[Αποψη] Η ύφεση, τα προβλήματα και οι προκλήσεις

Κάτι φαίνεται να αλλάζει ουσιαστικά στο επενδυτικό τοπίο της χώρας. Τις τελευταίες εβδομάδες παρατηρείται μια βελτίωση του κλίματος στις αγορές αναφορικά με την Ελλάδα. Αυτό οφείλεται, αφενός στην πρόοδο που έχει σημειωθεί στην προσαρμογή της οικονομίας, αφετέρου στη φιλικότερη στάση των ευρωπαίων εταίρων μας.

Είναι χαρακτηριστικό ότι το Χρηματιστήριο της Αθήνας σημειώνει την καλύτερη απόδοση παγκοσμίως από τα χαμηλά του περασμένου Ιουνίου, ενώ οι τιμές των ομολόγων του ελληνικού Δημοσίου έχουν υπερδιπλασιαστεί και ο ημερήσιος τζίρος έχει προσεγγίσει και τα 400 εκατ. ευρώ, έναντι 10-20 εκατ. ευρώ στο πρόσφατο παρελθόν.

Παράλληλα, όπως σημείωναν κορυφαία τραπεζικά στελέχη, οι διεθνείς διατραπεζικές συναλλαγές των ελληνικών τραπεζών έχουν αυξηθεί (π.χ. repos), τα διεθνή διατραπεζικά όρια συναλλαγών των ελληνικών τραπεζών έχουν διευρυνθεί (π.χ. swaps) και οι καταθέσεις αυξάνονται με αργούς ρυθμούς. Οι συγχωνεύσεις ανοίγουν τον δρόμο για την εξυγίανση του κλάδου, που αναμένεται να ολοκληρωθεί με τη διαδικασία ανακεφαλαιοποίησής τους.

Εξάλλου η τραπεζική χρηματοδότηση και η αναδιάρθρωση των επιχειρηματικών δανείων αποτελούν τα κύρια προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις. Η ελληνική οικονομία πάντως βιώνει, όπως παρατηρεί και το Bloomberg, μία τεράστια ύφεση η οποία μπορεί να συγκριθεί μόνο με τη Μεγάλη Υφεση του 1929 στις ΗΠΑ (-27 ως το 1933) και τη Γερμανία (-34% μετά το 1929, που είχε ως αποτέλεσμα ο Αδόλφος Χίτλερ να γίνει καγκελάριος το 1933).

Στους νεότερους χρόνους, σύμφωνα με στοιχεία των οικονομολόγων Reinhart & Rogoff, ξεχωρίζουν η ύφεση της Λετονίας και της Αργεντινής (-22% περίπου), οι οποίες όμως θα ακολουθήσουν τελικά την ελληνική, καθώς με την πτώση του ΑΕΠ να συνεχίζεται και το 2013 η σωρευτική ύφεση της χώρας θα κυμανθεί στο 25%.

Η ελληνική ύφεση θα αφήσει επίσης αρκετά πιο πίσω τις κρίσεις της Ταϊλάνδης του 1997 (-15%), της Φινλανδίας του 1991 (-13%) και της Μαλαισίας το 1997 (-11%), και θα βρεθεί σε μεγάλη απόσταση από τις υφέσεις της Κορέας του 1997, της Κολομβίας το 1998, του Χονγκ Κονγκ του 1997, της Σουηδίας το 1991, των Φιλιππίνων το 1997, της Νορβηγίας το 1987 και της Ιαπωνίας του 1992.Η εμπειρία πάντως της δεκαετίας του 1930 δεικνύει την αναγκαιότητα τόνωσης της οικονομίας, την ώρα που το βάθος της ελληνικής ύφεσης φανερώνει και το μέγεθος των προκλήσεων που έχει μπροστά της η χώρα μας.