Σώζουν το περιβάλλον με ευχές

^«Χωρίς πραγματική ουσία» χαρακτήρισαν χθες οικολογικές οργανώσεις το κείμενο στο οποίο καλούνται να συμφωνήσουν οι παγκόσμιοι ηγέτες που συνεδριάζουν από σήμερα έως και την Παρασκευή στο Ρίο της Βραζιλίας.

Περισσότεροι από 100 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων καθώς και εμπειρογνώμονες της ανάπτυξης, τραπεζίτες, ακαδημαϊκοί και ακτιβιστές (συνολικά οι συμμετέχοντες ξεπερνούν τους 50.000) συναντώνται σήμερα στο Ρίο για να γιορτάσουν, αφενός, την επέτειο της συνόδου κορυφής για τη Γη του 1992 που είχε πραγματοποιηθεί σε αυτή τη βραζιλιάνικη μεγαλούπολη και για να προσπαθήσουν, αφετέρου, να βρουν τρόπους για να αντιμετωπίσουν τα αλληλοσυνδεόμενα προβλήματα της φτώχειας, της πείνας, των ενεργειακών ελλείψεων και της υποβάθμισης του περιβάλλοντος. Η Διάσκεψη Ρίο+20, όπως έχει αποκληθεί για να θυμίζει ότι πραγματοποιείται 20 χρόνια μετά την πρώτη, έχει στόχο να βάλει την ανθρωπότητα σε έναν περισσότερο βιώσιμο δρόμο. Ωστόσο οι συζητήσεις μεταξύ των διαπραγματευτών για το κείμενο του τελικού ανακοινωθέντος υπήρξαν έντονες σε αρκετά θέματα. Και κατέληξαν σε ένα μάλλον χλιαρό κείμενο, που καλεί για την ανάληψη «επειγόντως» δράσης κατά της μη βιώσιμης παραγωγής και κατανάλωσης, αλλά δεν αναφέρει λεπτομέρειες ούτε κάποιο χρονοδιάγραμμα για το πώς αυτό μπορεί να επιτευχθεί, ενώ δεν περιέχει σαφής κατεύθυνση για το πώς η παγκόσμια οικονομία θα μπορούσε να μπει σε έναν πιο πράσινο δρόμο. Επαναλαμβάνονται ωστόσο σε αυτό πολλές δεσμεύσεις του παρελθόντος, όπως η σταδιακή εξάλειψη των «βλαβερών και αναποτελεσματικών» επιδοτήσεων των ορυκτών καυσίμων.

Περιβαλλοντικές οργανώσεις επέκριναν αμέσως το κείμενο. Ο Κρεγκ Μπένετ των Φίλων της Γης δήλωσε: «Αυτό το νερωμένο σχέδιο κειμένου διαπραγμάτευσης καθιστά σαφές ότι στις συνομιλίες του Ρίο δεν υπάρχει η δύναμη πυρός που χρειάζεται για να επιλυθεί η παγκόσμια έκτακτη ανάγκη την οποία αντιμετωπίζουμε».

ΑΠΟΥΣΙΕΣ. Πράγματι, από πολλές απόψεις η Διάσκεψη Ρίο+20 έχει επισκιαστεί από την οικονομική και πολιτική κρίση. Ενώ περισσότεροι από 100 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων πρόκειται να συμμετάσχουν στις επίσημες συνομιλίες που αρχίζουν σήμερα (ανάμεσά τους και ο νεοεκλεγείς Πρόεδρος της Γαλλίας Φρανσουά Ολάντ), ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα, ο βρετανός Πρωθυπουργός Ντέιβιντ Κάμερον και η γερμανίδα Καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ έστειλαν υπουργούς, καθώς είναι ιδιαίτερα απασχολημένοι με εσωτερικά πολιτικά ζητήματα και την οικονομική αναταραχή στην Ευρώπη. Ως εκ τούτου, οι προσδοκίες για συγκεκριμένες δράσεις ή για υποσχέσεις νέων αρωγών προς τις αναπτυσσόμενες χώρες ήταν έτσι κι αλλιώς περιορισμένες. Εστω πάντως και αν δεν είναι φιλόδοξο, το κείμενο του τελικού ανακοινωθέντος (φέρει τον τίτλο: «Το μέλλον που θέλουμε») θα επιτρέψει στις 193 συμμετέχουσες χώρες να επαναλάβουν ορισμένες από τις δεσμεύσεις του παρελθόντος (μερικές χρονολογούνται από το 1992…) να προχωρήσουν σε ορισμένους τομείς, όπως η διαχείριση των ανοικτών θαλασσών, και να ξεκινήσουν μια διαδικασία για να προσδιοριστούν οι στόχοι της βιώσιμης ανάπτυξης, το περιεχόμενο των οποίων απομένει να διευκρινιστεί. Επιβεβαιώνει επίσης την άνοδο της ισχύος των αναδυόμενων χωρών, οι οποίες μείωσαν στο ελάχιστο την έννοια της πράσινης οικονομίας, που οι βιομηχανικές χώρες και οι διεθνείς οργανισμοί ήθελαν να αναγάγουν σε ένα από τα κεντρικά σημεία του Ρίο+20. Οι χώρες του Νότου, ιδιαίτερα η Βραζιλία, φοβούνται ότι η πράσινη ανάπτυξη θα αποτελέσει τροχοπέδη στην ανάπτυξή τους.