυτής Τζορτζ Σόρος να αναλάβει το τιμόνι μιας νέας πρωτοβουλίας στο πλαίσιο της δράσης του Ιδρύματος Σόρος, που έχει ξεκινήσει εδώ και χρόνια και αφορά πολλές χώρες του κόσμου. Ηδη το Open Society Foundations, έπειτα από συνεργασίες με τους Δήμους Θεσσαλονίκης και Αθήνας, προχώρησε στη δωρεά συνολικά 80 τόνων πετρελαίου προκειμένου να καλυφθούν ανάγκες θέρμανσης σε σχολεία, βρεφονηπιακούς σταθμούς και άλλες υπηρεσίες. Ομως αυτό φαίνεται ότι είναι μόνο η αρχή ενός φιλόδοξου προγράμματος. Αυτή τη στιγμή στον σχεδιασμό προβλέπεται η δημιουργία δύο Κέντρων Αλληλεγγύης στην Αθήνα και ενός στη Θεσσαλονίκη.

Ο Τζόρντι Βακέρ διαπίστωσε με τα μάτια του το ότι η Αθήνα είναι μια από τις περιοχές που μαστίζονται πιο σκληρά από την κρίση στην Ελλάδα, θυμάται όμως πιο έντονα τα όσα είδε σε δύο άλλες περιοχές: «Στο Πέραμα, επειδή με εντυπωσίασε ο μεγάλος αριθμός όσων πλήττονται, και στην Πάτρα, όπου είδα την απόγνωση τόσο των Ελλήνων με την υψηλή ανεργία και τα πολλά κλειστά καταστήματα όσο και των μεταναστών, πολλοί εκ των οποίων σχεδόν παιδιά, που προσπαθούν να φθάσουν με κάθε τρόπο σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες».

Αυτή τη στιγμή πάντως το ενδιαφέρον του Open Society Foundations είναι στραμμένο κατ’ αρχήν στην Αθήνα, εκεί όπου μέχρι το καλοκαίρι υπολογίζεται να έχει λειτουργήσει το πρώτο Κέντρο Αλληλεγγύης. Ηδη το κτίριο έχει βρεθεί – απέναντι από τον Σταθμό Λαρίσης και στο ισόγειο ήδη στεγάζεται μια υπηρεσία του Δήμου Αθηναίων. Σύντομα θα ξεκινήσουν οι εργασίες διαμόρφωσης του κτιρίου – π.χ. για να τοποθετηθεί ασανσέρ για άτομα με κινητικά προβλήματα. Οι υπηρεσίες που θα προσφέρονται στους πολίτες θα αφορούν βασικά τρεις τομείς:

n Καταρχήν θα είναι ιατρικές. «Θα προσφέρεται ιατρική περίθαλψη και φροντίδα. Θα είναι στελεχωμένο από γιατρούς, όχι τόσο γενικούς παθολόγους όσο ειδικούς σε διάφορες παθήσεις, γιατί διαπιστώσαμε ότι εκεί υπάρχει η μεγαλύτερη ανάγκη. Για παράδειγμα, άτομα που πάσχουν από χρόνιες ασθένειες και δεν έχουν πρόσβαση σε ειδικούς». Ουσιαστικά θα είναι μικρές πολυκλινικές. Ποιοι θα μπορούν να προσφεύγουν σε αυτές; «Χρησιμοποιούμε τα ίδια κριτήρια που έχουν οι κοινωνικές υπηρεσίες και οι Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις για να προσφέρουν το έργο τους», διευκρινίζει ο κ. Βακέρ που τονίζει ότι τις επιπτώσεις της κρίσης τις παρατηρεί και στην πατρίδα του, την Ισπανία.

n Νομική βοήθεια. Ειδικοί θα συμβουλεύουν ανθρώπους που κινδυνεύουν να χάσουν τα σπίτια τους, άλλους που πνίγονται από τα χρέη, νόμιμους μετανάστες που λήγει η άδεια παραμονής τους.

n Επίσης θα προσφέρονται συμβουλές για επαγγελματική κατάρτιση και υποστήριξη.

«Τα Κέντρα Αλληλεγγύης θα χρησιμεύουν ως κόμβος ή κέντρο επιχειρήσεων, μέσω του οποίου θα λειτουργούν οι τοπικές ΜΚΟ παρέχοντας υπηρεσίες», εξηγεί ο κ. Βακέρ. «Θα είναι ανοικτά για όλες τις ευπαθείς ομάδες που μαστίζονται από την κρίση, όπως οικογένειες που δυσκολεύονται να επιβιώσουν, νέους, μετανάστες, ηλικιωμένους, ανθρώπους με χρέη και ανέργους. Στόχος του δικτύου SolidarityNet είναι να ενισχύσει τους τοπικούς φορείς, κάτι που σημαίνει ότι αναζητούμε εταίρους μεταξύ ΜΚΟ, φορέων και χορηγών και απευθύνουμε ανοικτό κάλεσμα προκειμένου οι οργανώσεις να προτείνουν συγκεκριμένες υπηρεσίες που θα παρέχονται από τα Κέντρα μας ή για χρηματοδότηση δραστηριοτήτων οι οποίες παρέχονται ήδη αλλά κινδυνεύουν λόγω της κρίσης». Διευκρινίζει ότι στην οργάνωση περιλαμβάνονται έλληνες σύμβουλοι ενώ θα υπάρξει στελέχωση από εντόπιο προσωπικό.

