«Το ΔΝΤ έκλεισε τα μάτια στην κρίση»

«Θα λύσω τη σιωπή μου το 2014» δηλώνει στα «ΝΕΑ» ο Πίτερ Ντόιλ (Peter Doyle), μέχρι πρότινος προϊστάμενος στο ευρωπαϊκό τμήμα του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, ο οποίος έγινε παγκοσμίως γνωστός στις 20 Ιουλίου όταν το δίκτυο CNN δημοσιοποίησε την επιστολή παραίτησής του προς το Εκτελεστικό Συμβούλιο του ΔΝΤ, στην οποία ασκούσε οξεία κριτική για παραλείψεις και συγκαλύψεις στην ευρωπαϊκή κρίση χρέους. Η παραίτηση Ντόιλ έφερε στην επιφάνεια απόψεις στελεχών του Ταμείου που αντιδρούν στη χρήση του ΔΝΤ ως οχήματος πολιτικών σκοπιμοτήτων και φιλοδοξιών και τα οποία καταγγέλλουν πως ο παρεμβατισμός μεγάλων κρατών της ευρωζώνης καθυστέρησε τον Οργανισμό στη λήψη των αναγκαίων μέτρων για την αντιμετώπιση της κρίσης χρέους, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην ευρωζώνη.

Ο Ντόιλ, οικονομολόγος του Ταμείου από το 1992, υπεύθυνος έως πρόσφατα για την παρακολούθηση των οικονομιών του Ισραήλ, της Σουηδίας και της Δανίας, με περγαμηνές και διακεκριμένη υπηρεσία, στην επιστολή παραίτησης που απέστειλε στις 18 Ιουνίου στο Διοικητικό Συμβούλιο του Ταμείου έκανε λόγο για ανικανότητα, αποτυχίες και καταστροφικούς διορισμούς τα τελευταία 10 χρόνια στο τιμόνι του Ταμείου και εμφανιζόταν «ντροπιασμένος» που είχε οποιαδήποτε συνεργασία με το ΔΝΤ.

«ΤΑ ΝΕΑ» επικοινώνησαν μαζί του εστιάζοντας στις αναφορές του στην Ελλάδα. Συγκεκριμένα του ζήτησαν να εξηγήσει τι εννοούσε όταν στην επιστολή παραίτησής του τόνιζε για τις αποφάσεις του Ταμείου ότι «οι συνέπειές τους περιλαμβάνουν βάσανα (και τον κίνδυνο να έλθουν χειρότερα) για πολλούς, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας».

Ο Ντόιλ δήλωσε πως δεσμεύεται συμβατικά με το Ταμείο ώς τα μέσα του 2014 και δεν μπορεί να μιλήσει για τίποτα από όσα κατήγγειλε, ούτε και για το θέμα της Ελλάδας. «Είμαι ευγνώμων για το ενδιαφέρον σας και για την έρευνα που διεξάγεται. Ωστόσο, δεν μπορώ να αναφερθώ στα εν λόγω θέματα. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι ώς τα μέσα του 2014 είμαι συμβατικά δεσμευμένος και ως εκ τούτου αδυνατώ να απαντήσω στα ουσιαστικά ζητήματα που μου θέτετε» μας δήλωσε χαρακτηριστικά.

ΟΙ ΔΙΑΦΩΝΙΕΣ. Ο Ντόιλ δεν είναι μια τυχαία προσωπικότητα. Σύμφωνα με ανώτατες πηγές του ΔΝΤ με τις οποίες επικοινώνησαν «ΤΑ ΝΕΑ», η παραίτησή του οφείλεται σε διαφωνίες οι οποίες μάλιστα είχαν διατυπωθεί από καιρό σε εσωτερικά έγγραφα του Ταμείου. Αν και την τελευταία εβδομάδα έγινε μια συγκεκαλυμμένη επιχείρηση υποβάθμισής του, η πορεία του από το 1992 στον Οργανισμό (εισήλθε όταν πρόεδρος του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου ήταν ο Γάλλος Μισέλ Καμντεσί) καταδεικνύει ένα πρόσωπο προσκολλημένο στους θεσμούς σε βαθμό τυπολατρίας.

Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν πως ο Ντόιλ συμμετείχε τον Ιούλιο του 2011 στην κατάρτιση εσωτερικής έκθεσης του Ταμείου, η οποία αξιολογούσε την ποιότητα της επιτήρησης του ΔΝΤ στη ζώνη του ευρώ. Στη συγκεκριμένη έκθεση που συντάχθηκε την ίδια περίοδο κατά την οποία αναλάμβανε καθήκοντα γενικής διευθύντριας η Κριστίν Λαγκάρντ (5 Ιουλίου) διατυπώνονταν ξεκάθαρες προειδοποιήσεις για την πιθανή δυσμενή εξέλιξη της κατάστασης στην ευρωζώνη οι οποίες όμως δεν υιοθετήθηκαν παρά πρόσφατα από την ηγεσία του Ταμείου.

Στην έκθεση τονιζόταν πως οι οικονομικοί δεσμοί στην ΟΝΕ δεν λαμβάνονταν συστηματικά υπόψη από το ΔΝΤ, ότι η επιτήρηση του Ταμείου παρέλειπε τις ιδιαιτερότητες της νομισματικής ένωσης, ότι οι διαφορές στην ευρωζώνη συνήθως ερμηνεύονταν στενόμυαλα υπό την εμπορική οπτική, ότι η σχέση μεταξύ των εισροών κεφαλαίου και του συστημικού κινδύνου στην ευρωζώνη αγνοήθηκε και ότι οι στενές σχέσεις μεταξύ του Ταμείου και των Αρχών της ευρωζώνης μείωσαν την αποτελεσματικότητα του Ταμείου ως ανεξάρτητου παρατηρητή.

Ακόμη, στο κείμενο αυτό γινόταν έμμεση αναφορά στην ελληνική περίπτωση και υπογραμμιζόταν ότι το Ταμείο δεν είχε εντοπίσει τις αδυναμίες στη σύνδεση υψηλών χρεών και μειωμένης ανταγωνιστικότητας. «Το Ταμείο απέτυχε να προειδοποιήσει για τις πιθανές αρνητικές επιπτώσεις που έχουν τα υψηλά χρέη όταν απαιτείται παράλληλη προσαρμογή της ανταγωνιστικότητας» σημειωνόταν στην έκθεση.

Επίσης, επεσήμαινε πως το Ταμείο πρέπει να βελτιώσει συνολικά την επιτήρηση στην ευρωζώνη και ότι θα πρέπει να απευθύνει ξεκάθαρα μηνύματα για την πρόληψη των μειζόνων κινδύνων για όσο διάστημα αυτοί εξακολουθούν να υφίστανται. «Το να έχεις προειδοποιήσει για έναν κίνδυνο αλλά να έχεις παραλείψει να επιμείνεις στην ανάγκη επιτυχούς αντιμετώπισης του κινδύνου είναι σαν να μην είχες προειδοποιήσει για αυτόν καθόλου» τονιζόταν χαρακτηριστικά.

Σημειώνεται πως στην επιστολή παραίτησής του στις 18 Ιουνίου 2012 ο Ντόιλ υιοθετούσε πλήρως τις αναφορές της έκθεσης του Ιουλίου 2011. Ανάφερε πως η καθυστερημένη προειδοποίηση του ΔΝΤ για την παγκόσμια χρηματοοικονομική κρίση αποτελεί μια «πρώτης τάξεως» αποτυχία και ότι το δεύτερο αποθεματικό νόμισμα (ευρώ) βρίσκεται στο χείλος του γκρεμού, κυρίως γιατί το ΔΝΤ παίζει τα τελευταία δύο χρόνια αντιδραστικό ρόλο και κάνει προσπάθειες της «τελευταίας στιγμής» για να το σώσει.