Ο Μπαρνιέ δηλώνει ότι δεν τρομοκρατείται από τις αγορές

Η Ευρωπαϊκή Ενωση δεν πρόκειται να κάνει πίσω στο ζήτημα της ρύθμισης του χρηματοπιστωτικού τομέα. Η ανακοίνωση του αρμόδιου επιτρόπου της Κομισιόν Μισέλ Μπαρνιέ ήταν ένα αυστηρό μήνυμα προς τους τραπεζίτες και τους διαχειριστές κερδοσκοπικών κεφαλαίων (hedge funds), κι έτσι προκάλεσε εύλογα έντονες αντιδράσεις.

Ο ευρωπαίος αξιωματούχος κάνει λόγο για «μάχες οπισθοφυλακής των λόμπι» που προσπαθούν να εμποδίσουν την επιβολή κανόνων στη λειτουργία των χρηματοπιστωτικών αγορών, απαντώντας στις προειδοποιήσεις της ομοσπονδίας των hedge funds ότι οι σχεδιαζόμενοι κανονισμοί των Βρυξελλών βλάπτουν τον «υγιή ανταγωνισμό» των αγορών σε παγκόσμιο επίπεδο.

«Δεν εκπλήσσομαι από αυτό το λόμπι οπισθοφυλακής. Πολλοί είναι αυτοί που θα ήθελαν να αφεθούν χωρίς ρύθμιση οι χρηματαγορές. Αλλοι θα ισχυριστούν ότι δεν έχουμε να αντλήσουμε κανένα δίδαγμα από την κρίση και θα συνηγορούσαν ευχαρίστως στην επιστροφή σε μια αυτορρυθμιζόμενη αγορά», σημειώνει ο Μπαρνιέ.

«Δεν πρόκειται να τρομοκρατηθώ. Παρά τις πιέσεις όσων προσπαθούν να ανοίξουν παλιά ζητήματα δεν πρόκειται να εγκαταλείψουμε τις προσπάθειες που καταβάλλουμε προκειμένου όλα τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, είτε είναι τράπεζες, είτε είναι hedge funds, είτε άλλοι οργανισμοί, να ρυθμιστούν καταλλήλως» ήταν η οργισμένη αντίδραση του επιτρόπου εσωτερικής αγοράς και χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών.

Ο οιονεί πόλεμος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τους επενδυτές των κερδοσκοπικών ταμείων δεν είναι καινούργιος. Ανάγεται στο 2009 όταν για πρώτη φορά επιχειρήθηκε η επιβολή ενός πλαισίου κανόνων στις αδιαφανείς συναλλαγές των χρηματαγορών στη σκιά της κατάρρευσης της Lehman Brothers. Οι Βρυξέλλες προώθησαν έκτοτε κανόνες για τα παράγωγα προϊόντα, για το short selling (κερδοσκοπική αγοραπωλησία μετοχών) αλλά και για τη μόχλευση των τραπεζών (το περιθώριο κέρδους με ξένα κεφάλαια).

Το προσχέδιο της οδηγίας που έδωσε στη δημοσιότητα η Επιτροπή τον περασμένο μήνα αφορά το «σκιώδες τραπεζικό σύστημα» το οποίο έχει διαφύγει μέχρι σήμερα οποιαδήποτε επιβολή κανόνων, τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο. Το κείμενο των 110 σελίδων ήταν το αποτέλεσμα διαβούλευσης της Ευρωπαϊκής Αρχής Αγορών και Εγγυήσεων (ESMA) με διάφορα λόμπι, μεταξύ των οποίων και ο Σύνδεσμος Διαχείρισης Εναλλακτικών Επενδύσεων (AIMA). Ο Σύνδεσμος όμως διαπίστωσε ότι η Κομισιόν δεν υιοθέτησε κατά γράμμα τις προτάσεις της Ευρωπαϊκής Αρχής αλλά «τόλμησε» να προχωρήσει σε πιο σφιχτό πλαίσιο κανόνων. Διαχειριστές κερδοσκοπικών κεφαλαίων δήλωσαν στους «Financial Times» ότι «οι προτάσεις της Κομισιόν υποθηκεύουν τη διαδικασία και ανατρέπουν τη μέχρι σήμερα συμφωνία». Ο επικεφαλής της ΑΙΜΑ Αντριου Μπέικερ διευκρίνισε στην ίδια εφημερίδα ότι «αν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιβεβαιώσει ότι συμφωνεί με τις προτάσεις της ESMA, τότε κι εμείς θα τις στηρίξουμε πλήρως».

Σκιώδες τραπεζικό σύστημα 46 τρισ. ευρώ

Ακόμα και ο συμβιβασμός αποτελεί ένα πολύ δύσκολο εγχείρημα όταν διακυβεύονται συμφέροντα τα οποία υπερβαίνουν κατά πολύ το συνολικό ΑΕΠ των χωρών της ευρωζώνης. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το σκιώδες τραπεζικό σύστημα αντιστοιχεί στο 30% του χρηματοπιστωτικού συστήματος σε παγκόσμια κλίμακα και ανέρχεται στα 46 τρισ. ευρώ. Ο Μισέλ Μπαρνιέ έχει ανοίξει μέτωπο με το σκιώδες τραπεζικό σύστημα και εκτός ευρωπαϊκών συνόρων. Ασφαλώς δεν μπορεί να επιβάλει κανόνες στα funds που εδρεύουν επί αμερικανικού εδάφους, σε πρόσφατη επιστολή του προς τις Αρχές των ΗΠΑ όμως ασκεί κριτική για τη θέσπιση «δυσανάλογων κανονισμών» που ευνοούν τα αμερικανικά κεφάλαια έναντι των ευρωπαϊκών.