Το “πονεμένο ρεύμα” του ΠΑΣΟΚ ζητάει να εκφραστεί

Ολες οι ευτυχισμένες οικογένειες είναι ίδιες. Κάθε δυστυχισμένη οικογένεια είναι διαφορετική. Το γράφει ο Λέων Τολστόι στο ξεκίνημα του μυθιστορήματος «Αννα Καρένινα». Ισχύει για το ΠΑΣΟΚ μετά την εκδήλωση για την 3η Σεπτεμβρίου στο Μουσείο Μπενάκη της Πειραιώς. Τρεις μέρες αργότερα, η πράσινη οικογένεια είναι ακόμη δύσθυμη, κρίνοντας από κουβέντες, συζητήσεις, εκμυστηρεύσεις και τηλεφωνήματα.

Τον περασμένο χειμώνα, τις εβδομάδες που τον οδήγησαν σιγά σιγά προς την ηγεσία, ο Βαγγέλης Βενιζέλος συνάντησε τις μεγαλύτερες αντιστάσεις από τη λεγόμενη «επόμενη γενιά» του ΠΑΣΟΚ. Τον Λοβέρδο, τον Χρυσοχοΐδη, την Αννα, αλλά κι αυτούς που έρχονται μετά, όπως ο Ραγκούσης, ο Μόσιαλος και άλλοι. Είναι αυτοί που διαπραγματεύτηκαν την υποστήριξή τους και τελικά δεν βρήκαν ρόλο στο ΠΑΣΟΚ του Βενιζέλου. Είναι επίσης οι ίδιοι που έβγαλαν είδηση μη προσερχόμενοι στο Μουσείο Μπενάκη.

Αντιθέτως, ο Βενιζέλος είχε τη – λιγότερο ή περισσότερο ηχηρή αλλά πάντως σταθερή – υποστήριξη των πολιτικών της σειράς του ή των πρεσβυτέρων. Είναι – ας μην πούμε ονόματα – αυτοί που προσήλθαν στο Μουσείο Μπενάκη. Οι «πρώην» της ηγεσίας, αλλά και τα μεγάλα στελέχη του Κινήματος που συνέδεσαν τις φυσιογνωμίες τους – όταν ήταν νεότεροι – με την ιστορία του ΠΑΣΟΚ. Τότε που το ΠΑΣΟΚ θεωρούνταν το κατ’ εξοχήν «κόμμα εξουσίας» της Μεταπολίτευσης – κάτι που μοιάζει σήμερα σχεδόν αστείο.

Είναι αυτοί που αισθάνονται τώρα προβληματισμένοι με τα κομματικά. Αλλοι με τους επιμέρους χειρισμούς και άλλοι με το μοντέλο ηγεσίας. Αλλοι με τους περιορισμούς που θέτει η συγκυρία. Και όλοι μαζί με την κατάσταση. O Κώστας Σημίτης φέρεται απογοητευμένος από την εμπειρία της περασμένης Δευτέρας. Εμβληματική φυσιογνωμία του ΠΑΣΟΚ που δεν καθόταν πολύ μακριά από τον πρώην πρωθυπουργό έχει κι αυτός επιφυλάξεις: «Οταν συρρικνώνεσαι στην κοινωνία», λέει, «δεν είναι η ώρα να εξαγγείλεις ανασύσταση του κόμματός σου». Ο υπαινιγμός είναι ότι ο Βενιζέλος τρέχει στο κενό και μιλάει στον αέρα. Πιο ποιητικά ειπωμένο: «Λείπει το επικό βίωμα και το συναίσθημα».

Ωστόσο, η διαφορά με το ακροατήριο αυτό – που πήρε με στωικότητα τις θέσεις του στις καρέκλες ανάμεσα στις ανθοδέσμες στο Μπενάκη – είναι ότι οι περισσότεροι από τους «μεγάλους» διευκρινίζουν εκ προοιμίου ότι δεν αμφισβητούν τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ. «Εγώ δεν έχω προσωπικές φιλοδοξίες ούτε κάνω παίγνιο», λέει ένας από αυτούς… Η αιχμή αφορά εκείνους που δεν πήγαν στο Μπενάκη. Κριτική είναι μάλιστα η ματιά των «μεγάλων» στους δισταγμούς των απόντων σε σχέση με τις επόμενες κινήσεις τους. Λέει κατ’ ιδίαν κορυφαίος υπουργός των κυβερνήσεων Σημίτη και Παπανδρέου που δεν είναι πια βουλευτής: «Αν είναι να κάνουν κάτι ο Ραγκούσης με τον Μόσιαλο, ας το κάνουν… Ή ας τελειώσει αυτή η ιστορία. Το ίδιο ισχύει και για τον Λοβέρδο».

Το πρόχειρο συμπέρασμα είναι ότι όλοι στο ΠΑΣΟΚ έχουν πια κάτι να πουν και είναι πια έτοιμοι να το πουν μεγαλοφώνως. Στο Μπενάκη μίλησε ο Βενιζέλος. Φαίνεται όμως ότι θα ακουστούν και άλλοι. Κάποιοι ετοιμάζουν άρθρα και κάποιοι σκέπτονται πώς θα παρέμβουν. Το «πονεμένο ρεύμα», όπως αυτοπροσδιορίζεται σκωπτικά ένας από αυτούς, ζητάει έκφραση. Ο Βενιζέλος έχει πάρει και ξαναπάρει στο τηλέφωνο τους περισσότερους από τους «μεγάλους» και τους «πρώην». Ωστόσο, η εκτόνωση στο ΠΑΣΟΚ δεν μπορεί παρά να έλθει με δημόσιο κομματικό διάλογο κι αυτός δεν μπορεί παρά να γίνει σε Συνέδριο.