Μενού για τέσσερις συνδαιτυμόνες

Για τριάμισι χρόνια – από το ξεκίνημα του 2009 ώς το φθινόπωρο του 2012 – οι ξένοι πολιτικοί ηγέτες απέφευγαν την Αθήνα. Ακόμη κι όταν έρχονταν στην περιοχή μας. Ας πούμε ο Μπαράκ Ομπάμα πήγε στην Τουρκία – χωρίς να περάσει από την Ελλάδα.

Η άτυπη καραντίνα ξεκίνησε το τελευταίο έτος της διακυβέρνησης Καραμανλή. Φάνηκε στα φτωχά – από πλευράς διεθνούς εκπροσώπησης – εγκαίνια του νέου Μουσείου της Ακρόπολης τον Ιούνιο του 2009. Μόνο ο Ζοζέ Μπαρόζο – ελαφρώς ιδιωτικά όμως – είχε έρθει εκείνο το καλοκαίρι. Η επικείμενη επανεκλογή του ως προέδρου της Κομισιόν δεν ήταν εντελώς άσχετη με την επίσκεψη αυτή.

ΣΤΟΝ ΠΑΓΟ. Η κατάσταση δεν βελτιώθηκε επί Παπανδρέου. Κι ας πίστευε κι αυτός και οι συνεργάτες του ότι είχαν τη δυνατότητα να βελτιώσουν γρήγορα την εικόνα της Ελλάδας στο εξωτερικό. Ο Παπανδρέου μπορεί να γύρισε μερικές φορές την Ευρώπη και να έκανε αναρίθμητα ταξίδια, ωστόσο κανείς δεν ανταπέδιδε ερχόμενος στην Αθήνα. Ο τελευταίος επώνυμος επισκέπτης ήταν ο Ντομινίκ Στρος-Καν, επικεφαλής του ΔΝΤ τότε, που ήρθε στην Αθήνα τον Δεκέμβριο του 2010. Μετά νεκρική σιγή. Με εξαίρεση διάφορους επώνυμους παίκτες των αγορών – από Ρουμπινί μέχρι Σόρος – που ήθελαν να έχουν άμεση αντίληψη της κατάστασης στην Ελλάδα για ευνόητους λόγους. Κατά τα λοιπά, στην Ελλάδα έρχονταν μόνον οι στεγνοί τεχνοκράτες της τρόικας.

Η διεθνής απομόνωση της χώρας έληξε τον περασμένο Οκτώβριο με την επίσκεψη της Ανγκελα Μέρκελ. Ερμηνεύθηκε σωστά ως έναρξη της γερμανικής προεκλογικής περιόδου. Και το γεγονός ότι η Αθήνα είναι ξανά αποδεκτός προορισμός επιβεβαιώνεται με τη σημερινή επίσκεψη Ολάντ. Σε τέσσερις μήνες, οι δύο μεγάλοι της Ευρώπης έρχονται στην Ελλάδα. Το μήνυμα είναι ότι η Ευρώπη μάς στηρίζει. Και η στήριξη αφορά προσωπικά τον Αντώνη Σαμαρά. Είναι ο έλληνας Πρωθυπουργός που μπαίνει σε μια φωτογραφία, η οποία καδράρεται από θετικά λόγια ενθάρρυνσης. Η Μέρκελ ήταν πιο κουμπωμένη. Ο Ολάντ που έβαλε πλάτη ως Πρόεδρος για να μείνει η Ελλάδα στο ευρώ είναι πολύ πιο ζεστός.

Η ειρωνεία είναι ότι η έξωθεν στήριξη προσφέρεται απλόχερα σε μια φάση που η κυβέρνηση έχει σταθεροποιηθεί, αλλά φαίνεται να έχει χάσει την πνοή της. Αφενός γιατί η ανάπτυξη εξακολουθεί να μη φαίνεται στον ορίζοντα και τα ευχολόγια δεν αρκούν. Αφετέρου γιατί η χώρα – κρίνοντας κι από τους εμπρησμούς στο εργοτάξιο της εταιρείας Ελληνικός Χρυσός – βρίσκεται σε κατάσταση πολιορκίας. Μπορεί δηλαδή ο διεθνής αποκλεισμός να έχει αρθεί. Ο εσωτερικός εγκλωβισμός όμως παραμένει.

ΣΗΜΕΙΟΛΟΓΙΑ. Ενδιαφέρουσα είναι, πάντως, η πολιτική σημειολογία της επίσκεψης του γάλλου Προέδρου πέρα από τη στήριξη. Κι αυτό γιατί έχουμε έναν απεγκλωβισμό των συναντήσεων από το πρωτόκολλο. Ο Ολάντ θα φάει με τον Σαμαρά αλλά και τους Βενιζέλο και Κουβέλη. Αντί να δει διαδοχικά τον Πρωθυπουργό και τους άλλους δύο της διακυβέρνησης των τριών, ο γάλλος Πρόεδρος τους βλέπει όλους μαζί σε μια συνάντηση που σαφώς γράφει Ιστορία. Αλλά που έχει και ουσιαστικές συνέπειες αφού δημιουργεί ένα πλαίσιο που επιτρέπει στους τρεις να λειτουργήσουν συλλογικά. Την ίδια ώρα δεν πρέπει να περνά απαρατήρητο ότι σπάει και ο απομονωτισμός του Κουβέλη. Ο πρόεδρος της ΔΗΜΑΡ έχει αρνηθεί να δει την τρόικα κι είναι επιφυλακτικός στις διεθνείς επαφές. Θα γευματίσει όμως με τον Ολάντ – κι αυτό κάτι λέει.