Ο εφιάλτης του κραχ επιστρέφει

Η  Presidenta Κριστίνα Φερνάντες υποσχόταν σε προεκλογικό σποτ πως θα κάνει τα παιδιά των Αργεντινών να μην ξέρουν τι σημαίνει ΔΝΤ. Οντως, το ΔΝΤ έφυγε. (Σημείωση: ήταν ο μοναδικός πιστωτής στον οποίο η Αργεντινή το 2006 αποπλήρωσε ακέραιο το ποσό – 9,8 δισ. δολάρια – που είχε δανειστεί). Η χώρα όμως ακόμη δεν έχει βγει στις αγορές. Και τίποτα δεν θυμίζει την εποχή της μεγάλης ακμής, αρχές του 20ού αιώνα, όταν Νεοϋορκέζοι και Παριζιάνοι έλεγαν με μια δόση ζήλειας, «αυτός είναι πλούσιος σαν Αργεντινός». Τότε, που στο Μπουένος Αϊρες καλούσαν όχι απλώς γάλλους αρχιτέκτονες αλλά ακόμη και γάλλους τεχνίτες και τους πλήρωναν αδρά προκειμένου να χτίσουν πολυκατοικίες και δημόσια κτίρια όπως του Παρισιού στη Ρικολέτα, το Κολωνάκι της αργεντίνικης πρωτεύουσας.

Ο πληθωρισμός, σύμφωνα με την αργεντίνικη στατιστική υπηρεσία, βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο 10%. Οι οικονομολόγοι όμως τον υπολογίζουν γύρω στο 24% (μόνο η Βενεζουέλα έχει μεγαλύτερο πληθωρισμό στη Λατινική Αμερική). Ενδεικτικό της κατάστασης είναι πως μέσα σε μόλις δύο μήνες το κόστος για ένα εισιτήριο για το Μετρό από 0,80 πέσος εκτοξεύτηκε στα 2,50 πέσος. Ενα τζιν Diesel έχει διπλάσια τιμή από ό,τι στην Ευρώπη, ενώ μια Mercedes C Class που εδώ κοστίζει στην αντιπροσωπεία περί τα 40.000 ευρώ, ή 52.160 δολάρια, εκεί πωλείται γύρω στα 70.000 δολάρια. Στις διάπλατες λεωφόρους της πόλης των Πορτένιος, όπως είναι το παρατσούκλι των κατοίκων της πρωτεύουσας, σπανίως βλέπει κανείς γερμανικά αυτοκίνητα. Στα πολλά καφέ της πόλης ελάχιστοι κρατούν smartphone.

Παρ’ όλα αυτά το 2010 η Αργεντινή είχε ρυθμό ανάπτυξης 9,2%, τον μεγαλύτερο στη Λατινική Αμερική. Η ανεργία έχει πέσει από το 22% στο 7%. Το ποσοστό των φτωχών έχει περιοριστεί στο μισό, σύμφωνα με την κυβέρνηση. Το 2002, ένα χρόνο μετά τη χρεοκοπία, το 50% του πληθυσμού ζούσε κάτω από τα όρια της φτώχειας.

Η χώρα συνεχίζει να επωφελείται από τις μεγάλες κρατικές δαπάνες και τη μεγάλη ζήτηση που έχουν τα αγροτικά προϊόντα της στην Κίνα. Το κράτος ελέγχει αυστηρά τις εισαγωγές. Το 2012 η Κριστίνα Φερνάντες ιδιωτικοποίησε, με μια ανακοίνωση από τηλεοράσεως, τη μεγαλύτερη πετρελαϊκή εταιρεία της χώρας, YPF. Το 57% της εταιρείας ανήκε στην ισπανική Repsol. Η πρόεδρος δήλωσε μάλιστα υπερηφάνως ότι έτσι το έθνος ανέκτησε «την κυριαρχία και τον έλεγχο». Η πλειοψηφία των ψηφοφόρων επικρότησε την κίνηση, αλλά οι ξένοι επενδυτές σίγουρα θα το ξανασκεφτούν να ρισκάρουν τα λεφτά τους στην Αργεντινή. Η κυβέρνηση συνεχίζει να επιδοτεί γενναία την ενέργεια και κάποια είδη τροφίμων προκειμένου να αποφύγει τη λαϊκή δυσαρέσκεια. Ωστόσο πρώτη φορά στις αρχές Οκτωβρίου δημόσιοι υπάλληλοι, της Ακτοφυλακής, κατέβηκαν σε απεργία ζητώντας καλύτερους μισθούς. Η απάντηση της κυβέρνησης ήταν να απολύσει τον αρχηγό του σώματος και κάποιους αξιωματικούς.

Αργότερα τον ίδιο μήνα ένα πλοίο του αργεντίνικου Πολεμικού Ναυτικού, που κατά τραγική ειρωνεία ονομαζόταν «Libertad» («Ελευθερία» στα ισπανικά), κατασχέθηκε από πιστωτές της χώρας στην Γκάνα. Και μετά, αρχές Δεκεμβρίου ήρθε και απόφαση δικαστηρίου της Νέας Υόρκης πως η Αργεντινή πρέπει να πληρώσει 1,3 δισ. δολάρια σε έναν από τους ιδιώτες δανειστές της. Μοιραία, ο οίκος Fitch υποβάθμισε την πιστοληπτική της ικανότητα κατά πέντε βαθμίδες από B σε CC-. Δέκα χρόνια μετά, η περήφανη Αργεντινή της Πρεζιντέντα αδυνατεί να κινηθεί «κυρίαρχα» και μονομερώς, αγνοώντας τις αγορές.