e-mail

Ευελφάλειες και τελερύγγια

Αγαπητή Φοίβη,

Στην «ευελφάλεια» (από το flexicurity, ήτοι από τον συνδυασμό της «ευελιξίας» και της «ασφάλειας»), λέξη – τέρας που υιοθέτησε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δίνοντας σ’ έναν όρο όλες τις ανατροπές που προωθούνται από την Κομισιόν, αναφέρθηκε πρόσφατα η πρώην υπουργός Παιδείας, σε δηλώσεις της. Ως ευελφάλεια ορίζεται ο συνδυασμός «ευελιξίας» και «ασφάλειας» που πρέπει να έχει κάθε σύγχρονος εργαζόμενος.

Ο όρος πρωτοακούστηκε το 2005 και όπως παρατηρούσε ο Αγγελος Τσέκερης το 2007 στο άρθρο του «Ευελφάλεια είσαι και φαίνεσαι», «πρόκειται για τη γλωσσική κουτοπονηριά που περιέγραφε ο Οργουελ στο “1984”: Το ζήτημα για την εξουσία είναι να περιγράφει τα πάντα με θετικούς όρους, όπως ευελιξίες και ασφάλειες, ώστε να μη δίνει κανείς σημασία στο περιεχόμενό τους».

Αν το σχέδιο ονομαζόταν «τελερύγγι», από το «τελειώσανε αυτά που ξέρατε» και «θα σας φάμε το λαρύγγι», θα απέδιδε ακριβέστερα αυτό περί του οποίου πρόκειται αλλά θα είχε βγάλει τον κόσμο στους δρόμους.

Αλλωστε, η ερμηνεία των δύο μερών της σύνθετης αυτής λέξης είναι πασιφανής σε οποιονδήποτε έχει εργαστεί στον ιδιωτικό τομέα τα τελευταία χρόνια. Αντιγράφω και πάλι από το κείμενο του Τσέκερη: «Με τον όρο “ευελιξία”, οι γραφειοκράτες της Eυρωπαϊκής Ενωσης εννοούν το δικαίωμα του εργοδότη να σε απασχολεί με τους χειρότερους δυνατούς όρους και να σε πετάει στον δρόμο όποτε θέλει. Αυτό υποτίθεται ότι ενισχύει την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας και την ανάπτυξη, επομένως προωθείται για το καλό της κοινωνίας.

Προφανώς απευθύνονται σε αφελείς: το καλό της κοινωνίας δεν εξαρτάται από τον παραγόμενο πλούτο, αλλά από τους μηχανισμούς που τον αναδιανέμουν. Επειδή λοιπόν κανείς στα ευρωπαϊκά επιτελεία δεν ενδιαφέρεται για αναδιανομή του πλούτου, είναι ανάγκη να συνειδητοποιήσουμε ότι αυτό που εννοούν στην Κομισιόν ως “ανάπτυξη” και “ανταγωνιστικότητα” είναι σε βαθύτατη σύγκρουση με αυτό που καταλαβαίνουμε εμείς ως “καλό της κοινωνίας”».

Γιάννης Τζ.

Ισως αυτές οι υπέροχες νέες λέξεις, που κάποιοι θέλουν να προσθέτουν στο πλουσιότατο λεξιλόγιό μας – το οποίο από την άλλη επιχειρούν να μειώσουν με συνοπτικές greeklish διαδικασίες – να έχει να κάνει, αγαπητέ Γιάννη, με το ποιόν του Ελληνάρα, που περιέγραφε και πριν από εκατό χρόνια ο Γεώργιος Σουρής: «Ολα σ’ αυτή τη γη μασκαρευτήκαν / ονείρατα, ελπίδες και σκοποί, / οι μούρες μας μουτσούνες εγινήκαν / δεν ξέρομε τι λέγεται ντροπή./ Σπαθί αντίληψη, μυαλό ξεφτέρι, / κάτι μισόμαθε κι όλα τα ξέρει. / Κι από προσπάππου κι από παππού / συγχρόνως μπούφος και αλεπού. / Θέλει ακόμα – κι αυτό είναι ωραίο – / να παριστάνει τον Ευρωπαίο. / Στα δυο φορώντας τα πόδια που ‘χει / στο ‘να λουστρίνι, στ’ άλλο τσαρούχι».

Τα χιόνια μας φέρνουν πιο… μακριά

Από το γραφείο Τύπου της ΕΡΤ λάβαμε απάντηση σε επιστολή αναγνώστη (στο φύλλο της 14ης Μαρτίου, υπό τον τίτλο «Περί… άφρα τυρβάζει»), που διαμαρτυρόταν ότι επί τρεις μήνες δεν είχαν σήμα της κρατικής ραδιοτηλεόρασης στο Νευροκόπι Δράμας. Η απάντηση αποκαλύπτει μικρές, ταπεινές ιστορίες δημοσιοϋπαλληλικής αυτοθυσίας: «Το Κέντρο Εκπομπής Παγγαίου – από το οποίο καλύπτεται και η περιοχή του Νευροκοπίου – είχε αποκλεισθεί από χιόνια για διάστημα δύο μηνών. Παρά τις συνεχόμενες προσπάθειες εκχιονισμού από τις αρμόδιες υπηρεσίες, ο δρόμος που οδηγεί στο Κέντρο παρέμεινε κλειστός λόγω συνεχούς χιονόπτωσης.

Από την πρώτη ημέρα της χιονόπτωσης διακόπηκε στην περιοχή η παροχή ηλεκτρικού ρεύματος, ενώ ύστερα από 15 ημέρες εξαντλήθηκαν και τα καύσιμα του ηλεκτροπαραγωγού ζεύγους (γεννήτριας) με το οποίο λειτουργούσε το Κέντρο Εκπομπής Παγγαίου. Η ΕΡΤ ενεργοποιήθηκε άμεσα και εξασφάλισε ερπυστριοφόρο της ΕΜΑΚ, με το οποίο η ΔΕΗ αποκατέστησε την τροφοδοσία ρεύματος.

Ως αποτέλεσμα των παραπάνω άμεσων ενεργειών της Δημόσιας Ραδιοτηλεόρασης, εκπέμπουν κανονικά τον τελευταίο μήνα όλα τα ραδιόφωνα της ΕΡΤ (με εξαίρεση τη μετάδοση του σήματος του Τρίτου Προγράμματος), καθώς και η ΝΕΤ και η ΕΤ3.

Οσον αφορά στην εκπομπή του σήματος της ΝΕΤ, προέκυψε δύο φορές βλάβη, για την αποκατάσταση της οποίας οι τεχνικοί της ΕΡΤ προσέγγισαν την περιοχή με ερπυστριοφόρο και πεζοπορία, σε εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες – υπερβολικό ψύχος και χιόνι που υπερέβαινε σε ύψος τα 3 μέτρα. Το αποτέλεσμα της εργώδους προσπάθειας των τεχνικών της ΕΡΤ ήταν η άμεση αποκατάσταση της βλάβης και η εκπομπή του σήματος της ΝΕΤ στην περιοχή».