[Κιόσκι] Τα δύο θανάσιμα αμαρτήματα

Εκανε λαμπρή καριέρα ως καθηγητής Οικονομικών, κέρδισε τον σεβασμό των Βρυξελλών ως επίτροπος της Κομισιόν, κατέκτησε την παγκόσμια αναγνώριση ως Πρωθυπουργός. Ο Μάριο Μόντι αξίζει να αναλυθεί ως φαινόμενο. Οχι όμως επειδή κατάφερε να αρπάξει από το χέρι μια χώρα λίγο πριν πέσει στον γκρεμό. Αλλά γιατί ένας επιτυχημένος τεχνοκράτης, που έδειξε αντανακλαστικά γρήγορης προσαρμογής στον ρόλο του ηγέτη, φαίνεται να χάνει το μεγάλο στοίχημα της πολιτικής νομιμοποίησης. Ο Μάριο Μόντι αποτυγχάνει στον θεωρητικά πιο εύκολο στόχο του. Στους δύο μήνες της προεκλογικής του εκστρατείας ξόδεψε το τεράστιο πολιτικό κεφάλαιο που είχε συγκεντρώσει στους δεκατρείς μήνες της πρωθυπουργικής του θητείας. Ο συνασπισμός των κεντρώων κομμάτων στον οποίο χάρισε το όνομά του και τη λάμψη του κινδυνεύει να μείνει εκτός Βουλής. Πού έκανε λάθος ο Σούπερ Μάριο;

ΛΙΓΕΣ ΗΜΕΡΕΣ πριν από τις εκλογές κυκλοφόρησε στην Ιταλία ένα βιβλίο που επιχειρεί να δώσει μια απάντηση ακριβώς σε αυτό το ερώτημα. Το υπογράφει ο Φράνκο Ντεμπενεντέτι, αδελφός του εκδότη της Repubblica και πρώην βουλευτής της Αριστεράς. Ο τίτλος του πονήματος «Το αμάρτημα του Προφεσόρε Μόντι» είναι το μυστήριο που πρέπει να λυθεί. Στην παράδοση του αστυνομικού μυθιστορήματος, η αποκάλυψη μας προσφέρεται στο τέλος: «Ο Μόντι απευθύνεται στη λάθος πλευρά της χώρας» εξηγεί ο συγγραφέας. Αυτό που έπρεπε να κάνει και δεν έκανε ο Προφεσόρε ήταν «να δώσει μια νέα πολιτική προοπτική σε εκείνο το 40% των Ιταλών που ψήφισε Μπερλουσκόνι». Αυτό του είχαν ζητήσει οι «μεγάλοι εκλέκτορες», η Ανγκελα Μέρκελ και οι υπόλοιποι ηγέτες του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος όταν τον προσκάλεσαν στη σύνοδο της ευρωπαϊκής Κεντροδεξιάς τον Δεκέμβριο του 2012 στις Βρυξέλλες. Το μήνυμά τους ήταν σαφές. Ο Μόντι έπρεπε να τεθεί επικεφαλής μιας Δεξιάς ευρωπαϊκού τύπου και να απομονώσει τον Μπερλουσκόνι.

ΗΤΑΝ ΑΚΟΜΗ μια επικίνδυνη αποστολή. Αλλά ο Μάριο Μόντι δεν διάβασε καλά τις οδηγίες. Παρασύρθηκε από την ψευδαίσθηση ότι η Ιταλία ήταν έτοιμη να αγκαλιάσει ένα μεγάλο μεταρρυθμιστικό κίνημα. Αυτή η ψευδαίσθηση είναι λοιπόν το θανάσιμο αμάρτημα του Μάριο Μόντι. Με καθολικούς όρους, ο Προφεσόρε υπέπεσε στο αμάρτημα της αλαζονείας. Που πάντως δεν είναι το μόνο. Σύμφωνα με τον συγγραφέα, ο απολογισμός των πεπραγμένων του τεχνοκράτη Πρωθυπουργού στην πραγματικότητα δεν είναι και τόσο σπουδαίος. Η εξισορρόπηση των δημοσιονομικών προήλθε κυρίως από την αύξηση των φόρων. Η κυβέρνησή του έκανε ελάχιστα για να περιορίσει τις σπατάλες στο Δημόσιο, να εκσυγχρονίσει τη Δημόσια Διοίκηση, να μειώσει το κόστος της πολιτικής. Κι όμως, ο Μόντι είχε την ευκαιρία να εκμεταλλευτεί αυτό που ο Ντεμπενεντέτι ορίζει ως «φούσκα της προσωπικής του φήμης». Ο Προφεσόρε «μπορούσε να ζητήσει περισσότερα, σχεδόν τα πάντα, και μπορούσε να τα πάρει». Αυτή η φούσκα που δεν εκμεταλλεύτηκε ήταν το δεύτερο θανάσιμο αμάρτημά του. Και μην πιστέψει κανείς ότι έχει περιθώριο για άλλα πέντε.