[Money diary] Τι μας δείχνει η περίπτωση της JP Morgan

Οι απώλειες ύψους δύο δισ. δολαρίων της JP Morgan πυροδότησαν παγκοσμίως σχόλια σχετικά με το πώς πρέπει να είναι μια ρύθμιση του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Ας κάνουμε ορισμένες παρατηρήσεις στα πιο καίρια ερωτήματα που ανέκυψαν.

Το «ατύχημα» της αμερικανικής τράπεζας σημαίνει ότι δεν λειτούργησε το νομοθετικό πλαίσιο (νόμος Ντοντ – Φρανκ); Κάθε άλλο, εφόσον ο σχετικός νόμος θα τεθεί σε ισχύ το 2014 και επιπλέον δεν έχει ακόμα προσδιοριστεί τι ορίζεται ως «επένδυση αντιστάθμισης κινδύνου» για τις τράπεζες. Σε ό,τι αφορά το επενδυτικό χαρτοφυλάκιο των τραπεζών, δεν έχει τεθεί όριο για τις αγορές ασφαλίστρων που καλύπτουν τις τράπεζες έναντι του κινδύνου που δημιουργεί η πιστωτική έκθεση. Επομένως, μπορεί να πει κάποιος ότι οι κανονισμοί για τα παράγωγα προϊόντα δεν είναι αρκετοί; Η απάντηση είναι και πάλι «όχι», διότι και αυτοί οι τίτλοι εντάσσονται στον νόμο Ντοντ – Φρανκ.

Επιπλέον οι εποπτικές Αρχές είχαν κάθε δικαίωμα να ελέγξουν τα βιβλία της θυγατρικής τής τράπεζας στο Λονδίνο, όπου πραγματοποιήθηκαν οι «αμαρτωλές» συναλλαγές.

Θα έπρεπε μήπως να κλείσουμε στη φυλακή τα αφεντικά των τραπεζών; Αυτό είναι το πιο περίεργο από όσα ακούστηκαν, καθώς θα πρέπει να θυμίσουμε ότι κανένα τραπεζικό στέλεχος δεν φυλακίστηκε για τον ρόλο του στην παγκόσμια κρίση του 2008. Ο επικεφαλής της JP Morgan είχε προφανώς λανθασμένη πληροφόρηση αλλά δεν διέπραξε έγκλημα. Αλλωστε η κατάρρευση του 2008 δεν προήλθε από εγκληματικές ενέργειες των τραπεζιτών αλλά από θεσμικές ελλείψεις και λάθη στην εφαρμογή και την εποπτεία των ακολουθούμενων πολιτικών.

Κάποιοι διερωτώνται αν οι τράπεζες αναλαμβάνουν υπερβολικούς κινδύνους. Αλλά αυτό ακριβώς δεν κάνουν οι τράπεζες όταν δανείζουν; Ορισμένοι διαμαρτύρονται για το ότι οι τράπεζες εκτίθενται σε υπερβολικούς κινδύνους και ταυτόχρονα τις κατηγορούν ότι δεν δανείζουν αρκετά. Προφανώς δεν μπορούμε να είμαστε και με τις δύο πλευρές.

Εν ολίγοις, αυτό που μας δείχνει η περίπτωση της JP Morgan είναι ότι η πιστωτική επέκταση είναι μια πρακτική με μεγάλο ρίσκο και γι’ αυτό οι τράπεζες θα πρέπει να αντισταθμίζουν αυτούς τους κινδύνους. Επειδή όμως η εγγύηση για τις τραπεζικές καταθέσεις είναι τα χρήματα των φορολογουμένων, θα πρέπει επίσης οι εποπτικές Αρχές να διασφαλίζουν ότι αυτές οι κινήσεις γίνονται με τρόπο που δεν δημιουργεί νέους κινδύνους.