Αισιοδοξία για επιστροφή των καταθέσεων στις τράπεζες

Επειτα από δύο χρόνια συνεχούς αιμορραγίας των καταθέσεων, χθες πρώτη ημέρα μετά τη λήξη της περιπέτειας της Ελλάδας με την αναδιάρθρωση του χρέους της και την αποσόβηση του κινδύνου εξόδου από την ευρωζώνη, καταγράφηκε σε ορισμένες τράπεζες δειλή επιστροφή μικροαποταμιευτών. Οι σχετικές εισροές να κινήθηκαν σε χαμηλά επίπεδα, τραπεζικοί κύκλοι ωστόσο σημειώνουν ότι δείχνουν τη δυναμική που μπορεί να αναπτυχθεί το επόμενο διάστημα στο μέτωπο της ρευστότητας.

Οι τραπεζίτες εκτιμούν ότι όσο εμπεδώνεται σταδιακά κλίμα εμπιστοσύνης απέναντι στο χρηματοπιστωτικό σύστημα θα αυξάνεται ο ρυθμός επιστροφής των καταθέσεων. Οι ίδιοι κύκλοι υπογραμμίζουν ότι σημαντικό μερίδιο των 70 δισ. ευρώ που έχουν φύγει από τα εγχώρια πιστωτικά ιδρύματα τα τελευταία δύο χρόνια βρίσκεται στα σεντούκια, καθώς δεν ήταν λίγοι οι καταθέτες που έσπευσαν να σηκώσουν τις αποταμιεύσεις τους υπό τον φόβο της αιφνίδιας επιστροφής στη δραχμή.

Πάντως, παρά την αναμενόμενη βελτίωση των επιπέδων ρευστότητας, η ανησυχία στα διοικητικά επιτελεία των ελληνικών τραπεζών για τους όρους λογιστικής αποτύπωσης των ζημιών από το πρόγραμμα ανταλλαγής ομολόγων (PSI) βρίσκεται στο κόκκινο. Από το ύψος των απομειώσεων στα αποτελέσματα της χρήσης του 2011, τα οποία θα ανακοινωθούν έως τα τέλη Μαρτίου, θα εξαρτηθούν οι κεφαλαιακές ανάγκες για την επαναφορά του δείκτη Core Tier 1 στο 9% έως και τον ερχόμενο Σεπτέμβριο.

Πονοκέφαλο προκαλεί στις διοικήσεις των τραπεζών το ελάχιστο χρονικό διάστημα που θα έχουν στη διάθεσή τους για να καλύψουν τόσο μεγάλες αυξήσεις κεφαλαίου. Είναι χαρακτηριστικό ότι μετά το ξέσπασμα της κρίσης οι κεφαλαιακές «ενέσεις» δεν ξεπέρασαν τα 14 δισ. ευρώ και μέσα σε λίγους μήνες πρέπει να αντληθούν τουλάχιστον τα διπλάσια κεφάλαια. Επιπρόσθετα, σε αντίθεση με το παρελθόν όταν οι τράπεζες συνήθως έκαναν αύξηση κεφαλαίου σε διαφορετικό χρόνο η μία από την άλλη, σήμερα οι εκδόσεις αναμένεται να είναι ταυτόχρονες και μαζικές.

Οι ελληνικές και κυπριακές τράπεζες συμμετείχαν στη διαδικασία του PSI+ με τίτλους του ελληνικού Δημοσίου αξίας 43 δισ. ευρώ, καθώς και με δάνεια 6,5 δισ. ευρώ που έχουν χορηγήσει προς προβληματικές ΔΕΚΟ. Το τελικό μέγεθος των υποαξιών τους θα εξαρτηθεί από το ύψος του προεξοφλητικού επιτοκίου, το κατά πόσο θα ισχύσει η αρχή της συνέχειας στη λογιστική εγγραφή των νέων τίτλων, αλλά και από τη δυνατότητα επέκτασης της περιόδου συμψηφισμού των απωλειών με κέρδη μελλοντικών ετών.

Βάσει των αποτελεσμάτων της χρήσης του 2011 η Τράπεζα της Ελλάδος θα υπολογίσει τις κεφαλαιακές ανάγκες κάθε τράπεζας χωριστά, λαμβάνοντας υπόψη και τις προβλέψεις της Blackrock για τα επισφαλή δάνεια σε βάθος τριετίας. Στις τράπεζες με πλάνα που θα αξιολογηθούν ως υλοποιήσιμα από την εγχώρια νομισματική Αρχή θα δίνεται η δυνατότητα να υποβάλλουν αίτημα ενίσχυσης από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ), το οποίο θα λειτουργήσει ως ανάδοχος για τις αυξήσεις κεφαλαίου που θα ακολουθήσουν.

Για να αποφύγουν την κρατικοποίηση οι τράπεζες πρέπει να καλύψουν ένα ποσοστό της αύξησης με ίδια μέσα, το οποίο ακόμη δεν έχει καθοριστεί, αλλά δεν μπορεί να είναι χαμηλότερο του 10%. Οσα πιστωτικά ιδρύματα επιτύχουν αυτό τον στόχο, θα έχουν περιθώριο 5 ετών για να επιστρέψουν τη βοήθεια που τους παρασχέθηκε από το ΤΧΣ, το οποίο έχει στη διάθεσή του 50 δισ. ευρώ για τον σκοπό αυτό. Οι ιδιώτες μέτοχοι που θα συμμετάσχουν στις αυξήσεις θα διατηρούν δικαίωμα επαναγοράς των μετοχών που θα έχει στο χαρτοφυλάκιό του το ΤΧΣ σε προκαθορισμένη τιμή και καταβάλλοντας ετήσια απόδοση στο Δημόσιο. Ωστόσο, ούτε οι όροι της επαναγοράς έχουν καθοριστεί ακόμη.