Ζητούν νέο Διαφωτισμό στα πανεπιστήμια

Την αναγκαιότητα ενός νέου Διαφωτισμού, που θα φέρει ξανά την αριστεία στα ελληνικά πανεπιστήμια, επισήμαναν χθες έγκριτοι έλληνες πανεπιστημιακοί, σε εκδήλωση με θέμα «Για ένα νέο ελληνικό πανεπιστήμιο» που έγινε στο Μέγαρο Μουσικής.

Τη συζήτηση διοργάνωσαν το ΕΛΙΑΜΕΠ, το ΙΟΒΕ, η Κantor, η Κίνηση Πολιτών και η Διεθνής Διαφάνεια Ελλάς, σε συνεργασία με το Megaron Plus.

«Ο ορισμός του Εμάνουελ Καντ για τον Διαφωτισμό, ότι είναι “η έξοδος του ανθρώπου από την ανωριμότητά του για την οποία ο ίδιος είναι υπεύθυνος”, έχει εφαρμογή και στην περίπτωση των ελληνικών πανεπιστημίων», είπε ο πρώην γραμματέας του υπουργείου Παιδείας και εκ των βασικών δημιουργών του νέου νόμου-πλαισίου Βασ. Παπάζογλου, καθηγητής του ΕΜΠ. Συμπλήρωσε ότι υπάρχουν πολλά τμήματα πανεπιστημίων που δεν έχουν να ζηλέψουν τίποτε από αντίστοιχα της Ευρώπης.

Ο Ευρ. Στεφάνου, πρύτανης του Πανεπιστημίου Κρήτης – το οποίο ανήκει στα πλέον καταξιωμένα διεθνώς ελληνικά ΑΕΙ – έδωσε έμφαση στην ανάγκη αξιολόγησης, τονίζοντας ωστόσο ότι θα πρέπει να μην εξελιχθεί σε μια μηχανική χρήση δεικτών απόδοσης, όπως συμβαίνει συνήθως στις εταιρείες, γιατί αυτό θα ήταν καταστροφικό για την Παιδεία και την έρευνα.

Η Βάσω Κιντή, μέλος του Συμβουλίου Διοίκησης του Πανεπιστημίου Αθηνών, τόνισε ότι δεν είναι δυνατόν στις ΗΠΑ, που έχουν τα καλύτερα ΑΕΙ στον κόσμο, να γίνονται έρευνες ανά 5ετία για το τι πρέπει να αλλάξει ώστε να διατηρήσουν την πρωτοπορία τους, ενώ εδώ ο ένας υπουργός να ξηλώνει το έργο του προηγούμενου και οι νόμοι δεν εφαρμόζονται. Δέχθηκε να επιτραπεί η ίδρυση μη κρατικών ιδρυμάτων, ωστόσο τόνισε ότι το δημόσιο πανεπιστήμιο είναι εκείνο που θα πρέπει να έχει την ευθύνη της μαζικής εκπαίδευσης των φοιτητών και της έρευνας.

Ο Στάθης Καλύβας, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Γέιλ, εξέφρασε την εκτίμηση ότι παρά τις προσπάθειες που καταβάλλονται η παρούσα μεταρρύθμιση θα έχει την τύχη των προηγουμένων επειδή το μοντέλο του ελληνικού πανεπιστημίου, όπως είναι σήμερα, έχει χρεοκοπήσει.

Από την πλευρά του, ο ομότιμος καθηγητής Ιατρικής Χαρ. Μουτσόπουλος παρατήρησε ότι αδιαφάνεια, διαπλοκή, νεποτισμός, εσωστρέφεια, συντεχνίες, καταλήψεις και καταστροφές έχουν απαξιώσει τα ελληνικά εκπαιδευτικά ιδρύματα. «Σε ποιο πανεπιστήμιο του κόσμου πολλοί καθηγητές έχουν ίδια επώνυμα ενώ φοιτητές καταλαμβάνουν εργαστήρια, εκτός από αυτά των καθηγητών που τους είναι φιλικοί;», διερωτήθηκε.

Συνοψίζοντας, ο πρόεδρος του ΕΛΙΑΜΕΠ, καθηγητής Λουκάς Τσούκαλης, είπε ότι η Ανώτατη Εκπαίδευση αποτελεί ακόμη μία εκδοχή του ελληνικού παράδοξου: «Ενώ διαθέτουμε μεγάλο αριθμό καταξιωμένων επιστημόνων διεθνώς, τα ελληνικά πανεπιστήμια κατατάσσονται χαμηλά στις διεθνείς αξιολογήσεις και η χώρα συνεχίζει να εξάγει τον μεγαλύτερο αριθμό φοιτητών στην Ευρώπη. Προφανώς το ανθρώπινο δυναμικό υπάρχει, αλλά το σύστημα χωλαίνει», τόνισε.