[Αποψη] Η κρίση και το «ξεφόρτωμα»

Οταν άρχιζε η ευρωπαϊκή κρίση χρέους, η Γερμανία, ως κυρίαρχος παίκτης, είχε σύμφωνα µε την αγορά δύο εναλλακτικούς δρόμους για να πετύχει τον ένα και βασικό στόχο της των Ηνωμένων Πολιτειών της Ευρώπης: ο πρώτος ήταν η άμεση αλλαγή των δημοσιονομικών κανόνων µε αυστηρή κατεύθυνση προς την ομοσπονδοποίηση, κάτι που θα απαιτούσε και μεταφορά κεφαλαίων προς τις πιο αδύναµες χώρες.

Ο δεύτερος, απλά µια εφαρµογή αυστηρών δηµοσιονοµικών πολιτικών στις υπερχρεωµένες χώρες, έτσι ώστε αυτές να εξορθολογίσουν πρώτα τους προϋπολογισµούς τους. Μια σειρά αποφάσεων αποδεικνύουν ότι η Γερµανία επέλεξε τον δεύτερο δρόµο.

Και ενώ το «ελληνικό πρόβλημα» κορυφωνόταν, η καθυστέρηση της αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους κατά περισσότερο από έναν χρόνο, έδωσε στις τράπεζες την ευκαιρία να «ξεφορτωθούν» τα ελληνικά ομόλογά τους και να ελαχιστοποιήσουν τις ζημιές τους. Ετσι είχαμε στην ουσία μία μεταφορά του ρίσκου από τον ιδιωτικό τομέα προς τον δημόσιο.

Το Bloomberg υπολόγισε μάλιστα την πραγματική ελάφρυνση του ελληνικού χρέους μόλις στα 59 δισ. ευρώ, την ώρα που η αγορά θεωρεί πολύ πιθανή μια δεύτερη αναδιάρθρωση, την οποία χρονικά η UBS προσδιορίζει, αν όχι το 2013, μέχρι τη λήξη του 2014. Το ελληνικό PSI δεν θα είναι ένα happy end, εκτίμησε και η Bank of America Merrill Lynch, καθώς μπορεί το κούρεμα να προσφέρει ανακούφιση, αφού η χώρα θα ωφεληθεί σημαντικά από το χαμηλότερο κόστος των επιτοκίων αλλά και από τη μεγαλύτερη περίοδο ωρίμασης του χρέους, ωστόσο δύσκολα μπορεί να χαρακτηριστεί ως μια επιτυχημένη ανταλλαγή ομολόγων.

Η JP Morgan σχολίασε πως ένα βασικό μειονέκτημα που υπάρχει στο νέο πρόγραμμα προσαρμογής είναι ότι η «εσωτερική υποτίμηση», που αποβλέπει στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, θα αυξήσει σημαντικά τον δείκτη χρέους λόγω των δυσμενών συνεπειών που συνεπάγεται η μειωμένη (ή αρνητική) ανάπτυξη για τα έσοδα από τη φορολογία.

Σύμφωνα εξάλλου με εμπιστευτική έκθεση των ΕΕ και ΔΝΤ, η ελληνική οικονομία ενδέχεται να εκτροχιαστεί και πάλι εάν ή όταν η Αθήνα ζητήσει συμπληρωματική βοήθεια.

Οι αγορές λοιπόν θα συνεχίσουν να αμφισβητούν την Ελλάδα και γι’ αυτό επιτακτική είναι η ανάγκη η χώρα να σταθεί στα πόδια της, ώστε να μπορέσει να ελιχθεί καλύτερα στο υπό διαμόρφωση ευρωπαϊκό τοπίο για να βγει κάποτε με όσο το δυνατόν μικρότερα τραύματα από τη στενωπό.