Πρώτο ραντεβού με την ελπίδα για την ελληνική οικονομία

Με την ευρωπαϊκή οικονομία να κινείται μεταξύ φθοράς και αφθαρσίας, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προέβλεψε χθες ότι για την Ελλάδα διαφαίνεται κάποιο φως στην άκρη του τούνελ και ότι η επιστροφή στην ανάπτυξη είναι ορατή με χρονικό ορίζοντα το 2014.

Ωστόσο, ο επίτροπος Ολι Ρεν, που παρουσίασε χθες τις χειμερινές οικονομικές προβλέψεις των Βρυξελλών, τόνισε ότι τα πάντα θα εξαρτηθούν από την εφαρμογή των όσων έχουν συμφωνηθεί με την τρόικα, ενώ εκ παραλλήλου φρόντισε να ξεκαθαρίσει ότι μετά τη διετή παράταση που έλαβε η Αθήνα για να επιτύχει τη δημοσιονομική εξυγίανση δεν τίθεται θέμα περαιτέρω χαλάρωσης των όρων του Μνημονίου.

Ο φινλανδός επίτροπος ανέφερε ότι «τo κλειδί για την έξοδο από την ελληνική κρίση το έχει η ίδια η Ελλάδα» ενώ σχολιάζοντας τη φιλολογία στην Αθήνα περί «του ρόλου των πολλαπλασιαστών» επανέλαβε ότι κατά την άποψη τόσο της Επιτροπής όσο και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου η επιδείνωση της ύφεσης στην Ελλάδα προήλθε κυρίως από την πολιτική αστάθεια και από τη μη προώθηση των διαρθρωτικών αλλαγών που επέτειναν την έλλειψη εμπιστοσύνης και ενίσχυσαν τους φόβους περί επικείμενης εξόδου της χώρας από το ευρώ. Το γεγονός ότι οι φόβοι έχουν πλέον διαλυθεί είναι και ο βασικός λόγος για τον οποίο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εμφανίσθηκε χθες κάπως αισιόδοξη για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας.

«ΣΤΗΡΙΞΗ». Στο σχετικό με την Ελλάδα εδάφιο των οικονομικών της εκτιμήσεων υπό τον τίτλο «Προϋποθέσεις για έξοδο από την αναταραχή», επισημαίνει ότι «η χώρα εξέρχεται από ένα ταραγμένο 2012 μέσα σε πρόγραμμα οικονομικής προσαρμογής, το οποίο έχει τη στήριξη των διεθνών πιστωτών». Σύμφωνα με την Επιτροπή, «μετά την εκταμίευση περίπου 50 δισ. ευρώ τον Δεκέμβριο 2012 παρουσιάζονται σημάδια βελτίωσης, οι καταθέσεις επιστρέφουν στις ελληνικές τράπεζες και τα ελληνικά επιτόκια παρουσιάζουν σημαντική μείωση».

Σε ό,τι αφορά την οικονομική δραστηριότητα, η Επιτροπή σημειώνει ότι το 2013 θα συρρικνωθεί περαιτέρω καθώς οι επιπτώσεις από το 2012 αλλά και η εν εξελίξει δημοσιονομική προσαρμογή αναμένεται να οδηγήσουν σε συρρίκνωση κατά 4,4% , ενώ σε ό,τι αφορά τις εξαγωγές εκτιμά ότι παρ’ όλο που αναμένεται να αυξηθούν, καθώς η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας βελτιώνεται, θα επηρεαστούν από τις αδύναμες συνθήκες στο εξωτερικό της χώρας.

Η Επιτροπή εκτιμά ωστόσο ότι περί τα τέλη του 2013 θα επιστρέψουν θετικοί ρυθμοί ανάπτυξης στην Ελλάδα που θα συνεχιστούν και κατά τη διάρκεια του 2014. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της η ανάπτυξη το 2014 θα είναι 0,6%. Επισημαίνει ακόμη ότι η διαδικασία ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών και η συνολική σταθεροποίηση της χώρας δημιουργούν τις προϋποθέσεις για την επιστροφή κεφαλαίων και τη ροή πιστώσεων προς τον ιδιωτικό τομέα, ωστόσο η ανεργία το 2014 θα παραμείνει σε υψηλά επίπεδα, της τάξεως του 25,7%.

Ως προς το δημόσιο χρέος αναμένεται να κλείσει στο 162% του ΑΕΠ το 2012, δηλαδή 15 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα με βάση τις φθινοπωρινές προβλέψεις του 2012. Και αυτό χάρη στο πρόγραμμα επαναγοράς ομολόγων τον Δεκέμβριο 2012. Το δημόσιο χρέος αναμένεται να αυξηθεί στο 176% του ΑΕΠ το 2013, καθώς η οικονομία εξακολουθεί να συρρικνώνεται. Στη συνέχεια εκτιμάται ότι το χρέος της Ελλάδας θα μειωθεί με επιταχυνόμενους ρυθμούς χάρη στη βελτίωση των δημοσιονομικών εξελίξεων αλλά και την ισχυρή αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ.

Καταλήγοντας, η Επιτροπή υπογραμμίζει ως ελπιδοφόρα για την Ελλάδα σημεία το ισχυρό ενδεχόμενο να επανακάμψει σε μεγαλύτερο βαθμό η εμπιστοσύνη των αγορών και να αρχίσει η ανάπτυξη, νωρίτερα το 2013.

Επιπροσθέτως, η αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων οφειλών το 2013 αλλά και η ανάκαμψη της ρευστότητας μπορεί να έχουν ισχυρότερη επίπτωση σε ό,τι αφορά τη ζήτηση του ιδιωτικού τομέα, κάτι που μπορεί κατά την Επιτροπή να οδηγήσει σε θετικότερες επιπτώσεις στη δημοσιονομική σταθεροποίηση απ’ ό,τι αρχικά αναμενόταν.

«ΧΩΡΙΣ ΔΙΣΤΑΓΜΟΥΣ». Ωστόσο, η Επιτροπή επισημαίνει ότι ενδεχόμενοι δισταγμοί στην εφαρμογή του προγράμματος τόσο στον δημοσιονομικό όσο και στον διαρθρωτικό τομέα μπορεί να αποθαρρύνουν τους επενδυτές και να επηρεάσουν τη ζήτηση. Σημειώνει, τέλος, ότι λόγω της πίεσης που ενδέχεται να ασκηθεί στη ζήτηση το 2013, μπορεί να επηρεαστεί και η απασχόληση.

Οι μειώσεις των μισθών
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι η μεγαλύτερη ευελιξία στις διευθετήσεις των συλλογικών συμβάσεων δημιουργεί προϋποθέσεις για τη μείωση του κόστους εργασίας. Το μισθολογικό κόστος ανά εργαζόμενο αναμένεται να μειωθεί κατά 7% το 2013 και 2% το 2014. Αυτή η βελτίωση σε ό,τι αφορά την ανταγωνιστικότητα σε συνδυασμό με την ανάκαμψη της ευρωζώνης αναμένεται να οδηγήσει σε αύξηση των ελληνικών εξαγωγών.