Εσπασε το ταμπού της λεκτικής βίας

«Οι απειλές δεν εξευτελίζουν εμάς αλλά το κράτος τους που μας έχει δώσει άδειες και χαρτιά. Είμαστε νόμιμα εδώ, πληρώνουμε φόρους» λέει ο Μουχάμαντ. Βρίσκεται 18 χρόνια στην Ελλάδα, είναι κάτοχος άδειας διαμονής αορίστου χρόνου και πίσω από την ταμειακή έχει τοποθετήσει την άδεια λειτουργίας του καταστήματός του, υπογεγραμμένη από τον δήμαρχο της Νίκαιας. Τα ράφια του όμως είναι σχεδόν άδεια. «Η δουλειά έχει πέσει πολύ. Χάσαμε κοντά στα δύο τρίτα των πελατών μας. Δεν φταίει τόσο η κρίση όσο ο φόβος. Δεν κυκλοφορούν πολύ πλέον οι μετανάστες» λέει και υπολογίζει ότι στη Νίκαια ζουν περίπου 2.000 αλλοδαποί από Πακιστάν, Αφγανιστάν, Μπανγκλαντές και χώρες της Βόρειας Αφρικής.

Τα τελευταία τρία χρόνια ο Τάκης Ποιμενίδης βλέπει να ανοίγουν στη γειτονιά του καταστήματα αλλοδαπών. «Ενας φεύγει, άλλος έρχεται. Δεν πάνε πάντα και αυτοί καλά» παρατηρεί και επιβεβαιώνει τις κατά καιρούς απειλές εναντίον των μεταναστών. «Τους έχουν φωνάξει να κλείσουν τα μαγαζιά και εκείνοι τρομαγμένοι μπαίνουν μέσα. Αυτή η δουλειά γίνεται» λέει. Το δικό του κατάστημα μετράει τέσσερις δεκαετίες στην Πλατεία Αγίου Νικολάου. Παλιά γειτόνευε με στραγαλάδικο, ουζερί, επιπλάδικο. Κάποιοι από τους έλληνες ιδιοκτήτες βγήκαν στη σύνταξη, άλλοι πέθαναν. Τελευταία όμως η αγορά έχει πέσει. Και αν δεν άνοιγαν εκεί κάποιοι μετανάστες ίσως να μη βρίσκονταν ενοικιαστές. Τα μισθωτήρια κυμαίνονται από 450 έως 750 ευρώ και η κρίση έχει πληγώσει βαθιά την περιοχή. Μελέτη της ICAP για την Εθνική Συνομοσπονδία Ελληνικού Εμπορίου σε Νίκαια, Κορυδαλλό, Πέραμα, Κερατσίνι και Δραπετσώνα προβλέπει ότι τη χρονιά που διανύουμε θα ανακύψει πρόβλημα βιωσιμότητας για 6.500 μικρομεσαίες επιχειρήσεις και 10.000 θέσεις εργασίας.

Οι φραστικές απειλές όμως δεν περιορίζονται στην πλατεία της Νίκαιας. Και δεν εκτοξεύονται πλέον μόνο από όσους φορούν «μαύρες μπλούζες». Ο Αριστοτέλης Καλλής, καθηγητής Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Λάνκαστερ, έχει γίνει κατά τις επισκέψεις του στην Αθήνα μάρτυρας αντίστοιχων σκηνικών. «Πλέον δεν είναι ταμπού η βία σε λεκτικό επίπεδο. Υπάρχει κόσμος που αντιδρά» λέει. Θυμάται ότι σε λεωφορείο όπου επέβαινε ο ίδιος από την Ομόνοια στον Κηφισό μια γυναίκα παρατήρησε στη θέα ενός μετανάστη δίπλα της: «Εχουμε γεμίσει με αυτούς τους βρωμιάρηδες». Μπήκαν κι άλλοι στην κουβέντα. Κάποιος τον έδειξε. Αλλος του φώναξε: «Πήγαινε στη χώρα σου». Στην επόμενη στάση, ο μετανάστης κατέβηκε.