Αρχές Σεπτεμβρίου, όταν αποκαλύφθηκε ότι ο πλουσιότερος άνδρας της χώρας, το αφεντικό του ομίλου Moët Hennessy – Louis Vuitton SA, ή LVMH, ζήτησε τη βελγική υπηκοότητα, μια πολιτικομιντιακή θύελλα σηκώθηκε στη Γαλλία. «Casse-toi, riche con», «Δίνε του, πλούσιε μαλάκα», συνόψισε σε έναν πρωτοσέλιδο τίτλο η αριστερή εφημερίδα «Λιμπερασιόν» την αγανάκτηση του πολιτικού της χώρου. Μετά όμως ενέσκηψε ο τυφώνας Ντεπαρντιέ και η υπόθεση Μπερνάρ Αρνό, διότι περί αυτού ο λόγος, πέρασε σε δεύτερη μοίρα. Αλλωστε, αντίθετα με τον Ντεπαρντιέ, ο Αρνό επέμενε ότι δεν θέλει να εγκαταλείψει τη Γαλλία για φορολογικούς λόγους, ότι θα συνεχίσει να πληρώνει κανονικά τους φόρους που του αναλογούν στην πατρίδα του.
Μόλις πρόσφατα, όμως, η «Λιμπερασιόν» αποκάλυψε ότι το αφεντικό του Louis Vuitton έχει μεταφέρει ήδη από τον Δεκέμβριο του 2011 το μεγαλύτερο κομμάτι της περιουσίας του στο Βέλγιο· πιο συγκεκριμένα, μετέφερε στη βελγική εταιρεία Pilinvest τις 4 εκατομμύρια μετοχές του, αξίας 6,5 εκατομμυρίων ευρώ, στον όμιλο Αρνό καθώς και την επικαρπία που διατηρεί επί του 48,5% του κεφαλαίου του ομίλου – την ψιλή κυριότητα την έχει μεταβιβάσει στα πέντε παιδιά του. Με απλά λόγια, και αν συνυπολογίσει κανείς την επικαρπία των μετοχών που έχει δώσει στα παιδιά του, αυτό σημαίνει ότι ένα 90% των μερισμάτων που καταβάλλει ο όμιλος Αρνό στο αφεντικό του LVMH καταλήγουν στο Βέλγιο.
Ειρήσθω εν παρόδω, η γαλλική εφημερίδα επισήμανε ότι προχωρώντας στον ίδιο δρόμο, αν ο Αρνό και τα παιδιά του γίνουν φορολογικοί κάτοικοι Βελγίου θα μπορούσε μια μέρα να μεταβιβάσει την περιουσία του σε αυτά πληρώνοντας μόλις ένα 3% σε φόρους, έναντι 11% στη Γαλλία. Το περιβάλλον του ίδιου του επιχειρηματία διαβεβαιώνει ότι ο στόχος είναι μόνο «να διασφαλιστεί η ακεραιότητα και η αθανασία του ομίλου του σε περίπτωση αιφνιδίου θανάτου». «Ο Μπερνάρ Αρνό έχει δύο εμμονές: τον έλεγχο του ομίλου του και την επιβίωσή του», προσυπογράφει «άνθρωπος που τον γνωρίζει καλά». Αν ο 63χρονος Αρνό εγκαταλείψει τον μάταιο τούτο κόσμο μέσα στην επόμενη δεκαετία, οι τίτλοι αξιών του ιδίου και των παιδιών του (δηλαδή το 79,5% του ομίλου Αρνό) θα μεταβιβαστούν προσωρινά στην Protectinvest, ένα βελγικό ιδιωτικό ίδρυμα που συνδέεται με την Pilinvest και το οποίο θα πάψει να υφίσταται το 2023, όταν το μικρότερο από τα παιδιά του θα γίνει 25 ετών. Στο μεταξύ, τα πέντε παιδιά θα εισπράττουν τα μερίσματα, δεν θα μπορούν όμως ούτε να πουλήσουν τα μερίδιά τους ούτε να ασκήσουν τα δικαιώματα ψήφου. Σημείωση: το Βέλγιο, μαζί με την Ολλανδία, είναι οι δύο μοναδικές χώρες στην Ευρώπη που επιτρέπουν αυτού του είδους τα ιδιωτικά ιδρύματα.
ΠΑΤΡΙΩΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ; Μήπως, λοιπόν, τελικά η «έξοδος» του Αρνό στο Βέλγιο συνιστά μια πατριωτική πράξη με στόχο να μην πέσει ποτέ ο όμιλος των 1.000 επιχειρήσεων, του Christian Dior, του Pucci και του Givenchy, της σαμπάνιας Krug, του ουίσκι Glenmorrangie, των ρολογιών Hublot και των κοσμημάτων Bulgary σε ξένα χέρια – κινεζικά, αμερικανικά ή ό,τι άλλο; Οι βρετανικοί «Τάιμς», είναι η αλήθεια, τείνουν περισσότερο προς αυτή την εξήγηση. Επειτα από μια βίαιη μάχη ανάμεσα στον γηραιό της πρόεδρο και στην κόρη του, θυμίζουν, η Lacoste έπεσε πέρυσι στα χέρια ελβετών επενδυτών. Και το κυριαρχούμενο από δυναστείες επιχειρηματικό σύστημα της Γαλλίας βρίθει από ανάλογα παραδείγματα.
Ο Αρνό, βέβαια, έχει φροντίσει να μυήσει από τα μικράτα τους τα μεγαλύτερα παιδιά του στην επιχείρηση: η «εργατική και πειθαρχημένη» Ντελφίν είναι, στα 37 της, αναπληρώτρια διευθύνουσα σύμβουλος του Christian Dior· ο γόης και χαρισματικός Αντουάν, που κυκλοφορεί έχοντας στο πλευρό του τη ρωσίδα σούπερ μόντελ Νατάλια Βοντιάνοβα, είναι στα 35 του διευθύνων σύμβουλος του βρετανικού οίκου υποδημάτων Berluti. Τα δύο αδέλφια έχουν ορκιστεί να μην εμπλακούν ποτέ σε καμία μάχη διαδοχής. Αλλά η Ντελφίν έχει σήμερα δεσμό με τον Ξαβιέ Νιλ, έναν μεγιστάνα της κινητής τηλεφωνίας, έναν διαβόητα «επιθετικό» επιχειρηματία, που λέγεται ότι τρομάζει τον Αρνό. Επιπλέον, ο πάτερ φαμίλιας έχει ακόμη τρία παιδιά από τον δεύτερο γάμο του με την πιανίστρια Ελέν Μερσιέ, τον 20χρονο Αλεξάντρ, τον 17χρονο Φρεντερίκ και τον 14χρονο Ζαν. Ισως θέλει να σιγουρευτεί ότι τα μεγαλύτερα δεν θα αποκλείσουν τα μικρότερα, να βεβαιωθεί ότι η διαδοχή του δεν θα αποφασιστεί «προτού μπορέσει και ο Ζαν να αποκτήσει λόγο». Τελικά, μόνο ο καιρός θα δείξει αν ο monsieur Louis Vuitton είναι «προδότης» ή «πατριώτης».
Ηταν… προμελετημένη
Σύμφωνα με τη «Λιμπερασιόν», ο Μπερνάρ Αρνό άρχισε να «χτίζει» την επιχείρηση εξόδου του στο Βέλγιο ήδη από το 2005, τότε που μεταβίβασε τις πρώτες μετοχές του ομίλου στην Pilinvest, αν όχι από το 1999, όταν ίδρυσε την Pilinvest μέσω δύο ολλανδικών εταιρειών holding