Παράλληλα με την κατασκευή του πρώτου Κέντρου η οργάνωση θα επεκταθεί και σε άλλες περιοχές της Αττικής. Απαραίτητη διευκρίνιση: «Τα Κέντρα που θα ανοίξουμε δεν θα είναι χώροι φιλοξενίας αστέγων. Ωστόσο θα στηρίξουμε τους αστέγους με άλλους τρόπους, για παράδειγμα παρέχοντας σε κάποιους υφιστάμενους χώρους υποδοχής και φιλοξενίας αστέγων βοήθεια για να καλύψουν τις ανάγκες θέρμανσης».

ΤΑΜΕΙΟ ΕΚΤΑΚΤΗΣ ΑΝΑΓΚΗΣ. Το Open Society Foundations δημιούργησε το 2009 ένα ταμείο έκτακτης ανάγκης για την Κεντρική και την Ανατολική Ευρώπη το οποίο, μέχρι το τέλος του 2012, διέθεσε περισσότερα από 72 εκατομμύρια δολάρια σε προγράμματα που παρείχαν άμεση συνδρομή σε τοπικές οργανώσεις και δράσεις σε 21 χώρες. Απάντησε στην οικονομική κρίση στις Ηνωμένες Πολιτείες μέσα από την παροχή άμεσης ανακούφισης σε κοινότητες με χαμηλό κατά κεφαλήν εισόδημα οι οποίες είχαν χτυπηθεί πιο σκληρά από την κρίση. Από το 2009 έως το 2012 το ειδικό ταμείο παρείχε 174 εκατομμύρια δολάρια με τη μορφή έκτακτης χρηματοδότησης και επενδύσεων.

Ο Σόρος, με περιουσία που υπολογίζεται ότι ξεπερνά τα 20 δισεκατομμύρια δολάρια, την οποία έφτιαξε ακόμη και ποντάροντας σε περιόδους νομισματικών κρίσεων, συνηθίζει να υποστηρίζει δημόσια τις απόψεις του – για την οικονομία, την πολιτική, την κοινωνία – και συχνά προκαλεί αντιδράσεις. Δεν είναι φυσικό οι προσωπικές του πεποιθήσεις να επηρεάζουν τις αποφάσεις του Ιδρύματός του;

«Ο Τζορτζ Σόρος ίδρυσε το Open Society Foundations για να βοηθήσει κάποιες χώρες να μεταβούν από τον κομμουνισμό στη δημοκρατία πριν από περίπου 30 χρόνια», λέει ο Τζόρντι Βακέρ. Εχει δηλώσει ότι η Ευρώπη πρέπει να ενωθεί με άξονα την αλληλεγγύη και όχι μόνο την πειθαρχία. Αυτή η έννοια της αλληλεγγύης αποτελεί τη λέξη-κλειδί για τις δραστηριότητές μας στην Ελλάδα. Ωστόσο ο Τζορτζ Σόρος διεξάγει την ευρέως γνωστή δημόσια καμπάνια του για πολιτικά ζητήματα (όπως η διαφωνία του με τον τρόπο με τον οποίο συμπεριφέρεται η Γερμανία σε σχέση με την ευρωπαϊκή κρίση), σε προσωπικό επίπεδο και ανεξάρτητα από το Open Society Foundations. Από αυτή την άποψη, οι πολιτικές του πεποιθήσεις δεν σχετίζονται με αυτό που κάνουμε».

«Τα Κέντρα Αλληλεγγύης, τη δημιουργία των οποίων ανακοίνωσε ο Τζορτζ Σόρος το φθινόπωρο στο Βερολίνο, αποτελούν τον πυρήνα του έργου μας στην Ελλάδα, το οποίο έχει τον γενικό τίτλο SolidarityNet», λέει ο Βακέρ και προσθέτει: «Συγκεντρώνει και συνδυάζει πόρους από το Open Society Foundations, καθώς και από άλλους χορηγούς από την Ελλάδα, την Ευρώπη και πέρα από αυτήν, με στόχο να στηρίξει τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών στην Ελλάδα, οι οποίες προσπαθούν να ανταποκριθούν στα προβλήματα που προκύπτουν λόγω της ευρωπαϊκής οικονομικής κρίσης»