[Κιόσκι] Ακόμη 600 σελίδες

Ο Τόνι Μπλερ είπε όσα είχε να πει στις περίπου χίλιες σελίδες των απομνημονευμάτων του που εξέδωσε πριν από δύο χρόνια υπό τον τίτλο «Ενα ταξίδι». Σε αυτές τις χίλιες σελίδες χώρεσαν διάφορα χαριτωμένα στιγμιότυπα των δέκα χρόνων της πρωθυπουργικής του θητείας, η αγωνία του για τη ζημιά που φαινόταν να κάνει ο θάνατος της Νταϊάνα στην εικόνα της Βασίλισσας αλλά και κάποιες τρυφερές στιγμές με τη Σερί, η περιγραφή των οποίων σε κάνει να πιστέψεις ότι εάν ο Μπλερ δεν είχε αφιερωθεί στην πολιτική θα μπορούσε να είχε διαπρέψει στη γυναικεία λογοτεχνία. Τον δικό της χώρο καταλαμβάνει ασφαλώς η ειδική σχέση του με τον Τζορτζ Μπους και η απόφασή του να στηρίξει τυφλά την επέμβαση στο Ιράκ. Ο πρώην πρωθυπουργός της Βρετανίας έχυσε πολύ μελάνι για να εξηγήσει τους λόγους που τον ώθησαν σε αυτήν την απόφαση. Μέτρησε νεκρούς πριν και μετά, μας προέτρεψε να φανταστούμε πώς θα ήταν το Ιράκ εάν παρέμενε στην εξουσία ο Σαντάμ Χουσεΐν, μας ορκίστηκε ότι κάθε βράδυ, όταν σβήνει το φως και κλείνει τα μάτια του, το μυαλό του πηγαίνει στα θύματα. Στις 20 Μαρτίου συμπληρώνονται δέκα χρόνια από την εισβολή στο Ιράκ. Αλλά τώρα πια ο Τόνι Μπλερ τα έχει παρατήσει. Οπως δήλωσε προ ημερών στους Times, δεν κάνει καμία προσπάθεια πλέον να πείσει για το δίκαιο εκείνης της απόφασης. Κουράστηκε. Κι έπειτα, η ζωή συνεχίζεται.

ΑΝΤΙΘΕΤΑ, η ζωή τελειώνει για έναν άλλον πρώην ηγέτη. Ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ είναι άρρωστος, το τελευταίο διάστημα έχει νοσηλευτεί πολλές φορές. Ξέρει ότι δεν έχει πολύ καιρό μπροστά του. Ισως ήταν αυτός ο λόγος που τον ώθησε να γράψει ακόμη ένα βιβλίο, το τέταρτο κατά σειρά. Ισως γι’ αυτό, το «Μόνος με τον εαυτό μου» είναι το πιο προσωπικό του. Οπως μας υπενθυμίζει το Spiegel, ο Γκορμπατσόφ έχει γράψει για την περεστρόικα, για την επανένωση της Γερμανίας και τα δικά του απομνημονεύματα. Τι άλλο έχει να μας πει; Κοντά στο βιολογικό του τέλος, ο 82χονος Γκορμπατσόφ ήθελε να μιλήσει για τη Ραΐσα, τη γυναίκα που αγάπησε βαθιά, τη γυναίκα που «δεν τη σκότωσε η λευχαιμία αλλά η περεστρόικα». Η Ραΐσα ήταν η σπάνια τύχη του, ο άνθρωπος που αν δεν υπήρχε στη ζωή του δεν θα υπήρχε ούτε ο ίδιος. Ετσι, όπως είναι μόνος με τον εαυτό του, ο Γκόρμπι στοχάζεται το πολιτικό του παρελθόν. Είναι πρόθυμος να εξηγήσει τι έκανε στη δύση μιας αυτοκρατορίας, να περιγράψει το όραμά του για την επόμενη ημέρα. Αναμετράται και πάλι με τα λάθη του, την αναποφασιστικότητά του, παραδέχεται ότι θα έπρεπε να είχε φανεί πιο τολμηρός σε έναν κόσμο που ο ίδιος ήθελε να τον αλλάξει αλλά τελικά κατέρρευσε. Ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ χρειάστηκε ακόμη 600 σελίδες για να μιλήσει. Και λίγο πριν από το τέλος, μοιάζει ακούραστος.